about
Toon menu

Btw-nultarief voor kranten: nog meer miljoenen belastinggeld voor mediaconcerns

Kranten en weekbladen genieten in België van het btw-nultarief. Dat kost de overheid elk jaar meer dan 30 miljoen euro. Mediaconcerns genieten ook mee van de investeringssteun.
vrijdag 25 juni 2010
doc

Goed nieuws: er is één vorm van steun die zeer nauwgezet gerapporteerd wordt. Elk jaar publiceert het ministerie van Financiën het overzicht van de fiscale uitgaven. De meest recente cijfers slaan op het jaar 2007. Daarin zien we dat het btw-nultarief waar kranten en weekbladen van genieten de overheid elk jaar meer dan 30 miljoen euro kost. Door de tanende krantenverkoop wordt die kost voor de overheid wel elk jaar lager. In 2005 bedroeg die fiscale uitgave 37,6 miljoen euro. In 2007 was dat nog 33,43 miljoen euro.

Krantenuitgevers houden niet van het woord steun. Het btw-nultarief is nochtans wel degelijk een belangrijke steunmaatregel. Andere sectoren hebben minder moeite om een btw-verlaging te erkennen als een belangrijke vorm van steun. Toen de tijdelijke btw-verlaging naar 6 procent in de bouwsector werd verlengd, juichte werkgeversorganisatie Unizo dat toe als een “maatregel om de noodlijdende sector in crisistijd te ondersteunen”.

6 procent btw maait kranten weg

Niet al onze buurlanden hebben een btw-nultarief voor kranten. In Frankrijk is het tarief 2,1 procent. In Duitsland is dat zelfs 7 procent. In Nederland 6 procent en in Luxemburg 3 procent. Alleen Groot-Brittannië kent (net als de Scandinavische landen) ook een nultarief. PricewaterhouseCoopers onderzocht ooit wat het gevolg zou zijn voor het Britse krantenlandschap als de btw verhoogd wordt tot 6 procent. De meeste regionale kranten zouden gewoon van de kaart worden geveegd en de nationale kranten zouden hun verkoop met tien procent zien dalen.

De Europese Commissie lijkt nochtans van plan om de tarieven te harmoniseren binnen Europa. Ook de Belgische kranten zouden dan geconfronteerd worden met een tarief van 6 procent. Kunnen de Belgische kranten een daling van hun verkoop met 10 procent aan?

NMBS: bedrag onbekend

Ook via de NMBS komt er overheidsgeld terecht bij de krantengroepen. Voor het vervoer van dagbladen en tijdschriften zijn er lagere spoortarieven. Journalisten hebben ook recht op een  nettreinkaart waardoor ze altijd gratis met de trein kunnen reizen. Even navragen bij de minister van Overheidsbedrijven hoeveel geld er zo bij de mediagroepen terechtkomt.  

“De compensatie die de NMBS krijgt, zit vervat in de globale exploitatiedotatie. Er is daarvoor geen specifiek bedrag voorzien”, klinkt het op het kabinet van de minister van Overheidsbedrijven. De kost van de gratis abonnementen voor journalisten kunnen we zelf uitrekenen. Er zijn 5490 erkende journalisten in België en een nettreinkaart kost 2721 euro per jaar. Kostprijs voor de overheid: een kleine 15 miljoen euro. Tel daar ook nog het gratis abonnement op De Lijn en Tec bij: een kleine 2 miljoen euro.

Aan dat lijstje worden vaak ook nog de Belgacom-gunsttarieven voor abonnementen aan redacties toegevoegd. Toen Belgacom één abonnement had (voor een telefoonaansluiting) was dat nog interessant, maar ondertussen zijn er zoveel verschillende formules dat de gunsttarieven voor redacties er niet langer uitspringen.

4,9 miljoen euro subsidie voor Van Thillo's nieuwe drukkerij

Net als alle andere bedrijven kunnen mediaconcerns ook rekenen op overheidssteun als ze investeringen doen. Tot eind 2002 viel de expansiesteun aan de opiniepers onder een speciale richtlijn. De VUM (nu Corelio) kreeg in 2000 375 miljoen Belgische frank voor de aankoop van drie rotatiepersen. Enkele maanden later schrapte de VUM 226 banen.

De Persgroep kreeg in datzelfde jaar 118 miljoen Belgische frank expansiesteun van de Vlaamse regering voor de investering in een vierde offset rotatiepers. Als De Persgroep zes jaar later een nieuwe drukkerij uit de grond stampt in Lokeren, ligt er alweer 4,9 miljoen euro klaar van de Vlaamse overheid, deze keer in de vorm van ecologiesteun.

Deze Rolls-Royce onder de drukpersen (dixit Van Thillo) die het veelgeprezen berlinerformaat van De Morgen en Het Laatste Nieuws drukt, kwam er dus dankzij een pak belastinggeld.

 


Dit dossier kwam tot stand met de steun van het Fonds Pascal Decroos:

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

reacties

6 reacties

  • door Guido op zaterdag 26 juni 2010

    Schandalig is dat winstgevende mediabedrijven elke maatschappelijke verantwoordelijkheid weigeren uit eigen zak te betalen en er de burger via belastinggeld voor laten opdraaien,Het is hun plicht zelf ecopersen te installeren en financieren (De Persgroep), zelf een jeugdjournaal te financieren evenals ondertiteling voor gehoorgestoorden en doven (VTM) enz. Een graaicultuur waaraan de overheid best meteen een einde maakt.

  • door Toon Lowette op dinsdag 29 juni 2010

    Dit gaat echt te kort door de bocht. De korting op de btw is geen steun. Stel dat er een 6% tarief zou zijn, dan innen de kranten dat geld om aan de staat door te storten. De kranten worden daar niet beter van, behalve dat er misschien iets meer mensen kranten kopen omdat ze iets goedkoper zijn. Maar at zou er gebeuren als er 6% btw op kranten komt? De effecten van de prijselasticiteit bij kranten zijn zeer bekend: er zouden proportioneel meer mensen afhaken en geen kranten meer kopen. Tel uit je maatschappelijke winst! In deze redenering krijgen trouwens de voedingsfabrikanten een enorme steun omdat er 6 en geen 21% btw op voedingswaren rust. Héél gekke redenering. Overigens ben ik er voorstander van dat boeken ook tegen het nultarief gaan. En het is absoluut unfair dat informatie die elektronisch wordt verkocht (e-boeken, financiële informatie, cd's, dvd's) 21% btw dragen, terwijl dezelfde informatie in boek of op krantenpapier resp. 6% en 0% belast wordt. De discriminatie zit in het verschillend tarief per drager. En nogmaals: een ander btw-tarief heeft slechts zeer zijdelings en onrechtstreeks iets met de inkomsten van de bedrijven te maken. Ik vind het pijnlijk dat in een ernstige reportage een dergelijke foute en kortzichtige redenering voorkomt.

    • door christophe op dinsdag 29 juni 2010

      Btw-tarieven zijn niet zomaar laag. Dat gebeurt altijd met een speciale reden. De bouwsector heeft er bijvoorbeeld geen enkele moeite mee om het btw-tarief van zes procent als steun te beschouwen zoals ik in mijn artikel aantoon.

      Toen de overheid het btw-tarief voor de horecasector verlaagde werd er zelfs over bepaalde voorwaarden gesproken.

      Het is dus steun én er kunnen voorwaarden aan gekoppeld worden.

  • door Anoniem op woensdag 30 juni 2010

    Niet alle journalisten vragen hun treinkaart op. Ik ben erkend journalist en heb geen treinkaart en ben vrijwel zeker dat er nog heel veel mensen zijn zoals ik. Al ben ik ook wel benieuwd naar de echte cijfers.

    • door DeJournalist op zondag 12 oktober 2014

      Inderdaad. Maar voor de journalisten die met de kaart reizen, is die reductie heel belangrijk. Onmisbaar zelfs. Ik ga sinds 1979 enkel met het openbaar vervoer op reportage. Sommige journalisten reizen trouwens in de eerste klasse van de treinen. Zij betalen hiervoor een bedrag per ritje. Het zou fout zijn dit voor te stellen als 'gratis reizen', en dit op een hoopje te gooien met de gratis abonnementen voor andere 'doelgroepen'. Het gaat hier om een onrechtstreekse steun aan de media. Er is geen enkele reden om zoiets af te schaffen. De gevolgen zouden enorm groot zijn. De auteur van het stuk veralgemeent veel, te veel...

    • door DeJournalist op zondag 12 oktober 2014

      Inderdaad, en het zou onzin zijn hier afgunstig of kortzichtig op te reageren. De journalisten die gratis met het openbaar vervoer reizen, zijn daar heel dankbaar om, en sommigen gaan zo op reportage. Ik doe dat al sinds het najaar van 1979. In de beginjaren fietste ik vaak zelfs lange afstanden om te gaan interviewen, omdat ik geen enkele vergoeding kreeg voor mijn reiskosten om een weekbladartikel te maken. 'Trek het af van uw belastbaar inkomen', zei een hoofdredacteur. Makkelijk praten, want ik verdiende niet eens genoeg... Eerst betaalde ik 20 jaar een treinkaartje met een reductiekaart: zo had ik 75 procent reductie op het volle tarief. Sinds 2004 reis ik heerlijk... gratis en daardoor steeg mijn productiviteit, want ik kon vaker op reportage gaan. Niet elke erkende journalist verdient schatten om de dure treinkaartjes te kunnen kopen.

      Trouwens, sommige journalisten zitten liever in de eerste klasserijtuigen en betalen daarvoor een klein bedrag per treinritje.

      Het is zoals het is: de NMBS krijgt een globaal bedrag en daarin steken ook de heel geringe kosten voor de gratis netkaarten. Hetzelfde geldt voor TEC, De Lijn, MIVB...

      Zo zou je ook kunnen beweren dat ik bijvoorbeeld voor duizenden euro per jaar gratis reis. Dat klopt, maar wat maakt dat uit: de treinen rijden toch, met of zonder mij.

      Kortom, uw rekensommetje heeft geen enkele waarde.

    Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties