redactie

Negen citaten die een verhelderend licht werpen op de complexe situatie in Turkije

Hebt u al een heldere mening over de mislukte staatsgreep in Turkije? In deze complexe wereld is er nood aan wat verdieping en nuance. Deze negen artikels (waaruit we telkens interessante citaten lichtten) kunnen daar bij een leidraad zijn. De auteurs spreken elkaar soms tegen, maar dat benadrukt nog maar eens hoe ingewikkeld alles is.

zaterdag 23 juli 2016 11:56

Wordt Turkije langzaamaan een islamistische staat? Nee, schrijft de Turkse journalist Mustafa Akyol.

“De waarschijnlijke toekomst van Turkije is niet een islamistische staat die de sharia oplegt, maar een meer conservatieve staat gevormd naar het beeld van de AKP zelf. Denk er aan dat de recente ideologie van de partij niet gewoon islamisme is maar eerder Erdoganisme, waarbij islamisme wel een belangrijk thema is maar niet het enige. Turkije zal geen nieuw Iran of Saoedi-Arabië worden zoals de Turkse secularisten vrezen, maar het kan wel afglijden naar een nieuw Rusland waar een gelijkaardige ideologie heerst, het Poetinisme.”

Lees meer: http://www.al-monitor.com/pulse/originals/2016/04/turkey-does-erdogan-aim-islamic-state.html#ixzz4F8kFrZL3

—–

Alle politieke partijen in Turkije schaarden zich tegen de coup. Maar dat betekent niet dat ze Erdogan nu vrij spel willen geven. Selahattin Demirta?, co-voorzitter van de pro-Koerdische en linkse HDP, zegt in een interview dat hij tegen elke vorm van staatsgreep is, ook tegen de sluipende burgerlijke machtsgreep van de AKP.

“De AKP is de macht die regeert via een burgerlijke coup. Dit was dus een couppoging van putschisten tegen putschisten. Als dat niet duidelijk zo gedefinieerd wordt, kunnen we ons punt niet maken. En de positie die we innemen zal ook verkeerd zijn omdat het in de kaart zal spelen van de AKP die de ‘anti-coup’ slogan gebruikt. Het is noodzakelijk om een scherpe positie in te nemen tegen beide pro-coup mentaliteit en op basis daarvan een strijd te ontwikkelen. De Turkse maatschappij wordt geregeerd door een burgerlijke coup die aan de macht kwam door een verkiezing tijdens een oorlog, geweld en bombardementen op steden en dat is even illegaal als een staatsgreep met militaire middelen, met tanks en wapens.”

Lees meer: http://www.kurdishquestion.com/article/3302-coup-against-coup-selahattin-demirtas

—–

De Turkse bevolking heeft de democratie gered. Gewone mensen die met hun vege lijf tanks probeerden tegen te houden. Maar hadden alle Turken die op dat moment op straat waren goede bedoelingen, vraagt Umut Ozkirimli, professor politieke wetenschappen, zich af.

“Wat met de Turken die een gewone soldaat onthoofden nadat hij zich had overgegeven? Wat met de bendes die ‘Allahu Akbar’ schreeuwden terwijl ze Syrische vluchtelingen en Alevistische wijken in Ankara en Istanboel aanvielen nadat duidelijk werd dat de putsch geen kans op slagen had? Het is waar dat de menigte op straat kwam na de oproep van Erdogan op tv. Maar dat was een specifieke menigte. De zogenaamde 50 procent waarover de president ooit zei dat hij ze nauwelijks kan stil houden, niet de minderheid die zich zorgen maakt over de snel verslechterende staat van het regime.

Lees meer: https://www.opendemocracy.net/umut-ozkirimli/very-turkish-abduction-from-seraglio-and-crocodile-tears-of-west

—–

Journalist Jesse Rosenfeld bezocht voor Al Jazeera de wijken van de verdeelde stad Istanboel.

“”De couppoging was verontrustend omdat wij daarvan altijd de grootste slachtoffers zijn”, benadrukt Kavak, inwoner van de linkse wijk Gazi. Hij verwijst naar de traditie van het leger om gewelddadig linkse groepen en arbeidersgemeenschappen te onderdrukken eenmaal ze aan de macht komen. Tegelijk vertellen hij en zijn vrienden levendig over de pro-regeringsbendes die de inwoners van deze anti-Erdoganwijk aanvielen sinds er een zuiveringsactie begon in de nasleep van de mislukte staatsgreep.

Op het Taksimplein, nu ingenomen door aanhangers van Erdogan, zit Abdul Sawed. Deze 18-jarige die zich gehuld heeft in een Turkse vlag omschrijft Erdogan als de vader van de natie. Hij ziet de strijd om de veiligheid van zijn eigen toekomst nauw verbonden met de zuiveringsactie van Erdogan die zich verspreidde van het lever naar de politie, het gerecht en de academische wereld.”

Lees meer: http://www.aljazeera.com/news/2016/07/turkey-united-coup-divided-future-160721072147389.html

—–

“In Turkije wordt democratie gelijkgesteld met meerderheidisme”, schrijft Zeynep Gambetti, professor politieke theorie.

“En een quasi-Orwelliaanse logica van omkeerbaarheid schraagt het uithollen van universele principes. Het retorische talent van Erdogan die alles wat universeel is in iets particuliers kan veranderen, speelt hierin een grote rol. De bondgenoot van gisteren kan vandaag de vijand worden. Een legitieme democratische eis kan gediscrediteerd omwille van vermeende slechte bedoelingen die er achter zitten. Een duidelijke schending van de wet door de regering zelf kan vermomd worden als absoluut noodzakelijk om de stabiliteit en de nationale welvaart te beschermen.”

Lees meer: https://www.opendemocracy.net/zeynep-gambetti/failed-coup-attempt-in-turkey-victory-of-democracy

—–

Erdogan wees meteen Gülens beweging met de vinger. Gülen, zijn oude medestander die Erdogan geholpen had toen die grip wou krijgen op het leger. De journalisten Ahmet ??k en Craig Shaw onderzochten die relatie.

“Gülens beweging werd een onofficiële partner van de regering en een belangrijke machtsbron voor de AKP. Als tegemoetkoming aan Gülen maakte de AKP uiteindelijk diens veroordeling uit 2001 wegens samenzwering ongedaan.

De jaren daarna heeft Erdo?an Gülen geholpen verder grip te krijgen op de Turkse instellingen door Gülens volgelingen te benoemen op prominente posities binnen het leger, de veiligheidsdiensten en de rechterlijke macht.

In ruil daarvoor gebruikten de Gülenisten hun toenemende macht ter ondersteuning van Erdo?ans zogenoemde die het illegaal gevangenzetten inhield van honderden militaire functionarissen, leden van de rechterlijke macht en oppositionele journalisten.
Gülens kader van politiefunctionarissen en rechters hielp de vermeende Ergenekon-leden arresteren en veroordelen, terwijl journalisten van onder meer het dagblad Zaman – dat even daarvoor was overgenomen door de AKP – verhalen schreven die de aantijgingen ondersteunden.

Hoewel het bestaan van Ergenekon later grotendeels uit de duim gezogen bleek, hadden Erdo?an en Gülen met succes de Turkse democratische instellingen overgenomen.”

Lees meer: https://decorrespondent.nl/4967/Een-verslag-van-binnenuit-hoe-Turkije-de-coup-uitlokte-zag-aankomen-en-vervolgens-neersloeg/378297190436-7f2660f3

—–

Was dit de laatste poging van het ooit almachtige leger om greep te krijgen op de Turkse politiek en maatschappij? Politiek analyst John Feffer ziet alvast een stevig verzwakte instelling.

“Erdogan en zijn partij verzwakken het leger al meer dan tien jaar, waarbij ze systematisch de invloed van het leger op de regering verminderen. Ze maakten vroeger al gebruik van geruchten over staatsgrepen om achter militaire officieren aan te gaan – net als achter journalisten en hooggeplaatsten – die allemaal betrokken zouden zijn in een ‘deep state’ die de Turkse politiek controleert achter de schermen. Daardoor is het Turkse leger maar een schim van de almachtige instelling die het was in de jaren 70 en 80.”

Lees meer: http://commondreams.org/views/2016/07/21/surprising-popularity-military-coups

—–

Hoe zit het met de internationale gevolgen van de spanningen in Turkije? Columnist Owen Jones ergert zich in The Guardian aan de lauwe reacties van Westerse regeringen.

“Turkije is onze Navobondgenoot. Het is een prioritaire markt voor onze wapenuitvoer – die 550 miljoen pond waard is. De nieuwe Britse premier heeft gezegd dat haar land pal achter de democratisch verkozen regering van Turkije staat.”

Lees meer: https://www.theguardian.com/commentisfree/2016/jul/20/turkey-ally-purge-recep-tayyip-erdogan

—–

De Turkse journalist Fehim Ta?tekin ziet de komende maanden wel iets veranderen.

“Het meest betekenisvolle vooruitzicht in de nasleep van de coup is de mogelijkheid van een verdere toenadering met Rusland en Iran om regionale problemen op te lossen. De twee Turkse soldaten die het Russische gevechtsvliegtuig neerhaalden zouden bij de gearresteerde putschisten zitten. Dat kan de onlangs opgestarte dialoog met Moskou nieuw leven in blazen.”

Lees meer: http://www.al-monitor.com/pulse/originals/2016/07/turkey-coup-attempt-may-push-erdogan-iran-russia.html#ixzz4F9MpU3L0

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!