Interview

Vlaamse Vereniging van Studenten wil schorsing van Demirs beurzendecreet: “Capaciteiten mogen niet afhangen van financiële achtergrond”

Afbeelding
Foto: Han Soete
Foto: Han Soete
De Vlaamse Vereniging van Studenten trekt naar het Grondwettelijk Hof om de nieuwe voorwaarden voor studietoelagen aan te vechten. Volgens VVS dreigt het decreet de meest kwetsbare studenten uit het hoger onderwijs te duwen. “Voor hen maakt dit het verschil tussen wel of niet verder kunnen studeren”, aldus voorzitter Nele Van Hoyweghen.

Wat doen jullie hier vandaag?

Vandaag staan we hier voor het Grondwettelijk Hof, omdat we net onze zitting hebben gehad, waarin we de schorsing van het decreet over de studietoelage hebben gevraagd. Een schorsing wil eigenlijk zeggen dat we aan het Grondwettelijk Hof hebben gevraagd om, in afwachting van de definitieve uitspraak over de vernietiging van het decreet, het decreet op te schorten, zodat studenten tijdens het lopende academiejaar toch nog hun studietoelage zouden kunnen aanvragen.

 

Wat houdt het decreet in dat vorig academiejaar gestemd werd?

Eind juni van het vorige academiejaar is er inderdaad een nieuw decreet gestemd over de studietoelage, waarbij twee nieuwe voorwaarden zijn toegevoegd. Je moet voortaan minimaal 54 studiepunten opnemen. Er zijn wel uitzonderingen voorzien, maar volgens ons zijn die onvoldoende. Daarnaast moet je ook jonger zijn dan dertig jaar. Ben je ouder dan dertig jaar en heb je al een bachelordiploma behaald, dan heb je geen recht meer op een studietoelage voor je masterdiploma.

 

Wat is er volgens jullie allemaal fout aan dat decreet?

Er zit een heel groot verschil tussen theorie en praktijk. Beursstudenten komen vaak uit gezinnen met een kleiner sociaal netwerk en minder financiële middelen. Het zijn dus ook vaker studenten die bijvoorbeeld niet weten dat ze recht hebben op uitzonderingen, of die niet de tijd en de middelen hebben om dat allemaal uit te zoeken.

Ook zijn er vaker studenten die werken met een interimcontract. Op dit moment is het eigenlijk onmogelijk om op basis daarvan een uitzondering op de studiepuntvoorwaarde te krijgen, omdat de erkenning van zo'n contract veel te moeilijk is.

Hetzelfde geldt voor diagnoses. Sommige diagnoses zijn enorm duur. Dan denk ik vooral aan diagnoses voor leerstoornissen zoals ADHD en autisme. Dat kost 800 tot 1.000 euro. Als je dat al moet investeren voordat je weet of je je studietoelage krijgt, is dat te gek voor woorden. Dan doe je die aanvraag gewoon niet meer.

 

Jullie spreken ook over het gelijkheidsbeginsel en hoe dat in tegenstelling staat tot het decreet. Wat houdt dat in?

Volgens ons wordt het gelijkheidsbeginsel hierin geschonden, omdat je volgens de Codex Hoger Onderwijs nog altijd student bent vanaf het moment dat je minimaal 27 studiepunten opneemt. Maar als student veranderen je voorwaarden plots en moet je minimaal 54 studiepunten opnemen. Volgens ons wordt daarmee het gelijkheidsbeginsel geschonden. Er ontstaat dus ongelijkheid, omdat enkel je financiële achtergrond het verschil maakt tussen 27 en dubbel zoveel studiepunten, namelijk 54.

 

Er is een gat in de begroting dat gevuld moet worden. We horen heel vaak dat iedereen een steentje moet bijdragen, ook het hoger onderwijs. Wat vind je daarvan? 

Het klopt inderdaad dat er moeilijke keuzes gemaakt moeten worden. Maar de besparingen op de studietoelagen komen neer op een besparing van 0,04% van de totale Vlaamse begroting. Het is een besparing waarbij de meest kwetsbare studenten worden geraakt. We hebben de voorbije jaren ook al heel wat besparingen in het hoger onderwijs moeten slikken. Er wordt al op onderwijs bespaard, zeker op de studietoelagen.

Het gaat hier echt over de meest financieel kwetsbare studenten. Voor hen maakt dit het verschil tussen wel of niet verder kunnen studeren. We zouden het enorm spijtig vinden als dat allemaal afhangt van het gezin waarin je geboren bent.

 

Hebben jullie veel steun ontvangen voor deze eis?

We hebben al heel veel steun ontvangen. We hebben enorm veel mails gekregen. Studenten kunnen zich ook nog altijd aansluiten bij onze zaak. Dat is kosteloos. We hebben een crowdfunding lopen waarmee we alle kosten betalen, ook voor studenten die zich aansluiten als persoonlijk benadeelde. We hebben nog tot eind december om een vernietigingsverzoek in te dienen.

Als je je nog wil aansluiten, kan dat door ons voor eind december een mail te sturen. We hebben ook een petitie lopen en hebben daarin ondertussen bijna 2.000 handtekeningen verzameld. Die blijft ook nog doorlopen, dus we merken vanuit alle kanten heel veel steun.

 

Hebben jullie veel getuigenissen ontvangen van studenten? Wat zeiden zij zoal tegen jullie?

We hebben inderdaad ook getuigenissen van studenten ontvangen. Die vertellen vooral dat ze moeten stoppen met studeren, of dat ze toch 54 studiepunten opnemen om hun studietoelage te krijgen, goed wetende dat ze een deel van die vakken waarschijnlijk niet zullen halen. We hebben ook verhalen binnengekregen van mensen die nu extra moeten werken, waardoor ze nog minder studiepunten hebben kunnen opnemen en nog langer over hun studie zullen doen.

De studenten gaan op zoek naar een manier om te kunnen blijven studeren. Sommigen zijn ook leningen aangegaan bij familieleden. Dat zijn zaken die wel degelijk een impact hebben.

 

Jullie stapten op 17 november mee tijdens de studentenbetoging voor de Internationale Dag van de Student. Die betoging stond in het teken van de beurzen, maar ging onder meer ook over lokale kotentaksen, begrotingsplannen en de afschaffing van het kindergeld vanaf 23 jaar. De overheid bespaart en hervormt het onderwijs op veel niveaus. Zit daar volgens jullie een visie achter? Hebben jullie een andere visie op onderwijs?

Ik hoop dat daar ergens een visie achter zit. Maar ik denk wel dat onze visie daar duidelijk van verschilt. Vanuit onze organisatie vinden we het vooral belangrijk dat elke toekomstige student die verder wil studeren, dat ook kan. Studenten moeten beoordeeld worden op basis van hun capaciteiten.

Daarbij is het ook belangrijk om te zeggen dat er voldoende in kinderen en jongeren moet worden geïnvesteerd. Hun capaciteiten mogen niet afhangen van de financiële achtergrond van het gezin waarin ze geboren worden. Onze boodschap is dus vooral: ondersteun studenten. Geef hen ook een tweede kans. Laat hen de kans krijgen om eens te mislukken en ondersteun hen vooral.

Denk samen met hen na en kijk ook naar de toekomst. Kijk naar de impact die bepaalde maatregelen op studenten hebben.

We hebben zojuist onze zitting gehad en ik vond het enorm opvallend dat de Vlaamse overheid tijdens de zitting heeft gezegd dat de toegang tot het hoger onderwijs en de toegankelijkheid van dat hoger onderwijs niet met elkaar samenhangen.

 

Wat vind je daarvan?

Als het gaat over de toegankelijkheid en de toegang tot het hoger onderwijs, vind ik het een rare uitspraak om die twee van elkaar los te trekken. Alsof bijvoorbeeld enkel een inschrijvingsbewijs voldoende zou zijn. Ik snap het gewoon niet.

Natuurlijk hangen die twee samen. Veel van de argumenten gaan ook over het feit dat de studenten die zich bij ons persoonlijk hebben aangesloten, dit academiejaar nog wel ingeschreven zijn. Maar dat zijn ook studenten die een manier zoeken om te kunnen blijven verder studeren. Sommigen zijn bijvoorbeeld leningen aangegaan bij familie of zijn op zoek gegaan naar extra geld.

Ze zoeken dus allemaal op verschillende manieren naar oplossingen. Maar dat betekent niet dat er geen moeilijk te herstellen nadeel is. Het zijn wel degelijk kosten die zij maken. Dus zeggen dat ze gewoon nog ingeschreven zijn en daarom geen nadeel ondervinden, gaat echt voorbij aan de realiteit van die studenten.

 

Wat is de volgende stap?

We blijven sowieso studenten zoeken die zich bij ons vernietigingsverzoekschrift willen aansluiten. We blijven ook handtekeningen verzamelen en onze crowdfunding loopt verder. Daarnaast blijven we in gesprek gaan met politici over andere maatregelen, zoals bijvoorbeeld het Groeipakket, om zo hopelijk de gevolgen voor studenten te verzachten.

Afbeelding
Steun DWM

Vandaag op de hoogte van de wereld van morgen?