De community ruimte is een vrije online ruimte (blog) waar vrijwilligers en organisaties hun opinies kunnen publiceren. De standpunten vermeld in deze community reflecteren niet noodzakelijk de redactionele lijn van DeWereldMorgen.be. De verantwoordelijkheid over de inhoud ligt bij de auteur.

Nieuws

Sahrawi-demonstranten in Brussel: “Geen EU-handelsakkoorden met Marokko”

Afbeelding
Een Sahrawi-tiener, in een vluchtelingenkamp geboren, schrijft in het woestijnzand: “Op een dag zullen we terugkeren”. Foto: Rein van Gisteren
Een Sahrawi-tiener, in een vluchtelingenkamp geboren, schrijft in het woestijnzand: “Op een dag zullen we terugkeren”. Foto: Rein van Gisteren
Vluchtelingen uit de Westelijke Sahara demonstreerden woensdag 10 december in Brussel tegen een ‘Marokkaans autonomievoorstel’, waarin het recht op zelfbeschikking van het Sahrawivolk zelf niet centraal staat. Het land wordt al een halve eeuw militair bezet door Marokko en economisch geplunderd: met steun van handelspartner EU.

Begin november ‘vierde’ Marokko de verovering van de Westelijke Sahara in 1975 op de toenmalige kolonisator Spanje. Veel Marokkanen weten niet beter dan dat het land ‘weer van hun’ is. Een eerdere uitspraak van het Internationaal Gerechtshof zegt precies het omgekeerde: Marokko kan geen enkele gebiedsaanspraak doen op zijn buurland. Al in 1966 erkende de VN dat de Sahrawi hun zelfbeschikkingsrecht via een referendum moeten kunnen uitoefenen. Maar dat wordt effectief door Marokko geboycot.

Laatste kolonie

Op woensdag 10 december kwamen een paar honderd Sahrawi in hun traditionele kledij en wapperend met hun nationale vlaggen bijeen voor het gebouw van de Europese Commissie aan het Schumanplein. Ze waren uit allerlei Europese landen naar Brussel gereisd om hun stem te laten horen. 

Afbeelding
Demonstratie Schumanplein 10 december 2025. Foto: Rein Van Gisteren
Demonstratie Schumanplein 10 december 2025. Foto: Rein van Gisteren

Polisario Front organiseerde de demonstratie, samen met het Belgisch comité dat het Sahrawivolk steunt. Polisario is de verzetsbeweging die eind vorige eeuw een gewapende strijd voerde tegen de militaire bezetting van hun land, dat ook wel de laatste kolonie van Afrika wordt genoemd. Er is nu een wapenstilstand. Nabij de Algerijnse stad Tindouf zetelt de regering-in-ballingschap van de SADR, de Sahrawi Arabische Democratische Republiek. Ook België heeft vluchtelingen uit de Westelijke Sahara opgenomen die moesten vluchten voor de Marokkaanse bezetter.

“Als Polisario zijn wij de internationaal erkende vertegenwoordiger van de Saharawi. Toch sluit de EU - zonder het vereiste overleg met ons - handelsakkoorden met Marokko over vis en groenten uit de Westelijke Sahara. Die komen zomaar hier in de EU op de markt. We klagen de handelsvoordelen aan die Marokko krijgt en pleiten voor het stoppen van de bezetting, voor de vrijlating van alle politieke gevangenen en voor de erkenning van de soevereiniteit van de Sahrawi”, aldus Basiri Lebsir van de officiële Vertegenwoordiging in Brussel van Polisario tegen DeWereldMorgen.

Lobbyschandaal

‘Maroc-gate’ kwam drie jaar geleden aan het licht: geld, geschenken en snoepreisjes in ruil voor invloed op het EU-beleid. Het onderzoek naar de grote corruptiezaak verloopt inmiddels in stilte. Maar de lobby om ‘het Marokkaanse karakter’ van het buurland geaccepteerd te krijgen gaat onverminderd voort.

En die druk werkt door. Niet alleen Trump, ook de Belgische minister Prévot lijkt op de hand van Marokko. Woorden als bezetting en mensenrechten komen in zijn verklaring niet voor. Een meerderheid in de VN-Veiligheidsraad deed in oktober een net zo dubbelzinnige uitspraak. Want als het autonomievoorstel van Marokko wordt beschouwd als gespreksbasis voor de annexatie van de Westelijke Sahara, dan staat dat gegeven haaks op het internationaal erkende zelfbeschikkingsrecht van de Sahrawi die door Marokko uit hun land zijn verdreven, en op zij die er nog wonen en op hun nazaten.

Marokko presenteerde zijn ‘autonomievoorstel’ al in 2007. De inwoners van de Westelijke Sahara zouden volgens Marokko slechts hun lokale vertegenwoordigers mogen kiezen. Defensie, buitenlandse en religieuze zaken blijven een zaak van Marokko. Hoewel de Veiligheidsraad de soevereiniteit van Marokko over het gebied niet erkent wordt er in zijn laatste resolutie wel getornd aan de fundamentele rechten van de oorspronkelijke bevolking.

Trump

Trump lijfde de Westelijke Sahara in 2020 in. Hij verlegde de zuidgrens op zijn ‘Marokkaanse’ landkaart. Netanyahu volgde onmiddellijk dit voorbeeld en leverde in ruil drones aan Marokko voor het in stand houden van de bezetting van het meest lucratieve deel (80 procent) van het land. De resterende 20 procent ligt achter ‘The Berm’, een aarden verdedigingswerk van 2.720 km lengte, ooit aangelegd met steun van de VS. Dit deel van het woestijnland is onbewoonbaar voor de bevolking en hun vee want het ligt bezaaid met miljoenen landmijnen, ook van Belgische makelij.

Afbeelding
Polisario leider Brahim Ghali. Foto: Rein van Gisteren.
Polisarioleider Brahim Ghali. Foto: Rein van Gisteren.

In de enorme vluchtelingenkampen bij de Algerijnse stad Tindouf verblijven evenveel inwoners als in een stad als Luik. Ze zijn volledig afhankelijk van internationale hulp van organisaties als Oxfam. Hun stem klinkt amper door in de internationale media. Eind oktober heeft de Veiligheidsraad het mandaat van MINURSO verlengd. Dat is de VN-organisatie die het referendum ter plaatse moet voorbereiden, maar daarin jaar in jaar uit door Marokko wordt tegengewerkt. Bijzonder en zeker geen detail is dat het de enige VN-missie ter wereld is die niet mág rapporteren over mensenrechtenschendingen.

Vandaag op de hoogte van de wereld van morgen?