Over schuldige en onschuldige Palestijnen

Er is veel veranderd in de afgelopen twee jaar, sinds het Palestijnse verzet een aanval deed op Israël, en in praktisch alle kranten hetzelfde mantra verscheen: terreurgroep Hamas viel Israël aan, en Israël moet zich dus verdedigen. We weten allemaal hoe het komt dat de meeste kranten tegenwoordig heel andere koppen publiceren: koppen waarin zonder excuus wordt vermeld waar Israël zich schuldig aan maakt: aan de verwoesting van Gaza, aan dagelijkse moorden, aan bewust ingezette verhongering. Aan een genocide. Het valt niet meer te ontkennen. 

De Holocaust, de grote genocide in de vorige eeuw gericht op de vernietiging van voornamelijk joden, was voor ons als publiek niet zichtbaar. De enormiteit en gruwelijkheid ervan werd pas duidelijk toen de concentratiekampen werden opgeruimd. De grote genocide van deze eeuw kunnen we dagelijks volgen op de tv. En behalve voor de allerlaatste geharnaste Israël-verdedigers valt het niet meer te ontkennen dat een geheel volk in hun bestaan bedreigd wordt. De Palestijnen. 

Wat de pijnlijke vraag oproept hoe het mogelijk is dat een essentieel deel van de nazaten van de joden die destijds massaal werden vermoord dit nu de Palestijnen aandoen. Met als excuus dat zij recht hebben op veiligheid en dus op een eigen land - ook al weten ze heel goed dat in dat land al andere mensen woonden. 

Alsof mannen vermoorden minder erg is dan vrouwen doden

Er is dus veel veranderd in de manier waarop we naar deze genocide kijken, nee het is geen oorlog, een oorlog speelt zich af tussen landen. Niet tussen een bezetter en een bezet volk. Maar één oordeel blijft nog hardnekkig in stand. Het begon er mee dat steeds opnieuw werd vermeld hoeveel van de doden bestonden uit vrouwen en kinderen. Dat had een functie. Het liet zien dat het niet voornamelijk de strijders waren die werden gedood, maar voor het grootste deel gewone niet strijdende burgers. Maar dit nieuwe mantra heeft een vreemd effect. 

Dat de Palestijnse bevolking wordt opgedeeld in ‘onschuldigen’  - vrouwen en kinderen - en ‘schuldigen’ - de mannen. Mohammed El-Kurd heeft een belangrijk boek geschreven dat nu ook in het Nederlands is verschenen: Perfecte slachtoffers. Wie hebben recht op het etiket slachtoffer? De ‘onschuldigen’. Wat betekent, schrijft El-Kurd, dat de Palestijnse mannen, of ze vaders zijn of strijders of beide, gedemoniseerd mogen worden. Alsof je die gewoon mag afslachten. Alsof mannen vermoorden minder erg is dan vrouwen doden. 

Hier heeft het mee te maken. Eens zijn we zo stom geweest, wij in het voormalig koloniale westen, om de belangrijkste verzetsorganisatie van Palestina van dat moment, Hamas, weg te zetten als terroristen. Wat ze ook doen, en wie de moeite neemt om zich op de hoogte te stellen van de geschiedenis van het Palestijnse verzet dat al begonnen is vóór 1948 weet dat het verzet werkelijk alles heeft geprobeerd van diplomatie en vreedzaam verzet tot het gebruik van wapens. 

Ja, ook Hamas heeft keer op keer laten weten bereid te zijn tot onderhandelingen, tot een langdurige wapenstilstand, en zelfs, als de Palestijnse bevolking daar mee in zou stemmen, net als Arafat tijdens de Oslo onderhandelingen, bereid te zijn afstand te nemen van driekwart van Palestina, als dat laatste kwart, Gaza en de Westoever, Palestijns kon blijven. En uiteraard ging Israël nooit in op Palestijnse pogingen om tot een oplossing te komen. 

In het zionisme is er nooit een serieuze overweging geweest om ook maar enige concessie te doen aan de Palestijnen. De politieke moorden golden vaak juist de Palestijnse leiders die bereid waren tot onderhandelen. Zoals ook Ismael Haniyeh die niet toevallig de dag voor hij als onderhandelaar aan het overleg met Israël deel zou nemen werd vermoord. Israël houdt graag vol ‘dat er onder de Palestijnen niemand is om mee te praten’, en zorgt er zodoende ook graag voor dat Palestijnen waar mee te praten valt op tijd worden geëlimineerd. 

Volgens het aloude Nederlandse gezegde 'waar er twee vechten er twee schuld hebben'

Ook onze vriend van ‘links’, Timmermans, helpt er aan mee om deze mythe vol te houden. Aan die andere kant zijn het terroristen, en dat zijn lui die qua cultuur kwaadaardig en gewelddadig zijn en niet kiezen voor het leven. De kleiner wordende groep Nederlanders die koppig blijft vast houden aan het idee dat de huidige gruwelijke poging tot uitroeiing van een geheel volk, een gehele cultuur, nodig is, om Israël te redden van de dreigingen van de ‘terroristen’, laat de geschiedenis graag beginnen op 7 oktober 2023. Om alle dodelijke bombardementen op Gaza van vóór 7 oktober ook maar te vergeten. 

Maar ook veel van de Nederlanders die inmiddels vinden dat Israël op moet houden, en misschien wel meeliepen in de enorme stoet in rood geklede mensen op 5 oktober, hebben nog steeds de neiging om weliswaar Israël te bekritiseren, maar, alsof ze daarmee iets goed kunnen maken dat ze nu lelijke dingen over Israël zeggen, er meteen op laten volgen dat Hamas ook schuldig is. Volgens het aloude Nederlandse gezegde dat 'waar er twee vechten er twee schuld hebben'. 

Dit is het punt. Volgens het internationale recht heeft een bevolking die onder bezetting moet leven het recht op verzet, ook, en als het niet anders kan, op gewapend verzet. Toen eenmaal de apartheid in Zuid Afrika was afgeschaft, vergaten we gemakshalve dat we Mandela eens ook een terrorist hebben genoemd. Het wordt hoog tijd dat de erkenning die we aan het ANC als bevrijdingsbeweging hebben gegeven ook gaat gelden voor het Palestijnse verzet. 

Het valt niet langer te ontkennen dat ze alle redenen hebben om met de middelen die ze hebben te vechten voor hun voortbestaan. Mag je dan geen kritiek op ze hebben? Ja, dat mag. Geen verzetsbeweging zijn engelen gebleven, er zijn veel fouten gemaakt, er zijn ook grenzen overschreden, ook het ANC heeft bloed aan de handen. Maar. Zorg dat je weet waarover je het hebt. 

Wat het Palestijnse verzet betreft, dat inmiddels een lange geschiedenis heeft, zijn we in Nederland behoorlijk geïndoctrineerd. Het helpt niet dat we als oudkolonialen vooroordelen hebben over Arabieren en moslims. Het helpt ook niet dat oppositieleider Timmermans het nog steeds over terroristen heeft, en het dan niet heeft over Israël. En we vergeten dat in het overwegend islamitische Palestina van voor 1948 vreedzaam samengeleefd werd met joden en christenen. Het wordt tijd dat we om te beginnen ons respect tonen voor de legitieme Palestijnse bevrijdingsstrijd, en niet alleen tranen laten over de vermoorde kinderen. 

Leestip: Helena Cobban en Rami G. Khouri (red). Understanding Hamas and Why That Matters.