Organiseren om te winnen’ podcast voor vakbonders

In de grote media worden vakbonden vaak weggezet als belangenverenigingen van oudere en ouderwetse werknemers die vastgeroeste privileges willen verdedigen en de innovatie in bedrijfsvoering en werkorganisatie tegenwerken.

Hoewel de ledenaantallen in België licht dalen is dat niet omdat er geen jonge instroom zou zijn, integendeel. Het aantal jongeren dat de arbeidsmarkt betreedt ligt vandaag zowat 20 procent lager dan pakweg 40 jaar geleden maar toch is het aantal nieuwe leden nauwelijks gedaald. De uitstroom, bij ouderen is echter groter dan die instroom. Daar speelt onder andere de de-industrialisering een rol in en het feit dat de 20 procent grotere groep babyboomers nu massaal op pensioen gaan.

Vakbonden zetten steeds meer op ‘organising’ een syndicale aanpak waarbij nabijheid – van de vakbondsvertegenwoordigers bij hun collega’s, maar evenzeer van de vakbondssecretarissen bij hun afgevaardigden – een grote rol speelt. Ook transparant en gestructureerd intern overleg en permanente communicatie met de werkvloer zijn pijlers ervan. 

Via peilingen en persoonlijke contacten de bezorgdheden en noden van de collega’s verzamelen en - samen met hen – concrete acties daar rond opzetten. Dat is organising. Die aanpak zorgt er ook voor dat steeds meer leden zich willen inzetten door zelf afgevaardigde te worden en zo kunnen opnieuw meer collega’s worden bereikt.

Fatiha Dahmani zette met haar vakbond ACV Puls een podcastserie op om de ‘goede praktijken’ van collega’s en afgevaardigden als inspiratie te laten dienen voor vakbondswerkingen in andere werkplekken. Het zijn levendige hoopvolle getuigenissen over dynamisch organisatiewerk geworden. 

De Kinderopvangzaak

In een eerste podcast: ‘ De Kinderopvangzaak’ vertellen een vakbondssecretaris voor werknemers in de kinderopvang en een advocaat hoe ze - door een goed georganiseerde en volgehouden actie gecombineerd met goed doordachte juridische stappen - een gestemde wet wisten te annuleren. 

Die wet zou er voor zorgen dat enkel gezinnen met ouders die samen minstens viervijfde werken nog opvang voor hun kinderen zouden vinden. De meest kwetsbare gezinnen opofferen dus om een tekort aan plaatsen ‘op te lossen’ in plaats van voor meer kwalitatieve opvang te zorgen. Die hebben werkzoekende ouders immers broodnodig om een job te kunnen aannemen.

Dankzij een jaar actie van ouders en kinderbegeleiders: enquètes bij ouders, opvangcentra, campagne, tribunes in het Vlaams Parlement met ouders en kinderen vullen, loopwedstrijden, crowdfunding, betogingen op de trappen van het gerecht, kreeg ‘De Kinderzaak’ bij het Grondwettelijk Hof constante persaandacht. Die oplopende druk heeft zeker de vernietiging van de decreten mogelijk gemaakt.

Dicht bij de collega's

In een tweede podcast  ‘Altijd dicht bij de collega’s’ doen een syndicale secretaris en een afgevaardigde hun succesverhaal over hoe ze de vastgeroeste gewoonten binnen de syndicale werking konden ombuigen tot een dynamische verbinding met de werkvloer en daardoor het realiseren van eisen binnen het overleg met de werkgever.

Decathlon geeft toe

De derde aflevering laat opnieuw een secretaris én een afgevaardigde aan het woord. Dit keer om te vertellen hoe ze bij Decathlon erin slaagden om de directie te dwingen de rechten van arbeiders te respecteren. Dat lukte niet met de ‘gewone’ actiemiddelen binnen het bedrijf maar vereiste een grote mobilisatie van de werknemers én de samenleving er rond. Acties buiten de bedrijfspoorten, mobilisaties op het gemeenteplein, druk op lokale politici, deden de directie inbinden.

Samen sterker na een crisis

De voorlopig laatste aflevering gaat dan weer over Nike waar afgevaardigden hun groep opnieuw moesten uitvinden toen een zeer populaire en uiterst actieve hoofdafgevaardigde vlak voor de sociale verkiezingen het bedrijf verliet. Met de steun van hun secretaris wist de achtergebleven kern nieuwe mensen te motiveren en de band met de werkvloer nog te versterken.

Je kan vandaag al de eerste reeks van vier podcasts van een half uur beluisteren en binnenkort komt er een nieuwe aan.