45.000 scholieren de straat op tegen dienstplicht: derde scholierenstaking in Duitsland
“De regering en de industrie bereiden zich voor op oorlog, en wij, de jongeren, worden geacht kanonnenvoer te worden. We zijn daar niet eens over geraadpleegd”, zei Hannes Kramer, een woordvoerder van de beweging Schulstreik gegen Wehrpflicht (“Scholierenstaking tegen de dienstplicht”), in een interview met The Guardian.
Bondskanselier Merz heeft beloofd de strijdkrachten om te vormen tot het “sterkste conventionele leger van Europa”
“8 mei (1945) was de dag waarop het Duitse fascisme in Europa werd verslagen”, vertelt Kramer. “We gebruiken deze datum om duidelijk te maken wat de gevolgen van oorlog zijn en wat de gevolgen kunnen zijn van ongebreidelde militarisering.”
Militariseringscampagne
De nieuwe Duitse regering heeft namelijk de grootste militariseringscampagne van het land sinds de Tweede Wereldoorlog in gang gezet. Bondskanselier Merz heeft beloofd de strijdkrachten om te vormen tot het “sterkste conventionele leger van Europa”.
Om deze ambitie te financieren, heeft de regeringscoalitie van Merz de strikte constitutionele begrotingsregels van de Bondsrepubliek, de ‘schuldenrem’, aangepast om een enorme stijging van de militaire uitgaven mogelijk te maken. Volgens de jongeren staat dat in schril contrast met de bezuinigingen op bijvoorbeeld het onderwijs, de gezondheidszorg en het openbaar vervoer.
Met ruime middelen tot haar beschikking is de Duitse krijgsmacht, de Bundeswehr, begonnen aan een historische uitgavengolf: tientallen nieuwe F-35-gevechtsvliegtuigen zijn besteld, evenals Chinook-helikopters, Tomahawk-kruisraketten en raketlanceerders, kamikazedrones, raket- en luchtverdedigingssystemen, pantservoertuigen, sensoren en munitie.
Naast zulke directe militaire uitgaven heeft de regering een klimaat- en infrastructuurpakket van 500 miljard euro gepresenteerd. Een aanzienlijk deel daarvan is bestemd om Duitsland oorlogsklaar te maken door een netwerk van openbare schuilplaatsen aan te leggen en de spoor-, water- en snelwegsystemen van het land te moderniseren, zodat troepen zich snel en soepel kunnen verplaatsen.
De nieuwe wet bevat een clausule die de regering toestaat de militaire dienstplicht opnieuw in te voeren
Voor zulke militaire uitbreiding beseft Duitsland dat het ook meer personeel nodig heeft. Om vrijwillige aanmelding in het leger te stimuleren, heeft de regering aantrekkelijke salarissen en extra voordelen voor rekruten ingevoerd. Zulke maatregelen oefenen in feite druk uit op jongeren uit financieel kwetsbare milieus om zich aan te melden voor militaire dienst.
Nieuwe wet
Ondanks deze maatregelen heeft het leger moeite om zijn rekruteringsdoelen te halen. Op 5 december nam de Bundestag, het parlement, een wet aan die alle 18-jarige mannen verplicht om vragenlijsten in te vullen over hun belangstelling voor militaire dienst, en vanaf juli 2027 ook om medische keuringen te ondergaan. Opvallend is dat de nieuwe wet daarnaast een clausule bevat die de regering toestaat de militaire dienstplicht, die sinds 2011 is opgeschort, opnieuw in te voeren als de rekruteringsdoelen niet worden gehaald.
Veel jongeren vrezen dat dit huidige vrijwillige model snel kan omslaan in dienstplicht als er niet genoeg vrijwilligers worden gevonden. De Duitse regering wil namelijk tegen 2035 het aantal actieve militairen in het leger met 80.000 verhogen. Dat terwijl 63 procent van de Duitse 18- tot 29-jarigen de nieuwe dienstplichtwet afwijst.
De militarisering van Europa beperkt zich niet tot Duitsland, het is ook in België bezig. Afgelopen november stuurde minister van Defensie Theo Francken nog een brief naar ongeveer 149.000 17-jarigen om hen aan te moedigen deel te nemen aan een vrijwillige militaire dienst. Net als in Duitsland wordt dit officieel voorgesteld als een vrijwillig traject, maar zulke initiatieven maakt jongeren stap voor stap vertrouwd met het idee van een militaire dienst.
Op zondag 14 juni staat er een vredesbetoging in Brussel gepland. Kom ook en laat je stem horen.