Analyse

Energie-miljardairs verdienen 300 miljoen dollar per dag sinds de oorlog in Iran

Afbeelding
Olieraffinaderij. Foto: Trevor Harris, CC BY-SA 2.0
Olieraffinaderij. Foto: Trevor Harris, CC BY-SA 2.0
Energiegiganten uit de zeven grootste economieën ter wereld (G7) hebben hun vermogen met 23,5 miljard dollar vergroot sinds het begin van de oorlog van de VS en Israël tegen Iran. Dat blijkt uit een analyse van Oxfam in de aanloop naar de G7-top in het Franse Evian.

41 G7-miljardairs in de energiesector hebben hun vermogen met 23,5 miljard dollar vergroot sinds het begin van de oorlog van de VS en Israël tegen Iran, zo blijkt uit een nieuwe analyse van Oxfam die is gepubliceerd in de aanloop naar de G7-top in Evian, Frankrijk. Dit komt letterlijk neer op ongeveer 1.000 dollar in een oogopslag. Miljardairs wereldwijd hebben sinds 2020 9,8 biljoen dollar verdiend.

De torenhoge energie- en voedselprijzen hebben verwoestende gevolgen voor huishoudens wereldwijd, met name in lage- en middeninkomenslanden die al zwaar zijn getroffen door jaren van economische onrust, schuldencrises en klimaatschokken.

Miljardairsbonanza

Tegelijkertijd zullen de winsten van zes grote oliemaatschappijen naar verwachting met 80 procent (68 miljard dollar) omhoogschieten ten opzichte van de prognoses van voor de oorlog. Hun winst ligt op koers om in 2026 152 miljard dollar te bereiken, wat neerkomt op 416 miljoen dollar per dag. Deze meevaller strekt zich uit tot andere sectoren: drie van 's werelds grootste kunstmestbedrijven zullen naar verwachting hun winst met 23 procent (928 miljoen dollar) zien stijgen ten opzichte van de voorspellingen van voor de oorlog. Over het geheel genomen zullen de gecombineerde winsten van enkele van de grootste bedrijven met hoofdkantoor in de G7 naar verwachting gemiddeld 413 miljoen dollar hoger uitvallen dan de voorspellingen van voor de oorlog.

“Dit is een wreed systeem dat rijkdom herverdeelt naar boven"

“Conflicten verwoesten landen en kosten talloze levens, maar voor sommigen zijn ze buitengewoon winstgevend”, aldus Amitabh Behar, directeur van Oxfam International. “Dit is een wreed systeem dat rijkdom herverdeelt naar boven – van werknemers naar aandeelhouders, van de armsten naar de rijksten, van degenen met de minste macht naar degenen die er al veel te veel van hebben. Terwijl gezinnen maaltijden overslaan en regeringen levensreddende hulp drastisch inkrimpen, zijn we getuige van een groteske miljardairsbonanza.”

In tegenstelling tot de gecoördineerde internationale actie die we zagen in de onmiddellijke nasleep van de COVID-19-pandemie en de Russische invasie van Oekraïne – toen regeringen de aflossingen op schulden tijdelijk opschortten en het Internationaal Monetair Fonds noodleningen verstrekte – doen de G7-leiders minder dan ooit om armere landen te helpen.

Oxfam waarschuwt dat de overgebleven “G6”-leiders – Canada, Frankrijk, Duitsland, Italië, Japan en het Verenigd Koninkrijk – moeten stoppen met zich achter de Verenigde Staten te verschuilen als excuus voor hun eigen passiviteit. De G6 beschikt over een enorme, onafhankelijke financiële en diplomatieke invloed die zij ervoor kiezen achter te houden. Weigeren om actie te ondernemen simpelweg omdat Washington niet meedoet, is geen diplomatie – het is lafheid. En het zal de afglijding van de G6 naar mondiale irrelevantie alleen maar versnellen.

Tussen 2024 en 2025 zag de G7 de grootste vermindering van officiële ontwikkelingshulp in haar geschiedenis, waarbij de hulp aan de armste landen ter wereld met 48 miljard dollar werd gekort. Dit komt overeen met de rijkdom die G7-miljardairs in diezelfde periode in slechts negen dagen hebben vergaard.

Desnoods enkel de G6

De menselijke kost van het gebrek aan actie van de G7 is catastrofaal. Sinds Frankrijk voor het laatst de G7-top voorzat, zijn er elke minuut 44 mensen in een humanitaire noodsituatie terechtgekomen. Van de vermijdbare ebolacrisis in Congo tot de aanhoudende genocide in Gaza – het meest extreme en verwoestende voorbeeld van het gebrek aan actie van de G7, waar geen enkel G7-land een wapenembargo tegen Israël heeft ingesteld, laat staan de wapenleveranties voor de gruweldaden heeft stopgezet – wordt het multilateralisme actief vernietigd.

"Dit zal gevolgen hebben die in mensenlevens worden gemeten”

“Om de aanwezigheid van president Trump op deze top veilig te stellen, stemde president Macron ermee in om discussies over de klimaatcrisis, toenemende ongelijkheid en de noodzaak van gecoördineerde reacties op overlappende mondiale crises te negeren,” zei Behar. “Zelfs woorden als ‘gender’ of ‘klimaat’ zijn van de agenda geschrapt om Washington tevreden te stellen. In plaats van samenwerking te verdedigen, werken Macron en zijn collega’s mee aan de vernietiging ervan. Dit zal gevolgen hebben die in mensenlevens worden gemeten.”

Daarom roept Oxfam de leiders van de G7 – en indien nodig de G6 afzonderlijk – op om onmiddellijk een respons door te voeren om gewone mensen tegen de crisis te beschermen: belast overwinsten van bedrijven en de superrijken, schort schulden op, volg het Covid-19-draaiboek door onmiddellijk alle bilaterale schuldbetalingen van lage- en middeninkomenslanden op te schorten en gebruik wetgevende mechanismen om particuliere crediteuren te dwingen hetzelfde te doen. 

Verder zien ze het noodzakelijk om internationale solidariteit terug voorop te stellen met 0,7 procent van het Bruto Nationaal Product aan hulp en vragen ze het IMF om Special Drawing rights om de meest kwetsbare economieën te ondersteunen, zoals dat ook tijdens de pandemie is gebeurd.

 

Steun ons hier!

Vandaag op de hoogte van de wereld van morgen?