Hoe Trump en Israël Gaza willen opsplitsen en onderbrengen in concentratiekampen
Wapenstilstand op papier
Het staakt-het-vuren dat begon op 10 oktober is officieel nog van kracht, maar in de praktijk is er van vrede weinig sprake. Volgens de Gaza Government Media Office schendt Israël de wapenstilstand meer dan tien keer per dag, met minstens 357 doden en 875 gewonden als gevolg sinds het begin ervan.
Tegelijk schetst de VN aan de Veiligheidsraad een verwoest landschap. Bijna 80 procent van de 250.000 gebouwen is beschadigd of vernietigd. De meeste landbouwgrond is onherstelbaar vernield. En meer dan 1,7 miljoen mensen zijn ontheemd, vaak zonder voldoende water, voedsel of medische zorg.
Israël bezet nog altijd het oostelijke deel van Gaza, meer dan de helft van de strook. Bijna 2 miljoen mensen zitten samengedrukt aan de andere kant van een ‘gele lijn’.
Concentratiekampen onder Israëlische controle
The New York Times meldt dat Washington een deel van die ontheemde bevolking wil ‘hervestigen’ aan de Israëlisch gecontroleerde kant van de gele lijn. Het gaat om zogenaamde ‘modelkampen’ (model compounds) die ‘permanenter’ zouden zijn dan tentdorpen, maar nog altijd uit tijdelijke structuren bestaan. Een soort containerwoningen.
Per kamp zouden 20.000 tot 25.000 mensen kunnen wonen, met hospitalen en scholen. Die komen er echter niet snel. De eerste structuren zullen maanden op zich laten wachten. In de tussentijd blijft de humanitaire crisis voortduren.
Israël verkoopt die ‘kampen’ als noodopvang ‘tot Hamas ontwapend is’ en Gaza onder één bestuur komt. Volgens een topmedewerker van Trump die bij het zogenaamde ‘vredesplan’ betrokken is, zal de heropbouw echter niet gebeuren zolang Hamas niet verdwenen is.
De Gazanen mogen naar de kampen verhuizen, maar zullen er nadien niet uit mogen
Met dat plan dreigt een feitelijke opdeling: een Israëlisch gecontroleerde zone met ‘toegelaten’ bewoners (zonder Hamas), en een andere zone waar de meerderheid (met Hamas) blijft overleven onder de blokkade.
Israëlische officials zouden het laatste woord hebben over wie binnen mag. Achtergrondcontroles en screening bepalen wie ‘toelaatbaar’ is. Er komen dus zwarte lijsten en een systeem waarin basisdiensten afhangen van toestemming door een bezettende macht.
Wie door de controle geraakt, krijgt een plek. Wie niet ‘geslaagd’ is voor de screening, blijft in de overvolle restzone achter, zonder garanties over bescherming of hulp.
Het meest alarmerende aspect is dat het niet zozeer om opvang gaat dan wel over opsluiting. Want volgens sommige Israëlische officials zullen Gazanen ‘om veiligheidsredenen’ wel naar de kampen mogen verhuizen, maar zullen ze er nadien niet meer uit mogen. Dat is per definitie wat men onder concentratiekampen verstaat.
Rafah als laboratorium voor deportatie
De plannen om de Gazanen massaal uit te drijven, zijn niet nieuw. Eerder dit jaar pleitte de Israëlische minister van Defensie Israel Katz voor een enorme ‘humanitaire stad’ op de ruïnes van Rafah, gekoppeld aan een ‘emigratieplan’ voor honderdduizenden Palestijnen.
Landen als Jordanië, Egypte, Soedan, Somalië en de niet-erkende regio Somaliland werden doorheen het jaar door de VS en Israël aangesproken om de bevolking van Gaza ‘op te vangen’. Voor zover geweten hebben die landen (voorlopig) geweigerd.
Dit kan een voorbode zijn van nieuwe druk om Palestijnen richting de Sinaï te duwen
Opvallend is dat Rafah nu opnieuw opduikt als locatie. Egyptische officials waarschuwden dat dit een voorbode kan zijn van nieuwe druk om Palestijnen richting de Sinaï te duwen.
Trumps eerdere taal over Gaza hangt sowieso als een schaduw boven elk ‘vredesplan’. Hij riep eerder op tot permanente verdrijving van ‘alle’ Gazanen en sprak over een Amerikaanse ‘overname’ met afbraak en heropbouw tot een ‘Riviera van het Midden-Oosten’.
Het nieuwe plan klinkt technocratischer, maar zal hetzelfde effect hebben: de bevolking verplaatsen, de ruimte opdelen en een ‘tijdelijke’ structuur bouwen die blijvend wordt. Volgens The New York Times wordt het project geleid door Trump-official Aryeh Lightstone, met een team van VS-diplomaten, Israëlische magnaten en mensen gelinkt aan DOGE, het opgedoekte agentschap dat besparingen moest doorvoeren in het ambtenarenapparaat van de VS. De financiering is onduidelijk.
Internationale macht
Dit alles past in een breder ‘vredesplan’. Op 17 november 2025 keurde de VN-Veiligheidsraad een resolutie goed die Trumps plan onderschrijft, inclusief een ‘International Stabilization Force’ (ISF) en een transitieregering met Trump zelf aan het hoofd.
Die ISF zou grenzen moeten beveiligen en stabiliteit brengen door Gaza te demilitariseren en Hamas en andere verzetsgroepen te ontwapenen. Iets wat Israël na twee jaar oorlog niet heeft kunnen bereiken. Op papier moet de macht ook burgers beschermen en hulp ondersteunen.
Men kan zich afvragen hoe neutraal een troepenmacht is die een partij in het conflict moet ontwapenen. Hamas en andere facties wijzen het plan in elk geval af. Zij waarschuwen dat het neerkomt op opgelegd bestuur dat het recht op zelfbeschikking ondergraaft. Mensen in Gaza City die door Al Jazeera werden bevraagd, zeggen hetzelfde: “We kunnen onszelf besturen.”
Minstens 60 landen hebben hun economische en politieke banden met het zionistische regime verdiept
In oktober van dit jaar werd gemeld dat er landen waren die deelname aan een ISF zouden overwegen, maar intussen heeft nog geen enkel land toegezegd. Israël zou bovendien het recht opeisen om landen te weigeren en wil geen Turkse troepen toelaten.
Een wapenstilstand die voortdurend wordt geschonden, maakt de opdracht nog giftiger. Wie stuurt soldaten naar een missie die vooral neerkomt op het controleren van een belegerde bevolking?
Solidariteitsbeweging op een kruispunt
Volgens Francesca Albanese, VN-speciaal rapporteur voor Palestina, hebben minstens zestig landen hun economische, handels- en politieke banden met het zionistische regime verdiept.
Ze profiteren ervan, terwijl ze intussen wegkijken van elementaire verplichtingen onder het Genocideverdrag, het advies van het Internationaal Gerechtshof over de illegaliteit van de bezetting door Israël, en de zaak bij het Internationaal Strafhof tegen Benjamin Netanyahu en Yoav Gallant voor oorlogsmisdaden en misdaden tegen de mensheid.
Die hypocrisie wordt op dit moment nog gemakkelijker verkocht in de schaduw van het ‘staakt-het-vuren’. Daarom blijft publieke druk meer dan ooit cruciaal om de agressie van Israël te stoppen. Economische, politieke en diplomatieke sancties zijn nodig om het land effectief als pariastaat behandeld te krijgen.
De solidariteitsbeweging moet breken met protestgolven die opflakkeren in crisismomenten en weer wegzakken bij mediastilte of repressie
Spanjes wapenembargo, na Slovenië pas het tweede Europese land, toont hoe straatdruk kan doorsijpelen naar beleid. Waar diplomatie faalt, komt de hefboom vaak van onderuit. Studentenkampen dwongen universiteiten om te praten over investeringen en medeplichtigheid.
Dokwerkers in onder meer Italië, Frankrijk, Marokko en Spanje weigerden wapentransporten. Vakbonden in België en India verklaarden dat ze niet willen meewerken aan logistiek die Gaza verwoest. In het Verenigd Koninkrijk viseerde Palestine Action wapenfabrieken. Hun acties hebben wapenbedrijven gedwongen de activiteiten tijdelijk stil te leggen, contracten te verliezen en onder publieke aandacht te komen.
Deze acties moeten doorgaan, evenals economische druk zoals desinvesteren, consumentenacties en het stopzetten van institutionele medeplichtigheid. Maar we moeten verder gaan dan losse campagnes. Volgens de nieuwssite Mondoweiss moet de solidariteitsbeweging breken met het ritme van protestgolven die opflakkeren in crisismomenten en weer wegzakken zodra mediastilte (of repressie) toeslaat.
Dat vraagt duurzame structuren, sterke bondgenootschappen en strategieën die blijven werken. Ook als de camera’s weg zijn.
Structurele solidariteit is nodig, verankerd in organisaties, cultuur, politiek en dagelijkse praktijken van verzet en zorg
Daarbij worden digitale organisatie, het ontkrachten van desinformatie en veilige communicatie cruciale instrumenten. Allianties met antikoloniale, vakbonds-, feministische, klimaat- en antiracistische bewegingen moeten verdiepen, zodat Palestina niet als ‘één conflict’ wordt gezien, maar als deel van een wereldwijde strijd tegen onderdrukking.
En vooral: Palestijnse stemmen moeten centraal blijven, met hun eisen en richting als kompas. Wat nu nodig is, is structurele solidariteit die verankert in organisaties, cultuur, politiek en dagelijkse praktijken van verzet en zorg.
Lees ook:
Wist je dat Israël de deportatie van Gaza volop aan het voorbereiden is?
