Bij DeWereldMorgen.be schrijven we niet voor de clicks.

We maken media voor een betere wereld.

Samen met vele vrijwilligers en burgerjournalisten.

Om dit te blijven doen hebben we uw steun meer dan nodig!

Steun onafhankelijke media!

Ja, ik doe een gift

about
Toon menu
Opinie

Waarom kwalitatieve kinderopvang wat mag kosten.

Dit weekend lanceerde kinderopvanginitiatief Kids & Co enkele ideeën voor goedkopere kinderopvang. Bieke Verlinden, als schepen (sp.a) bevoegd voor de regie van kinderopvang in Leuven, formuleert enkele bedenkingen bij de gelanceerde voorstellen. "Kinderopvang is te kostbaar om over te laten aan de wetten van de markt."
donderdag 28 mei 2015

De voorstellen volgen het discours van een besparingslogica die kwaliteit niet vooropstelt.

Bovendien kunnen de ideeën geen verbeterde betaalbaarheid garanderen en veronachtzaamt ze de problematische verhouding tussen de hoge eisen die aan kinderopvang gesteld worden en hun leefbaarheid als onderneming in een vrije markt.

Populair discours

Wat meteen opvalt aan de voorstellen is de formulering die gebruikt wordt om de financiering van het kinderopvanglandschap te beschrijven. Door te spreken van ‘overgesubsidieerde kinderopvanginitiatieven’ wekt men de suggestie dat er te veel geld in de kinderopvangsector gestopt wordt en dat het met heel wat minder ook kan. Het is een discours dat in de huidige tijdsgeest misschien wel erg populair is, maar dat volledig voorbij gaat aan de essentie. Wie vindt dat alles wat door de overheid gesteund wordt geldverslindend en inefficiënt is, doet dat niet vanuit een insteek die de kwaliteit van kinderopvang voorop stelt, maar vanuit een logica waarbij men kinderopvang vooral marktefficiënt wil maken.

Een kostbare basisvoorziening

Kinderopvang is te kostbaar om over te laten aan de wetten van de markt. Als sociale basisvoorziening waar de samenleving als geheel streng op toeziet, is het belangrijk om 3 cruciale pijlers niet uit het oog te verliezen: kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid.

Kinderopvang moet m.a.w. een dienstverlening blijven die streng gereglementeerd (en gecontroleerd) is om zo de hoogst mogelijke kwaliteitsnormen te kunnen nastreven voor iedereen. Tegelijkertijd moet ze ook bereikbaar zijn voor iedereen, ongeacht het inkomen. Door van een basisvoorziening koopwaar te maken, kies je voor de wet van de sterkste - lees: rijkste - ouders. Terwijl Kinderopvang, vóór alles, het recht van het kind moet blijven.

De hoge standaard die we van kinderopvang verwachten heeft natuurlijk een prijskaartje. We laten onze kinderen immers niet graag achter in een opvangfabriek waar enkel verschonen, eten en slapen voorop staan. Willen we een plek met positief stimulerende prikkels, met een zinvolle, waardevolle en kwalitatieve tijdsinvulling voor onze allerkleinsten, dan moeten we daar voldoende middelen tegenover stellen.

De cijfers en het grotere plaatje

Willen we kinderopvang in onze samenleving een belangrijke plaats blijven geven, dan zijn daar dus kosten aan verbonden. Maar er is goed nieuws: investeren in de allerkleinsten levert heel wat op! Het is niet alleen bewezen dat kinderopvang van hoge kwaliteit de ontwikkeling van kinderen levenslang positief beïnvloedt, nobelprijswinnaar James Heckman berekende dat de samenleving elke goed geïnvesteerde euro in achtvoud (!) terugverdient aan kosten die uitgespaard blijven aan latere sociale bijsturingen.

Het maatschappelijke rendement van een kwalitatief hoogstaande kinderopvang is dus enorm. Het is dan ook opvallend dat weinigen daarvan op de hoogte lijken en velen de werkelijke prijs van kinderopvang niet kennen, laat staan die in perspectief plaatsten.

Besparingen in de kinderopvang treffen ons allemaal

Voor de organisatie en het toezicht op kinderopvang in Vlaanderen betalen we met z’n allen via onze belastingen om. Bovendien is het merendeel van de kinderopvangplaatsen bijkomend gesubsidieerd om ze betaalbaar te maken. Voor deze plaatsen zijn de prestaties afhankelijk gemaakt van een fictief dagtarief dat aansluit bij het inkomen van de ouders. Dat dagtarief is fictief omdat het zowel voor het minimum- als voor het maximumtarief niet kostendekkend is.

De werkelijke prijs voor een opvangplaats loopt op tot 60 euro per dag. Iedereen, ongeacht de grootte van het inkomen, “profiteert” dus van gesolidariseerde kinderopvang. Het fictief ‘laaghouden’ van de dagprijs is een verplichting die opgelegd wordt aan de voorziening en is bijgevolg een plicht. Geen recht, zoals ze het bij Kids&co voorstelden.

De voorzieningen die inkomensgegarandeerd werken, mogen dus - terecht - niet werken volgens marktprincipes. Dat wil niet zeggen dat in het kinderopvanglandschap de markt niet speelt. Toch zijn de huidige kwaliteitsverwachtingen dermate en de minimumvoorwaarden van die aard dat niet iedereen zomaar meer een kinderopvanginitiatief kan opstarten, laat staan rendabel exploiteren. De aangroei van bijkomende kinderopvangplaatsen zal in de toekomst meer en meer afhangen van de Vlaamse programmatienormen. De afschaffing van de standaard basissubsidie voor kinderopvanginitiatieven (ongeacht of ze inkomensgerelateerd werken of niet) is daar het levende bewijs van.

Ongelijk tweesporenbeleid

Vandaag bestaat er in de kinderopvang een grote financiële ongelijkheid bij de aanbieders van kinderopvang waar de factuur bepaald wordt door het inkomen van de ouders. De zogenaamde IKG (inkomens gerelateerde) –initiatieven worden ongelijk gefinancierd terwijl ze in de praktijk gelijkgesteld zijn. Dat wil zeggen dat de initiatieven zich aan dezelfde kwaliteitsnormen moeten houden, maar dat ze daar een verschillende subsidie voor ontvangen. Het mag niet verwonderen dat dergelijk financieel tweesporenbeleid voor heel wat frustratie zorgt.

De minister wil die ongelijkheid tegen 2020 wegwerken, maar vooralsnog werden alle middelen die beloofd waren om dat gat dicht te rijden gehalveerd. Dat vergroot niet alleen de bestaande frustratie, het zet de toekomst en leefbaarheid van heel wat voorzieningen op de helling.

Weg met heilige huisjes?

Omdat de sector door die ongelijke financiering met erg grote leefbaarheidsproblemen kampt, heeft de minister een aantal - vroeger heilige - principes afgezwakt. Zo kunnen voorzieningen, of ze nu veel of weinig financiering ontvangen, vanaf nu bijkomende dagelijkse kosten aanrekenen op de factuur.

Waar vroeger de prijs inkomengegarandeerd was, is dat vandaag de dag niet meer het geval. De transparantie is zoek en de factuur is, nogmaals, voor de ouders.

Bieke Verlinden is sp.a-schepen voor sociale zaken, werk en studentenzaken in Leuven. Meer over de voorstellen waarover het gaat in dit artikel kan u hier lezen:

http://www.demorgen.be/binnenland/kind-en-gezin-subsidies-laten-verlopen-via-ouders-niet-goedkoper-a2336429/

http://www.standaard.be/zoeken?keyword=kids+en+co

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig.

reacties

2 reacties

  • door VZW Kids en Co op vrijdag 29 mei 2015

    Bieke Verlinden leest zaken in onze opiniestuk die er niet staan. Wij vinden helemaal niet dat overheidssteun per definitie geldverslindend is en inefficiënt. Wij vinden wel dat de algemene middelen efficiënt en effectief moeten aangewend worden, en wij denken dat dit nu niet het geval is. De vroegere "door Kind en Gezin erkende en gesubsidieerde" instellingen ontvangen grosso modo 20 EUR per dag per kind meer dan de vroegere zelfstandige crèches. Dit alleen steken op een verschil in loon- en arbeidsvoorwaarden gaat wat ver. De stelling dat 54 EUR per dag nu eenmaal nodig is, is een ontkenning van de realiteit van de zelfstandige kinderdagverblijven die het vandaag met veel minder moeten stellen. (BTW, wij zijn een VZW die uitsluitend met werkneemsters werkt die hierdoor duidelijk benadeeld worden in hun loon- en arbeidsvoorwaarden). Want het probleem is dat je een euro maar één keer kan uitgeven. De overheid wil op drie vlakken de kinderopvang verbeteren: meer betaalbare plaatsen, een gelijktrekken van de subsidies binnen IKG, en het verbeteren van het sociaal statuut van de onthaalouders. De olifant in de kamer die de beleidsmakers blijkbaar niet zien, is dat dit een belangrijke verhoging van de ingezette middelen vergt. Als het alleen van de belastingsbetaler moet afhangen, dan vrezen wij daar dus voor. Daarom ons pleidooi voor: - IKG-tarief voor iedereen (dus ook voor de kinderen in Kids & Co), niet enkel een recht voor instellingen. - herbekijk de subsidies in functie van de normen, de grootte van de instellingen en het statuut van de kinderverzorgsters en maak ze uniform. - bepaal het IKG-tarief a.h.v. een vast percentage van het inkomen (zonder maximum) - laat werkgevers meebetalen indien er plaatsen voorbehouden worden voor hun werknemers

  • door Toondw op zaterdag 30 mei 2015

    In onze tijd - ik ben nu 85)- waren de ouders de beste opvang. Mijn vrouw werkte niet en was dus de geliefkoosde oma en oma werd omringd door lieve en minder lieve kleinkinderen, maar steeds door de waardering van haar eigen kinderen die maar al te goed beseften wat oma waard was. Helaas, de sociale omstandigheden zijn veranderd, we moeten een auto hebben en direct een huis en computer mag niet ontbreken, en wat doen we zonder TV?, om over Ipod en Ipad maar niet te spreken...helaas kost dit geld, veel geld...DUS, er moet meer verdiend worden;, en mama gaat werken...en de rest is gekend!!!

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties