GAIA, je slaat de plank mis!

GAIA, je slaat de plank mis!

maandag 29 september 2014 12:18

GAIA bracht dit weekend naar verluid 7500 mensen op de been om te demonstreren tegen het dierenleed van onverdoofd slachten. Heel mooi dat zoveel mensen opkomen voor het ‘recht’ van dieren op een waardige, pijnloze dood. Jammer alleen dat een van de grootste demonstraties rond dierenleed in Belgie ooit er geen is met een hand in de boezem van de eigen cultuur, maar de pijlen richt op een andere cultuur. Waarschijnlijk ook daarom dat GAIA zo groots uitpakt, waarschijnlijk daarom dat de actie zo populair werd.

Het doet me denken aan het enige grote, landelijke debat in Nederland waar de Partij voor de Dieren (PvdD) serieus werd genomen, en breed gesteund werd in een eigen voorstel rond dierenleed. Onverdoofd slachten moest worden afgeschaft. De PvdD, dat nooit serieus werd genomen met zijn kritiek op de bio-industrie, waar dieren hun leven lang in veel te kleine hokken leven, worden gemarteld en mishandeld, en vaak slecht verdoofd worden geslacht, met kritiek op de veelal onzinnige jacht op wilde dieren, met kritiek op de bontproductie in Nederland, … werd ineens gesteund door elke denkbare partij. Zelfs de neoliberale VVD (‘geld primeert over principes’), dat recentelijk nog de geplande stop op de productie van bont in Nederland teniet deed, schaarde zich breed achter de PvdD. De PvdD had zijn one moment of glory.

Had het dat werkelijk? Hoewel ik al jaren veganist ben en tegen elk misbruik van dieren ben, hoewel ik groot fan ben van de PvdD, keek ik met een heel scheef oog naar deze discussie. Dit was verholen islamofobie (soms overigens niet eens verholen, er vlogen genoeg racistische opmerkingen op nieuwsblogs en nieuwssites), dit had weinig tot niks met dierenrechten te maken. Dit was het neerhalen van de principes van een andere cultuur, om de eigen misstanden in de bio-industrie te maskeren, weg te moffelen, onszelf zelfs op te hemelen, ‘want wie doodt er nu dieren zonder verdoving?’ (de jacht is overigens nog altijd toegestaan, voor zover ik weet nog altijd zonder dat de dieren eerst worden verdoofd). Dit had niets te maken met het bestrijden van dierenleed, met het waardig willen laten sterven van dieren. Dit was ordinaire xenofobie verpakt in een arrogant jasje van onterechte superieuriteitsgevoelens.

Het doet me nog denken aan iets anders. Er is een reden dat Sea Shepherd zo populair is onder zowel veggies als vleeseters. ‘Wij’ doen zelf niet aan de walvisjacht. Alleen Japanners, en in mindere mate o.m. Noorwegen en Finland, volken die weinig te maken hebben met ‘onze’ superieure cultuur van dierenfabrieken, van het vergassen van kippen, het levend villen van koeien, het martelen van varkens, het slachten van pasgeboren kalfjes, … doen aan die ranzige walvisvaart.

Wijzen naar een ander is makkelijk. Maar uiteindelijk kan je met veel meer recht, het best, het eenvoudigst jezelf, je eigen cultuur, toch in ieder geval de ranzige kantjes daarvan, veranderen. Het is niet alsof ‘wij’ zoveel beter omgaan met ‘onze’ dieren die dienen voor ‘onze’ maaltijden… wie zich er een beetje serieus in verdiept zal zelfs volmondig gaan beweren: ‘Integendeel!’ Het is cynisch te noemen dat deze actie vooral veel populariteit verkreeg onder mensen die dagdagelijks dode dieren eten, een groep die serieuzerwijze weinig op heeft met dierenwelzijn. Ik zal nog zwijgen over hoe belachelijk het klinkt: ‘Het recht op een
pijnloze dood,’ zonder ooit het recht te hebben gehad op zelfs maar een kort pijnloos, angstvrij
moment in het leven. Vegetariers of veganisten heb ik nauwelijks over de actie gehoord. Het contrast tussen de harde houding tegen de onverdoofde slacht van N-VA, de partij die nog zelden kon worden betrapt op enig constructief standpunt rond (dieren)welzijn, en de eerder dubbelzinnige houding van Tobias Leenaert, ‘baas’ van vegetariersvereniging EVA, spreekt boekdelen.

En dat is allemaal nog buiten het feit dat de onverdoofde slacht een gigantisch marginaal fenomeen is. Slechts een deel van de moslims slacht elke jaar een dier onverdoofd. Maar alle Belgen eten gemiddeld, volgens recente cijfers van EVA, tientallen gemartelde en onder slechte verdoving vermoorde dieren per jaar. Daar gaat onnoemelijk veel meer leed achter schuil dan achter de onverdoofde slacht. Val dat groots aan, GAIA, daar is veel meer te winnen.

Ik gun GAIA zijn one moment of glory. Maar het is jammer dat het enkel ten koste gaat van een cultuur die al voldoende wordt aangevallen, en terecht kan zeggen: ‘Wij worden, wederom, enkel aangevallen op onze gebruiken omdat wij moslims zijn’. Het gaat ten koste van de geloofwaardigheid, want objectief is het niet te verdedigen dat het Belgische GAIA juist groots uitpakt met een actie rond een relatief marginaal fenomeen. Een fenomeen dat volgens een groot deel van het land niet eens binnen de Belgische cultuur past. En het ergste: het gaat ten koste van enige zelfkritiek, want we hemelen onszelf hiermee indirect op, terwijl wijzelf geen steek beter zijn op het gebied van dierenwelzijn. Integendeel!

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!