De Somalische Minister l Said Jama Qorshel (blauw hemd) begroet een aanrtal uitgewezen landgenoten op de luchthaven van Mogadishu (foto Abdirahman Omar Abdi/IPS).

Kenia zet Somaliërs massaal uit, Somalië vreest chaos

Somalië waarschuwt dat de massale uitwijzing van Somaliërs uit buurland Kenia ernstige veiligheidsproblemen veroorzaakt. Het land vreest dat veel uitgewezen jonge Somaliërs zich zullen aansluiten bij de extremistische beweging Al Shabaab.

woensdag 28 mei 2014 13:46

“Deze
niet-geplande en ongecoördineerde uitwijzing van mensen, vooral
jongeren, zal chaos en anarchie veroorzaken. We hebben geen geld en
werk voor deze jongeren”, zegt minister van Binnenlandse Zaken
Mohamud Moalim Yahye vanuit de hoofdstad Mogadishu.

De
Somalische regering heeft Kenia gevraagd de massale uitwijzing van
Somaliërs, die begin april 2014 begon, op te schorten tot het
zogeheten driepartijenakkoord voor de repatriëring van Somalische
vluchtelingen is geïmplementeerd. Dat werd vorig jaar getekend door
beide regeringen en de VN-vluchtelingenorganisatie. Dit akkoord
behelst echter alleen vrijwillige en georganiseerde repatriëring van
vluchtelingen naar Somalië.

Minister
Yahye zegt dat Somalië de capaciteit niet heeft om grote aantallen
terugkerende vluchtelingen op te vangen. In het land is de
werkloosheid onder jongeren tussen 14 en 19 jaar met 67 procent een
van de hoogste ter wereld.

Veiligheidsexperts,
politici en overheidsfunctionarissen in Mogadishu en de Keniaanse
hoofdstad Nairobi maken zich zorgen over de rekrutering van
Somalische jongeren door Al Shabaab. “Als deze jonge mannen zich
aansluiten bij Al Shabaab, zullen ze niet alleen schade aanrichten in
Somalië en Kenia, maar ook in andere delen van Oost-Afrika”,
zegt Zakariye Yusuf, analist van de International Crisis Group.

Infiltratie in andere Oost-Afrikaanse landen

Kenia
telt meer dan een miljoen Somalische vluchtelingen. De helft daarvan
is niet geregistreerd, volgens het Keniaanse ministerie van
Buitenlandse Zaken. De operatie Usalama Watch werd opgezet om die
mensen het land uit te zetten die een veiligheidsdreiging vormen. Zo
arresteerde Kenia vierduizend mensen, bijna allemaal Somaliërs.
Vijfhonderd van hen werden uitgewezen naar Somalië.

Honderden
anderen wachten nog op uitwijzing, volgens de Somalische ambassade in
Kenia. Uit cijfers van vliegmaatschappijen en reisbureaus zou blijken
dat er nog eens 7.000 mensen, meestal jongeren, van Nairobi naar
Mogadishu zijn getrokken na de start van de operatie Usalama Watch.
Duizenden anderen zouden op andere wijze de grens tussen Kenia en
Somalië hebben overgestoken.

Vanwege
hun kennis van het Swahili en de cultuur in de regio, bestaat de kans
dat deze Somalische jongeren door Al Shabaab teruggestuurd worden
naar Kenia of andere Oost-Afrikaanse landen om terroristische
activiteiten uit te voeren, zegt Yusuf. “Deze jongeren kunnen
zich eenvoudiger verbergen, infiltreren in de samenleving en
schuilplaatsen vinden dan Al Shabaab-leden die niet in Kenia hebben
gewoond”, zegt hij.

Wraak

Al
Shabaab kampt met geldgebrek sinds het zijn basis in kwijt is in
Mogadishu en de havenstad Kismayo. De groep heeft ook al drie jaar
gebrek aan gewone soldaten. Honderden strijders werden vermoord,
gingen het land uit of liepen over naar de regering die amnestie,
bescherming en een betere toekomst belooft.

“Deze
jonge mannen hadden voorheen kleine handeltjes of werkten als
verkoper in winkels in Nairobi. Hun leven is op zijn kop gezet door
deze uitwijzing”, zegt Abdiwahab Sjeik Abdisamad, van de
Kenyatta-universiteit in Kenia en expert van de regio van de Hoorn
van Afrika. “Ze zitten nu in hun thuisland en zijn wanhopig op
zoek naar nieuwe inkomsten. Dat is het type jongeren dat Al Shabaab
opzoekt.”

De
uitgewezen Somaliërs kunnen zich aansluiten bij militante groepen om
een inkomen te verwerven of uit wraak, omdat ze zich vernederd voelen
door Kenia, zegt hij. “Als je op het gebied van terrorisme
verkeerde besluiten neemt, heeft dat grote gevolgen. Dat willen de
militanten en daar wachten ze op. Op het gebied van veiligheid is er
niets verbeterd sinds de uitwijzingen.”

Afgelopen
week dreigde Al Shabaab-commandant Fuad Mohamed Khalaf met acties in
buurland Kenia. Hij dreigde ermee tieners te sturen om
zelfmoordaanslagen te plegen in Nairobi. Abdisamad wijst erop dat
operatie Usalama Watch wordt geteisterd door gebrek aan strategie,
door misbruik en intimidatie. De werkwijze van de Keniaanse regering
zou contraproductief zijn en juist rekrutering door Al Shabaab in de
hand werken.

Somalia Warns Kenyan Refugee Expulsion Will Lead to ‘Chaos and Anarchy’

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!