Europa trapt in val van bio-energie
Reportage, Nieuws, Europa, Milieu -

Europa trapt in val van bio-energie

Europa lijkt koste wat het kost de laatste bossen ter wereld te willen verbranden voor bio-energie, ook al biedt het tegelijk miljarden euro's om ze te redden, zeggen critici.

dinsdag 8 juni 2010 23:18

Milieubewegingen noemen het “het vuile geheim van Europa”: hoewel wind- en zonne-energie in het zonnetje gezet worden, komt 68,5 procent van alle hernieuwbare energie van biobrandstoffen en de verbranding van hout.

“We schatten dat jaarlijks minstens 27 miljoen ton hout nodig is om enkel al in het Verenigd Koninkrijk in de geplande centrales te voorzien”, zegt Almuth Ernsting van Biofuelwatch, een Britse organisatie die onderzoek doet naar bio-energie. Daarvoor is minstens een miljoen hectare bos per jaar nodig.

In Nederland wordt al 1 miljoen ton hout per jaar opgestookt, in Duitsland meer dan 16 miljoen ton. En volgens het rapport “Wood Based Bioenergy: The Green Lie” kan die hoeveelheid tegen 2020 verdubbelen. “Het wordt behoorlijk angstwekkend”, zegt Ernsting.

Er is overigens al een enorm probleem van ontbossing zonder bio-energie, zegt Anne Petermann van het Global Justice Ecology Project, een Amerikaanse milieuorganisatie. Elk jaar verdwijnt 13 tot 16 miljoen hectare woud, goed voor een vijfde van de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen.

2020

De Europese klimaatstrategie is opgebouwd rond de doelstelling om 20 procent van de hele energiebehoefte in te vullen met hernieuwbare energie tegen 2020. “Een klassiek voorbeeld van een goed idee dat de foute kant uitgaat”, zegt Petermann, die in Brussel kwam vertellen over de gevolgen voor de bossen en hun inheemse bewoners. “Er is al een gigantisch probleem van ontbossing, en er is geen enkele manier waarop een grote stijging van de houtvraag duurzaam kan zijn”, zegt ze.

Er was weinig interesse in het Europese Parlement voor haar visie, noch voor de informatie dat houtverbranding meer fijne partikels uitstoot dan steenkool.

Petermann sprak ook over “de grote leugen”: dat het verbranden van hout klimaatneutraal is. Velen gaan ervan uit dat de CO2-uitstoot van een verbrande boom gecompenseerd wordt met het aanplanten van een nieuwe boom, zegt ze. Maar een boom groeit niet zo snel als hij opbrandt. Het duurt dus minstens vijftien tot twintig jaar voor de CO2 opnieuw geabsorbeerd is, op voorwaarde nog dat de nieuwe bomen voldoende water krijgen, niet ziek worden en ontsnappen aan insecten en bosbranden. Bovendien is het omhakken en transporteren van al dat hout vanuit Afrika, Zuid-Amerika en Canada verre van klimaatneutraal, zegt ze.

Belangengroepen

“Het verbanden van hout is tweemaal zo gek als het vorige idee van ethanol op basis van maïs”, beaamt Helena Paul van EcoNexus, een onderzoeksinstelling in Oxford. Ook dat idee had zware, onvoorziene consequenties. Wereldwijd stegen de voedselprijzen, het watergebruik en de inzet van meststoffen, terwijl een daling van de CO2-uistoot zo goed als uitbleef.

Toch zijn het dezelfde belangengroepen die achter het maïsverhaal zaten – de agro-industrie, biotechnologiebedrijven en energieproducenten – die nu het verbranden van hout toejuichen, zegt Paul.

Paul verwijst naar een studie in het gezaghebbende tijdschrift Science, die tegen 2065 de helft van al het landbouwareaal ter wereld voor de productie van bio-energie ingezet ziet worden. “Het potentieel voor een ramp is gigantisch als dit van de grond komt in Europa en de VS”, zegt ze.

Stephen Leahy | IPS

take down
the paywall
steun ons nu!