Op 8 mei 1948 tekende de Duitse veldmaarschalk Wilhelm Keitel in Berlijn de onvoorwaardelijke overgave van Duitsland. Overal ter wereld kwamen mensen op straat om de overwinning op nazi-Duitsland te vieren. Op 8 mei vieren we sinds dien niet alleen de overwinning op nazi-Duitsland, maar ook het verzet. Minstens 150.000 Belgen waren tijdens de oorlog actief in het verzet en hielpen mee een einde maken in het fascisme.
De 8 meicoalitie
Ook in België werd 8 mei een officiële feestdag, tot de regering-Tindemans in 1974 het aantal feestdagen beperkte als besparingsmaatregel. In andere Europese landen, zoals Frankrijk, is 8 mei wel nog een feestdag. In Nederland vieren ze de bevrijdingsdag op 5 mei, maar in België is de herinnering aan de overwinning op het fascisme vervaagd.
Daar wil de 8 meicoalitie (een samenwerkingsverband van vakbonden, organisaties en personaliteiten uit het middenveld, de culturele en de academische wereld) verandering in brengen.
Vakbonden hebben hun militanten gevormd omtrent grondrechten, vakbondsrechten en de dreiging van extreemrechts. Middenveld- en burgerorganisaties komen op tegen uitsluiting en racisme. Leden van het verzet en de overlevenden van de nazikampen zijn in de scholen gaan getuigen. De bedoeling is om hun verzet levend houden. Want wie geen herinnering heeft, heeft geen toekomst.
Extreemrechts opnieuw in opmars
Het hoofdoel van de coalitie is om 8 mei opnieuw de plaats te geven die deze dag verdient, als bijkomende Belgische feestdag. Ze achten dat nodig omdat in verschillende Europese landen extreemrechts opnieuw opkomt. "Tegelijk", zo klinkt het bij de coalitie, "geraakt de democratische ruimte beperkt, komen mensenrechten, vakbonden en middenveld in het gedrang en wordt de scheiding der machten uitgehold. Racisme, discriminatie, negationisme, seksisme, extreem nationalisme, islamofobie en homofobie nemen toe."
"Dat alles speelt zich af op een moment waarop evidente zaken als wetenschap en ratio en veroveringen zoals de sociale zekerheid, democratische rechten en openbare diensten door beleidsmakers in vraag worden gesteld", aldus de coalitie. "Dat is koren op de molen van extreemrechts. De samenleving van ‘ieder voor zich’ en ‘eigen volk eerst’ zwelt op en tegelijk de ongelijkheid en de verdeeldheid. De diepe kloof tussen arm en rijk wordt steeds dieper. Daarom sluit 8 mei de verdediging van de sociale rechten voor iedereen in."
"Het is tijd. 8 mei, de dag van de bevrijding, hoort opnieuw een feestdag te zijn", zo besluit de coalitie. "Om te herdenken, te waarschuwen, te verdedigen. Als een moment van sociale cohesie. Als een samen uitgesproken wil voor vrede en solidariteit. Als een oproep om te handelen. Zodat jong en oud inzien waar haat toe kan leiden en wat voor een lelijk beest fascisme is. Want enkel wanneer je het verleden kent en we waakzaam blijven over onze grondwettelijke vrijheden, pas dan kunnen we, nu en in de toekomst, de juiste keuzes maken. Zodat deze vreselijke geschiedenis zich nooit, maar dan ook nooit meer herhaalt. Want wie nu nog zwijgt moet alles vrezen."
Jaarlijkse herdenking
Om hun eis kracht bij te zetten zijn er vandaag acties over heel het land. Op zondag 10 mei organiseert de coalitie haar jaarlijkse herdenking met bezoeken aan Breendonk en de Kazerne Dossin.
