Een nieuwssite die

reclamevrij
onafhankelijk
kritisch
en gratis is?

Dat kan!

Maar enkel dankzij jouw steun

Steun ons nu!

Ja, ik doe een gift

about
Toon menu

De onzichtbare hand die ons wurgt. De vloek van Deng

Voorpublicatie uit 'De onzichtbare hand die ons wurgt' van Bart Staes. Het boek verschijnt op vrijdag 15 juni. Vandaag: 'De vloek van Deng. Hoe China het Westen consumptieverslaafd maakte'.
woensdag 13 juni 2012

De vloek van Deng

Hoe China het Westen consumptieverslaafd maakte

Een eerste belangrijke kiem werd geplant door niemand minder dan Deng Xiaoping. Toen die in 1978 de macht van ‘grote roerganger’ Mao Zedong overnam in China, leidde hij het land na jaren van economische stilstand binnen in de wereld van het kapitalistische gedachtegoed. Het maakte volgens hem immers niet uit of de kat wit of zwart was, “als ze maar muizen ving”. Hij deed fabrieken bouwen die vooral produceerden om naar het Westen te exporteren, het liefst tegen dumpingprijzen. Daardoor werd het Westen overspoeld met goedkope producten uit de sweatshops van China. En we kochten massaal.

De ‘walmartisering’ van de westerse economieën – naar de Amerikaanse warenhuisketen, die symbool staat voor ongebreidelde globalisering en die alsmaar goedkopere producten aanbood ten koste van bijna alles – was begonnen. Eerst gingen de VS voor de bijl, vervolgens ook (zij het iets gematigder) Europa. Heel snel werd op die manier bijna geruisloos het einde ingeleid van onze industriële samenleving. Fabrieken werden machine per machine uit elkaar gevezen en naar China getransporteerd, om daar weer opgebouwd te worden – allemaal om de westerse honger naar spotgoedkope verbruiksgoederen te kunnen stillen.

Het lijkt een grote stap van het China van Deng naar de problemen waarmee Europa en de Verenigde Staten vandaag worstelen. Toch heeft de opkomst van China er op minstens twee manieren toe bijgedragen dat het Westen in een kredietkramp sukkelde. De toevloed van goedkope producten (dankzij onder meer lage lonen) uit China werkte op de middenklasse in het Westen in als een shot heroïne op de hersenen van een potentiële junk: ze maakten haar consumptieverslaafd. Het Westen kocht om te kopen, als het moest op krediet. Omdat de westerse verslaving gefinancierd werd door de Chinese overheid, die voor duizenden miljarden dollars Amerikaanse staatsschuld opkocht, gingen in het Westen geen alarmbellen (inflatie!) af. De schuldenberg van particulieren en overheden groeide langzaam maar zeker.

Tegelijkertijd begon de westerse samenleving ook haar eigen industriële basis te veronachtzamen – de tweede reden waarom de ontwikkelingen in China ons een duwtje richting kredietcrisis gaven. Plotseling hadden we het alleen nog maar over een kenniseconomie, maar we vergaten dat kennis ook ingenieurs nodig heeft, die alleen in fabrieken te vinden zijn en die er voor zorgen dat er in een land ook tastbare zaken geproduceerd worden. (Het liefst op een zo duurzaam mogelijke wijze, omdat we anders drie aardbollen nodig hebben. Ook dat is een inzicht dat de Chinezen al meer in de praktijk brengen dan westerse landen.)

Toen Deng Xiaoping in 1989, na de bloedig onderdrukte opstand op het Plein van de Hemelse Vrede in Beijing, ook nog eens een ‘ronde van China’ deed om zijn landgenoten ondernemerschap en innovatiedrang bij te brengen, zette hij het Westen met de rug tegen de muur. Maar het Westen besefte dat niet, integendeel.

Het Westen was zegedronken door de instorting van het Sovjetimperium: de vrije markt had gezegevierd, en zelfs China nam het model over. De kiem van marktontsporing was toen al aanwezig. Hij sluimerde in de al te triomfantelijke feestroes van het neoliberalisme, in de bandeloosheid van de financiële sector, die elke voorzichtigheid liet varen, in het proces van de-industrialisering, in de teloorgang van het evenwicht tussen kapitaalmarkten enerzijds en ‘sociale vrede’ anderzijds bij de bestrijding van inflatie, met grote werkloosheid en oplopende staatsschulden tot gevolg.

Voorpublicatie uit "De onzichtbare hand die ons wurgt" van Bart Staes - morgen het volgende deel

Het boek verschijnt op vrijdag 15 juni als e-reader op DeWereldMorgen.be.

Je kan het boek vanaf 15 juni zowel hier als op de website van Bart Staes (www.bartstaes.be) downloaden

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig.

reacties

7 reacties

  • door Gerd op donderdag 14 juni 2012

    Het geglobaliseerde systeem van winsthongerig financiekapitaal, breindode consumptieverslaafde en volgevreten middenklassen, consumptieverblinde arme loonslaven en corrupte machtsgeile politieke elites wereldwijd is zeer snel de overlevingskansen van de menselijke en vele andere soorten op aarde tot nul aan het herleiden.

  • door P De Crem: een stiekeme pacifist! op donderdag 14 juni 2012

    Wat een oppervlakkige analyse. Ik heb sympathie voor Bart Staes, maar hier worden de limieten van zijn ideologie wel erg duidelijk. Om te beginnen: de titel "hoe China het Westen consumptieverslaafd maakte" is een totale omkering van de historische realiteit. China heeft het Westen niet consumptieverslaafd gemaakt; China heeft, dankzij haar eigen industrialisatieproces en dankzij de Westerse politiek van vrijheid van kapitaal en de buitenlandse investeringen in China sinds Deng het socialisme afzweerde, de rol van producent van goedkope goederen op zich genomen binnen het wereldsysteem. Het Westen heeft nu de rol van producent van geavanceerde, hoogtechnologische goederen. Dat dit net bij China gebeurde is an sich irrelevant, het kon ook gebeuren (en IS ook gebeurd) in andere perifere landen zoals Thailand, Vietnam, Indië, ... China is gewoon het grootste en meest succesvolle voorbeeld.

    China treft geen schuld voor de huidige ontwikkelingen van het kapitalisme en al ZEKER niet voor de kredietcrisis, wat een idee zeg. Die bal ligt overduidelijk in ons eigen kamp. In het Westen is de politieke keuze gemaakt om voor een systeem van vrij kapitaal en investeringen te kiezen en dat door te drukken op de rest van de wereld; het Westen heeft ervoor gekozen om haar kapitalisten de productie van goedkopere goederen te laten outsourcen naar derdewereldlanden om de hoge kosten in het Westen te kunnen omzeilen. Dat was inderdaad de directe basis van het ondergraven van onze welvaart: in plaats van te moeten bijdragen aan het welzijn van de locale bevolking hebben grote bedrijven (dankzij onze kapitalistische politiek die dit toestond) hun productiecentra verplaatst. Maar op eender welke manier de schuld van deze evolutie op China proberen steken is totaal, maar dan ook totaal verkeerd, een volledige omdraaiing van de werkelijkheid.

  • door dan op donderdag 14 juni 2012

    Hopelijk wordt het vlug duidelijk dat deze inleiding een hoger doel dient. Want anders is het alleen oorzaak en gevolg verwarren. Als er nu één land was dat niet consumptiegeil was was het China wel en het zijn de wereldmultinationals die er alles aan gedaan hebben om dit in één generatie te veranderen. Heden ten dage is bv. een Karel De Gucht nog steeds bezig aan China's deurtje te morrelen....

  • door w. b. op donderdag 14 juni 2012

    Ik kan uit dit kort stukje alleen concluderen dat Bart Staes niet verder geraakt is dan de Wikipedia pagina van Deng Xiaoping of Klein's No Logo. Hopelijk komen er nuttigere dingen aan bod in de rest van zijn boek.

    "Het liefst op een zo duurzaam mogelijke wijze, omdat we anders drie aardbollen nodig hebben. Ook dat is een inzicht dat de Chinezen al meer in de praktijk brengen dan westerse landen." Wat? Als hij dan toch zo graag praat over China's goede milieubeleid. Het Noord-Chinese plateau heeft de grootste concentratie van stikstofoxiden. Het grootste deel van de township en village enterprises heeft geen enkele controle op hun industrieel afval. Ongeveer de helft (maar 42% in 2005) van het huisvuil wordt niet verwerkt. in 2003 had 20.7% van rivierlengte heeft een lagere rating dan klasse 5 (klasse 4 is alleen bruikbaar voor de industrie en gevaarlijk voor alle levende organismen die er in aanraking mee komen) in totaal is maar 60% van de rivierlengte (en dan vooral in het zuiden) van klasse 3 of lager. en het lijstje loopt nog even door ( bron: The Chinese Economy: Transitions and Growth) En ja China heeft in hun laatste vijf jaren plan goede stappen gezet maar het heeft nog een heel lange weg af te leggen. (net zoals de westerse landen nog een weg af te leggen hebben maar die mijn inziens meer doen voor het milieu)

  • door janu op donderdag 14 juni 2012

    Bart Staes heeft een kolonialistische visie op de rest van de wereld. De Belgen en de andere Europese koloniale landen hebben één van de grootste misdaden tegen de mensheid gepleegd, een Holocaust van de inheemse bevolking in 3 continenten. Op de conferentie van Berlijn in 1884-1885 hebben de wereldoverheersers het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk, Afrika onder mekaar verdeeld met ook een paar stukken voor België, Italië en Portugal, zoals een machtige bende wrede misdadigers. Ze hebben de rest van de wereld geplunderd gedurende honderden jaren daarbij ook met het gebruik van slavernij. Onze rijkdom is gebaseerd op een monsterlijke misdaad tegen de mensheid. Het economische systeem dat de machtige kolonialisten opgedrongen hebben aan de rest van de wereld, de vrije markt, is gewoon een voortzetting van de koloniale plundering. Als Bart Staes en de groenen iets zinnig willen doen dan moeten ze een boek schrijven over deze monsterachtige misdaden tegen de mensheid of nog beter een klacht indienen bij een (internationale) rechtbank tegen België en de andere Europese landen wegens misdaden tegen de mensheid, want deze misdaden blijven nog steeds ongestraft. China is zelf een paar keer aangevallen door de toenmalige wereldoverheerser het VK omdat ze geen drugsdealer wilde zijn voor het koloniale Britse opium. Zolang Bart Staes deze misdaden niet aankaart kunnen zijn beschuldigingen tegen China gezien worden als aanzet tot haat tegenover een ander volk. Bart Staes denkt en schrijft zoals een meester van slaven die zich niet bewust is van zijn fundamentele misdaad en enkel de misdaden van zijn slaven ziet. Daarbij probeert Bart Staes de schuld van de 1% ziekelijke, hebzuchtige westerse mensen (de Bilderberggroep) af te schuiven op de Chinezen. Hij toont een heel grote onwetendheid.

  • door janu op donderdag 14 juni 2012

    Bart Staes heeft een kolonialistische visie op de rest van de wereld. De Belgen en de andere Europese koloniale landen hebben één van de grootste misdaden tegen de mensheid gepleegd, een Holocaust van de inheemse bevolking in 3 continenten. Op de conferentie van Berlijn in 1884-1885 hebben de wereldoverheersers het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk, Afrika onder mekaar verdeeld met ook een paar stukken voor België, Italië en Portugal, zoals een machtige bende wrede misdadigers. Ze hebben de rest van de wereld geplunderd gedurende honderden jaren daarbij ook met het gebruik van slavernij. Onze rijkdom is gebaseerd op een monsterlijke misdaad tegen de mensheid. Het economische systeem dat de machtige kolonialisten opgedrongen hebben aan de rest van de wereld, de vrije markt, is gewoon een voortzetting van de koloniale plundering. Als Bart Staes en de groenen iets zinnig willen doen dan moeten ze een boek schrijven over deze monsterachtige misdaden tegen de mensheid of nog beter een klacht indienen bij een (internationale) rechtbank tegen België en de andere Europese landen wegens misdaden tegen de mensheid, want deze misdaden blijven nog steeds ongestraft. China is zelf een paar keer aangevallen door de toenmalige wereldoverheerser het VK omdat ze geen drugsdealer wilde zijn voor het koloniale Britse opium. Zolang Bart Staes deze misdaden niet aankaart kunnen zijn beschuldigingen tegen China gezien worden als aanzet tot haat tegenover een ander volk. Bart Staes denkt en schrijft zoals een meester van slaven die zich niet bewust is van zijn fundamentele misdaad en enkel de misdaden van zijn slaven ziet. Daarbij probeert Bart Staes de schuld van de 1% ziekelijke, hebzuchtige westerse mensen (de Bilderberggroep) af te schuiven op de Chinezen. Hij toont een heel grote onwetendheid.

    • door franz bonsema op zondag 19 augustus 2012

      janu, heel goed dat je die kanttekening maakt. het westen is blind voor zijn eigen misdaden maar heeft altijd een vergrootglas bij de hand om anderen te bekritiseren.

    Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties