Verslag, Nieuws, Wereld -

Birmees regime geeft verkiezingskoorts geen kans

RANGOON -- Birma is minder dan een maand verwijderd van de eerste algemene verkiezingen in twintig jaar tijd, maar van hooggespannen verwachtingen is niet veel te merken. Sommige Birmezen hopen dat ze de machthebbers een signaal kunnen geven, andere vrezen dat de stembusgang alleen het militaire regime aan een democratisch vernislaagje zal helpen.

woensdag 13 oktober 2010 13:29

Alle Birmese kranten tellen op hun voorpagina’s af naar de verkiezingen van 7 november. Van de bijdragen worden kiezers echter niet veel wijzer. De man en vrouw in de straat komen niet aan het woord; alleen beleidsmakers kunnen hun zeg doen. “Veel kranten schrijven over de verkiezingen, maar ze zijn allemaal vervelend”, zegt Ye Htut, een krantenverkoper. “Al het nieuws is langs de censuurcommissie gepasseerd.”

Sommige Birmezen denken dat ze beter niet kunnen stemmen, anderen hopen dat hun stem wel iets uithaalt, maar weten nog absoluut niet voor wie ze gaan kiezen. “Het is heel ingewikkeld”, zegt Cho Cho, een huisvrouw. “Ik weet nog niet wie meedoet.”

Stille campagne

In 1990 stemde ze voor De Nationale Liga voor Democratie (NLD), de partij van nobelprijswinnares Aung San Suu Kyi die toen een verpletterende overwinning behaalde. “Weken voor de verkiezingen toen waren overal campagneliederen te horen”, herinnert Cho Cho zich. “Maar nu is dat anders. Ik heb niet veel partijen campagne zien voeren.”

De militaire junta weigerde de overwinning van de NLD in 1990 te erkennen. Nu heeft de NLD beslist de verkiezingen te boycotten, omdat de kieswetten volgens haar onrechtvaardig zijn. Aung San Suu Kyi kreeg zelf bijvoorbeeld geen toelating om deel te nemen.

“In 1990 konden we toespraken houden waar we wilden, maar dat is nu niet het geval”, zegt Khin Maung Swe. Hij kwam in 1990 op voor de NLD en heeft nu een nieuwe partij gevormd, de Nationale Democratische Macht (NDF). “Voor een toespraak in het openbaar moet je een week op voorhand een aanvraag indienen. Je moet laten weten waar je gaat spreken, hoeveel mensen er zullen komen en wie wat gaan zeggen”.

Haastwerk

De politieke partijen hadden ook weinig tijd om hun lijsten te vormen. “We kregen net vijftien dagen”, zegt Khin Maung Swe. “Voor een partij die amper twee maanden bestaat, is dat heel moeilijk. Met een maand meer hadden we driehonderd kandidaten kunnen vinden.” Nu heeft de NDF maar 160 namen ingediend.

De nieuwe partijen worstelen ook met financiële problemen. Buiten wat donaties kunnen ze niets investeren in de campagnekosten van hun kandidaten. De registratie van elke kandidaat kost al 360 euro, veel geld voor een land waar een derde van de bevolking onder de armoedegrens zit.

Bij de verkiezingen zijn 498 zetels in het Lagerhuis en 224 zetels in het Hogerhuis te verdelen. Daarnaast kiezen de Birmezen ook vertegenwoordigers voor de regionale parlementen. De grondwet uit 2008 geeft het leger recht op een kwart van al die zetels.

Regimepartij

Maar het militaire regime zal waarschijnlijk nog meer zetels in de wacht slepen. De afgelopen maanden hebben hoge juntaleden afstand gedaan van hun militaire rang om als burgers te kunnen worden verkozen. Dat doen ze onder meer via de Uniepartij voor Solidariteit en Ontwikkeling (USDP). Die partij ontstond uit een machtige massaorganisatie waarmee de staat al zeventien jaar lang de volksgunst probeert te winnen. De partij dingt met 1100 kandidaten mee naar bijna alle zetels die te verdelen zijn. Premier Thein Sein en andere voormalige generaals zijn de bekendste kandidaten van de USDP. De partij kan campagne voeren op de staatstelevisie en kan overal bijeenkomsten organiseren. Tegenstanders zeggen dat de USDP ook druk bezig is stemmen van oudere mensen te kopen.

“De USDP gaat zeker winnen”, zegt Ye Htut. “Dat zal de situatie er alleen maar slechter op maken, want boeven en gangsters zullen hun macht misbruiken om het land te ruïneren”.

De dominantie van de USDP doet sommige kiezers afhaken. Ze geloven dat het resultaat nu al vaststaat. Maar Birmezen als Cho Cho denken dat de verkiezingen de mensen een kans bieden duidelijk te maken waar ze met het land heen willen. “Bij veel mensen groeit er een consensus dat de stemmen in geen geval naar de USDP mogen gaan. We weten alleen nog niet voor welke partij we dan wel moeten stemmen.”

PD

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!