Een nieuwssite die

reclamevrij
onafhankelijk
kritisch
en gratis is?

Dat kan!

Maar enkel dankzij jouw steun

Steun ons nu!

Ja, ik doe een gift

about
Toon menu
Opinie

'Derdebetalersysteem' voor energiebesparing

De laatste jaren hebben overheden en andere instanties financiële prikkels uitgewerkt om energiebesparende investeringen te bevorderen. Het grote tekort van al die prikkels is dat ze niet de mensen bereiken die het meest problemen hebben met hun energierekening. De maatregelen zijn asociaal en komen vooral de middenklasse ten goede
donderdag 27 mei 2010

Verlies van warmte en geld

De gebouwen in Vlaanderen zijn slechter geïsoleerd dan in Zuid-Europa. In Vlaanderen heeft 29,5 procent van de woningen bijvoorbeeld geen dubbele beglazing. Dat levert een ongelooflijk verlies aan warmte en geld op.

Hoogrendementsglas vermindert het warmteverlies door de ramen met 80 procent. (Rekening houdend met de bestaande steunmaatregelen kan de investering in vier jaar terug verdiend zijn.) Maar je moet wel kunnen investeren.

In 2009 konden 122.749 gezinnen in Vlaanderen hun gas- en elektriciteitsrekening niet betalen, 22.000 meer dan een jaar eerder.

Er bestaat een goede website die je wegwijs maakt in alle mogelijke voordelen die je kan krijgen voor energie-investeringen: http://www.energiesparen.be/

Je moet dan wel een computer en een internetaansluiting hebben.

De federale overheid laat een belastingplichtige bepaalde investeringen voor energiebesparing van zijn belastingen aftrekken. Zie Fiscaal voordeel bij de plaatsing van hoogrendementsbeglazing in bestaande woningen

Je kan ook voordelig een lening aangaan, zowel een consumenten- als een hypothecaire lening. Zie Groene lening voor wie energiebesparende maatregelen aan de woning uitvoert

De fiscale aftrek en de voordelen voor een groene lening zijn voor gepensioneerden met een klein pensioen niet interessant. (23 procent van de gepensioneerden in België krijgt een pensioen dat onder de Europese armoedegrens ligt.)

Jonge gezinnen steken dikwijls tot hun laatste cent in de aankoop van een bestaande woning. Ze hebben dan geen middelen meer om nog investeringen in energiebesparing te doen.

Het systeem heeft dus een sterk Mattheus-effect: degenen die het al goed hebben, worden extra gesteund en degenen die het het meest nodig hebben, blijven letterlijk in dit geval in de kou.

"Degenen die het het meest nodig hebben, blijven letterlijk in de kou"

De federale regering heeft pas dit jaar ingezien dat de ongelijkheid die in het systeem van belastingverminderingen is ingebakken, niet langer houdbaar is. Na veel kritiek vanuit armenorganisaties en Groen!

Daarom kunnen degenen die geen of te weinig belastingen betalen voortaan van een belastingkrediet genieten. Dit houdt in dat ze van de federale overheid een bedrag ontvangen, dat even groot is als de belastingvermindering.

Dit bezwaar blijft én voor de aftrek én voor het belastingkrediet: je krijgt dat geld pas zo’n twee jaar na je eigen investering. Voor de lening moet je niet het hele bedrag voorschieten, maar je moet dikwijls wel een deel zelf betalen en je moet je door een pak formaliteiten worstelen. Ook niet simpel.

Premies worden tegenwoordig gegeven door de Vlaamse overheid, de netbeheerder, het provinciebestuur en de gemeente. Premies zijn beter dan fiscale maatregelen omdat je er niet zo lang moet op wachten. Maar ook hier geldt het bezwaar van de rompslomp.

Energie-armen in de kou

Geen enkel van de ontwikkelde systemen is dus doeltreffend voor mensen die het het meeste nodig hebben.

Daarom: het derdebetalersysteem

We kennen dat systeem al bij de gezondheidsdiensten. Mits een doktersvoorschrift betaal je alleen het remgeld bij de apotheker voor je geneesmiddel. Hetzelfde geldt voor een ziekenhuisopname. De apotheker en het ziekenhuis krijgen de rest van de 'derde betaler'. Namelijk het ziekenfonds.

Energie-investeringen

Waarom doet de distributienetbeheerder geen investeringen bij zijn klanten? Niet alleen bij eigenaars, maar ook bij huurders? De beheerder wordt terugbetaald door de maandelijkse energiebetalingen die lichtjes verlaagd worden. Maar aangezien er minder energie wordt verbruikt, kan zo de investering worden terugbetaald.

Het is aan de overheid om met de betrokkenen rond de tafel te gaan zitten en zo’n systeem uit te werken. De bouwsector is vragende partij, want dit systeem levert werk op. Dat is goed voor de bedrijven en goed voor de jobs. Dat is groene economie.

De aanbieders van het derdebetalersysteem maken in ons voorstel extra werk van de bestaande categorie 'beschermde afnemers in het Vlaamse gewest'. Bijvoorbeeld mensen die genieten van de sociale maximumprijs voor elektriciteit en aardgas.

Deze mensen krijgen bezoek. Samen wordt nagegaan welke investeringen voor hen gewenst zijn volgens het derdebetalersysteem.

Groene overheidsbank

Een overheidsbank kan hierin een grote rol spelen. Zij kan bij voorbeeld een volkslening uitschrijven voor een ééngemaakt Federaal Energiebesparingsfonds.

Deze lening zou een nuttige activering zijn van de meer dan 200 miljard euro aan slapende spaargelden van de Belgische gezinnen. Doordat de rente op spaarboekjes nu zelfs tot onder de inflatievoet gezakt is, kan zo een publieke lening een veilige belegging zijn.

Besluit

Er bestaan veel stimulansen tot energiebesparing. Die zijn echter op maat van de goed gevormde middenklasse. Mensen met een bescheiden inkomen vallen uit de boot. Iedereen is beter af met een derdebetalersysteem. Een openbare groene investeringsbank kan dit mogelijk maken.

Hugo Van Dienderen

Hugo Van Dienderen is voorzitter van Groen!Plus en staat op de vierde plaats op de senaatslijst van Groen! bij de komende verkiezingen.

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig.

reacties

4 reacties

  • door janer op donderdag 27 mei 2010

    Goede bijdrage aan het debat. Beter dan de mensen te culpabiliseren die bijvoorbeeld zelf groene energie maken met zonnepanelen en zo in de zakken van hun medeburgers zouden zitten. De middenklassers zullen graag de nodige fondsen leveren voor de volkslening. Vlamingen kiezen groene oplossingen!

  • door Geert Puype op vrijdag 28 mei 2010

    200 miljard slapend spaargeld

    Ik zou graag eens weten waar die 200 miljard slapende spaargelden vandaan moeten komen ? Zijn dat gelden die de Belgen onder hun bed hebben liggen ? Geld dat in spaarrekeningen zit, slaapt immers niet maar is voor banken werkkapitaal waarmee ze nu ook leningen uitgeven. Een volkslening kan zeker een succes worden als de voorwaarden goed zijn (o.a. een marktconforme rentevergoeding in functie van de duur van de lening). En hoe hoger die rente, hoe meer intrest er gevraagd moet worden, dus hoe duurder voor de ontlener. Dat het een veilige belegging zou zijn, kan maar als er bvb staatsgarantie gegeven wordt maar eigenlijk zou zo'n staatsgarantie ook moeten vergoed worden. Kan dergelijke obligatie onder de depositowaarborg vallen voor Europa ?

  • door Bert D'hondt op vrijdag 28 mei 2010

    Dit voorstel is een goed voorstel, het is ook al door Welzijnszorg en andere armoedebestrijders voorgesteld, zowel op federaal als op Vlaams niveau. Een financiering uit de private sector behoort ook tot de mogelijkheden. Dit kan naar analogie met andere fondsen zoals deze voor recyclage, waar de producenten hun bijdrage moeten doen. In principe betaalt elke goede groene investering zichzelf terug. Een producent van pakweg dakisolatie heeft er vanzelfsprekend alle belang bij om plots een pak nieuwe potentiële klanten bij te winnen, met een investering die zichzelf terugbetaald. Wel noodzakelijk: bescherming van de huurder en een referentiehuurprijs. Het mag immers niet gebeuren dat de huurder (of hij nu zelf de werken laat uitvoeren of zijn huiseigenaar) nadien plots geconfronteerd wordt met een hogere huurprijs omdat de kwaliteit van de woning verbeterd is. Evenmin mag er plots een reden opduiken om het huurcontract te beëindigen. Tenslotte is dit ook bij uitstek een dossier waar de verschillende bevoegdheidsniveaus een duidelijke afspraken dienen te maken. Sommige investeringen kan je nu al bijna gratis doen, alleen moet je dan wel je weg kennen bij federale, regionale, provinciale, gemeentelijke,... fondsen. Zoiets zorgt altijd voor een Mattheuseffect. Als ook die derdebetalersregeling in dit ingewikkeld systeem terechtkomt, zal het een maat voor niets zijn. Hopelijk wordt dit voorstel na Groen! ook door andere partijen ter harte genomen.

  • door Milly Thoolen op vrijdag 28 mei 2010

    Ik woon in Genk, waar Harrie Dewitte voor de PVDA in de gemeenteraad zit. We hebben vorig jaar een derdebetalersregeling voorgesteld voor dakisolatie. De stad maakt dan een inventaris van de mensen, die hun dak nog niet hebben geïsoleerd. Ze doet een openbare aanbesteding voor de werken en betaalt ze ook. De stad int dan ook de premies. Wat er dan nog van kosten overblijft, betalen de mensen terug met de besparingen op hun energiefactuur. De stad kon dat wel doen voor de bewoners van de sociale woningen in Genk (via de sociale woonmaatschappij Nieuw Dak), waarom dan niet voor de andere inwoners. De stad wilde niet ingaan op dit voorstel en jammer genoeg kregen we toen ook geen steun van de mensen van Groen! die in Pro Genk zitten. We hebben nog geprobeerd om mensen te helpen via een sociale lening van DUWOLIM, maar die procedure is zo ingewikkeld, dat niemand er nog aan uit kon. Op die manier kunnen natuurlijk ook andere isolatiewerken uitgevoerd worden. Dat is eenvoudig voor de mensen. De stad heeft een speciale dienst voor energiebesparende maatregelen. Zij kunnen dit initiatief perfect organiseren.

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties