Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

Ja, ik wil steunen

Sluit dit venster

about
Toon menu
Analyse

Een verkrachting per minuut, duizend lijken per jaar

Vandaag raakte bekend dat voormalig IMF-topman Dominique Strauss-Kahn definitief is vrijgesproken van pooierschap over de vrouwen met wie hij orgieën hield. Hij figureert in een lang, hallucinant opsommend essay dat de geëngageerde schrijfster Rebecca Solnit in 2013 met de wereld deelde. Het was alweer haar derde versie van de tekst in dertig jaar, over een thema waarvan ze hoopt dat het ooit gedateerd raakt.
vrijdag 12 juni 2015

Hier in de VS, waar er elke 6,2 minuten een verkrachting wordt aangegeven en waar een op vijf vrouwen tijdens haar leven zal verkracht worden, werd de verkrachting en afschuwelijke moord op een jonge vrouw op een bus in New Delhi op 6 december behandeld alsof het om een uitzonderlijk gebeuren ging. Het verhaal, dat zich op dat moment nog volop aan het ontvouwen was, van een vermeende verkrachting van een bewusteloze tiener door leden van het Steubenville High School voetbalteam en groepsverkrachtigingen, is hier echt niet zo uitzonderlijk. Kies er maar eentje uit: een paar van de twintig mannen die groepsgewijs een elfjarige uit Cleveland, Texas, verkrachtten, werden in november veroordeeld, terwijl de aanstoker van een groepsverkrachting van een zestienjarige in Richmond, Californië, veroordeeld werd in oktober, en vier mannen die groepsgewijs een veertienjarige in de buurt van New Orleans verkrachtten, werden veroordeeld in april, hoewel de zes mannen die in groep een veertienjarige afgelopen herfst in Chicago verkrachtten nog steeds op vrije voeten zijn. Niet dat ik echt op zoek moest gaan naar incidenten: je kunt ze overal in het nieuws vinden, maar niemand brengt ze met elkaar in verband en niemand geeft aan dat er misschien wel een patroon bestaat.

Er bestaat echter zeer zeker een patroon van geweld tegen vrouwen dat breed is en diep gaat en er gruwelijk uitziet en dat onophoudelijk over het hoofd wordt gezien. Heel af en toe krijgt een zaak veel aandacht in de media, als het gaat om een beroemdheid of als er smeuïge details zijn, maar zulke zaken worden behandeld als abnormaliteiten, terwijl de overvloed aan randartikeltjes over geweld tegen vrouwen in dit land, in andere landen, op elk continent Antarctica inbegrepen, een soort van achtergrondbehangpapier vormt voor het ‘echte’ nieuws.

Als je het liever hebt over busverkrachtingen dan over groepsverkrachtingen, dan heb ik voor jou de verkrachting van een mentaal gehandicapte vrouw, op een bus in november in Los Angeles. En de ontvoering van een zestienjarige autistische op het regionale transittreintraject in Oakland, Californië – zij werd tijdens de twee dagen van haar ontvoering verschillende keren door haar ontvoerder verkracht afgelopen winter. En dan was er onlangs ook nog de groepsverkrachting van verschillende vrouwen op een bus in New Mexico. Terwijl ik dit aan het schrijven ben, lees ik dat er weer een vrouwelijke buschauffeur werd ontvoerd in India en de hele nacht door een groep werd verkracht en vijf van haar vrienden moeten gedacht hebben dat wat er gebeurt in New Delhi fantastisch is.

We hebben te maken met een overvloed aan verkrachting en geweld tegen vrouwen in dit land en op deze planeet, maar het wordt haast nooit als een zaak van Burgerrechten of Rechten van de Mens behandeld, of als een crisis, of zelfs maar als een patroon dat zich herhaalt. Geweld kent geen kleur, geen klasse, geen religie, geen nationaliteit, maar het kent wel geslacht.

Ik wil hier graag iets opmerken: hoewel vrijwel alle daders van zo’n misdaden mannen zijn, betekent dit nog niet dat alle mannen gewelddadig zijn. De meesten zijn dat niet. En daaraan wil ik graag nog toevoegen dat er uiteraard ook mannen zijn die het slachtoffer van geweld zijn, hun vooral door andere mannen aangedaan, en elke gewelddadige dood, elke aanslag is verschrikkelijk. Maar het onderwerp hier is de geweldsepidemie van mannen tegenover vrouwen en dan hebben we het zowel over intiem geweld als over geweld door vreemden.


Waar we het niet over hebben als we praten over geslacht

Dat is nogal wat. We zouden het kunnen hebben over de aanranding en verkrachting van een drieënzeventigjarige in het Central Park in Manhattan afgelopen september, of over de meer recente verkrachtingszaak van een vierjarige en een drieëntachtigjarige in Louisiana, of over de New Yorkse politieman die gearresteerd werd in oktober wegens wat serieuze plannen bleken te zijn voor de ontvoering, de verkrachting, het koken en opeten van een vrouw, eender welke vrouw, want zijn haat was niet persoonlijk bedoeld (maar misschien was het toch wel een beetje bij de man uit San Diego die zijn vrouw in november dus wel doodde en kookte en ook voor de man uit New Orleans die in 2005 zijn vriendin doodde, uiteenreet, en uiteindelijk in de kookpot stak).

Dit zijn allemaal uitzonderlijke misdaden, maar we zouden het ook kunnen hebben over alledaagse aanrandingen, omdat, hoewel er in dit land elke 6,2 minuten daadwerkelijk een verkrachting wordt gemeld, het geschatte aantal waarschijnlijk vijf keer hoger ligt. Wat betekent dat er in de VS elke minuut iemand verkracht wordt. Alles bij elkaar hebben we het dan over tientallen miljoenen verkrachtingsslachtoffers.

We zouden het kunnen hebben over verkrachtingszaken onder atleten op middelbare en hogere scholen, of over campusverkrachtingen, waarbij universiteitsautoriteiten in heel wat gevallen opvallend ongeïnteresseerd en lauw gereageerd hebben, die van de middelbare school in Steubenville bijvoorbeeld, de Notre Dame University, Amherst College en vele anderen. We zouden het kunnen hebben over de escalerende pandemie van verkrachtingen, seksuele aanranding en seksuele intimidatie in het Amerikaanse leger, waar de Defensieminister Leon Panetta schatte dat er in 2010 alleen al 19.000 seksuele aanrandingen gepleegd werden op medesoldaten en dat het overgrote deel van de daders er mee weg zijn geraakt, hoewel viersterrengeneraal Jeffrey Sinclair in september veroordeeld werd voor “een modderpoel groter dan een oceaan vol seksmisdaden tegen vrouwen”.

Laten we het geweld op de werkplaats even voor wat het is, laat ons naar huis gaan. Er zijn zoveel mannen die hun partner en voormalige partner hebben vermoord dat we gemakkelijk aan meer dan duizend moordzaken van dien aard per jaar komen – wat inhoudt dat elke drie jaar de dodentol groter is dan het aantal slachtoffers van 9/11, maar niemand vindt dit blijkbaar genoeg om de oorlog te verklaren aan dit soort van terreur. (Op een andere manier bekeken: de meer dan 11.766 lijken uit moordzaken met huiselijk geweld sinds 9/11 overtreft het aantal dodelijke slachtoffers van die dag en vanalle Amerikaanse soldaten die sindsdien zijn omgekomen in de “war on terror”.)

Als we het zouden hebben over misdaden zoals deze en waarom ze als gewoon worden aanvaard, dan zouden we het moeten hebben over welke diepgaande veranderingen deze maatschappij, of dit land, of domweg elk land nodig heeft. Als we het daarover zouden hebben, dan zouden we het hebben over mannelijkheid, of over mannelijke rolpatronen, of misschien over patriarchaat, en daar hebben we het dus niet veel over.

In de plaats daarvan horen we dat Amerikaanse mannen zelfmoord plegen – a rato van twaalf per week – omdat het slecht gaat met de economie, ook al doen ze dat ook wanneer het goed gaat met de economie; of dat die mannen in India de buschauffeuse vermoord hebben omdat de armen wraak koesteren ten opzichte van de rijken, terwijl andere aanrandingen worden uitgelegd als een gevolg van hoe de rijken de armen uitbuiten; en dan zijn er natuurlijk nog altijd de extra populaire verklaringen: mentale problemen en verdovende middelen – en, voor de atleten, hersenletsels. De laatste nieuwstwist luidt dat blootstelling aan lood verantwoordelijk was voor heel wat van ons geweld, men gaat dan aan het feit voorbij dat beide geslachten hieraan blootgesteld worden en een ervan pleegt het meeste van dat geweld. De geweldspandemie wordt altijd uitgelegd als iets dat vooral niks met geslacht te maken heeft, als eender wat zolang het maar een zo’n breed mogelijk verklaringspatroon weergeeft.

Iemand schreef een artikel over hoe het de blanke mannen blijken te zijn die massamoorden plegen in de VS en het enige wat de (vooral vijandige) commentatoren lijken te hebben gelezen, is het stuk over het blank-zijn. Het is uitzonderlijk dat er iemand zegt wat er in deze medische studie wordt gezegd, ook al gebeurt het dan op de meest droge manier: “Man-zijn wordt in verschillende studies gezien als een risicofactor voor gewelddadig misdadig gedrag, net zoals het roken van tabak voor de geboorte, antisociale ouders hebben, en tot een arm gezin behoren.”

En toch is het patroon zo helder als glas. We zouden hierover ook kunnen praten als was het een wereldprobleem, terwijl we kijken naar de epidemie van aanranding, intimidatie en de verkrachting van de vrouwen op het Tahrirplein in Caïro waardoor ze hun vrijheid weer kwijtraakten die ze nog vierden tijdens de Arabische Lente – en we zouden een paar mannen naar daar kunnen sturen om verdedigingsteams te vormen die deze aanrandingen zouden kunnen vermijden – of naar de publieke en privé-terechtstellingen van vrouwen in India gaande van Eve-teasing tot bruidverbranding, of naar de “eerwraken” in Zuid-Azië en het Midden-Oosten, of naar de manier waarop Zuid-Afrika ’s werelds koploper voor verkrachtingen is geworden, met vorig jaar naar schatting zo’n 600.000 verkrachtingen op de teller, of naar hoe verkrachting in Mali, Soedan en Congo in oorlogstijd gebruikt werd als een tactiek en een “wapen”, net zoals in voormalig Joegoslavië trouwens, of naar hoe verkrachting en intimidatie alomtegenwoordig zijn in Mexico en zullen we het dan ook over de femicide in Juarez hebben of over de ontkenning van de basisrechten voor vrouwen in Saoedi-Arabië en de ontelbare seksuele aanrandingen op de immigranten die daar als huisbedienden werken, of over hoe in de VS tijdens de Dominique Strauss-Kahn-zaak zijn straffeloosheid en die van anderen in Frankrijk publiek werd gemaakt, en het is enkel omdat ik hier geen plaats meer heb, dat ik het niet ga hebben over Groot-Brittannië en Canada en Italië (met een voormalige eerste minister berucht voor zijn seksfeestjes met minderjarigen), Argentinië en Australië en nog zoveel andere landen.


Wie heeft het recht om jou te vermoorden?

Maar misschien ben je de statistieken wel beu, dus laten we het gewoon hebben over een enkel voorval in mijn stad van een paar weken geleden, een van de vele lokale incidenten waarbij mannen vrouwen aanrandden en dat afgelopen maand de lokale kranten toch nog eens haalde:

“Een vrouw werd neergestoken nadat ze de seksuele avances van een man had geweigerd, toen ze maandagavond laat door de Tenderloin-buurt van San Francisco liep, dit volgens de politiewoordvoerster vandaag. Het 33-jarige slachtoffer liep door de straat toen een onbekende haar benaderde en haar oneerbare voorstellen deed, zegt politiewoordvoerster agent Albie Esparza. Toen ze zijn voorstellen weigerde, werd de man zeer kwaad en met een mes reet hij haar gezicht open en bracht haar steekwonden toe in de arm, zegt Esparza nog.”

Met andere woorden, de man keerde de situatie zo om dat zijn uitgekozen slachtoffer geen rechten noch vrijheden meer bezat, terwijl hij zich het recht toe-eigende om haar onder controle te houden en te straffen. Dit zou ons eraan moeten herinneren dat het bij geweld in de eerste plaats om het autoritaire draait. Het begint met deze premisse: Ik heb het recht om jou onder controle te houden.

Moord is de extreme uiting van autoritarisme, waarbij de moordenaar beweert het recht te hebben om te beslissen of jij mag blijven leven of niet, het ultieme middel om iemand onder de knoet te houden. Dit kan zelf van toepassing zijn ook als je “gehoorzaam” bent, want het verlangen om te controleren komt voort uit een soort van razernij die niet kan bevredigd worden door gehoorzaamheid. Wat ook de angsten, of de gevoelens van kwetsbaarheid ook moge zijn die ten grondslag liggen aan zo’n gedrag, het komt ook voort uit de gedachte aanspraak te kunnen maken, te mogen denken dat men het recht heeft om iemand te doen lijden, en zelfs om iemand te doden. Het kweekt ellende bij de dader en bij de slachtoffers.

Wat dat voorval in mijn stad betreft, soortgelijke dingen gebeuren voortdurend. Zelf kreeg ik met heel wat varianten hierop te maken toen ik jonger was, soms gepaard met doodsbedreigingen, dikwijls in combinatie met een stortvloed aan obsceniteiten: een man benadert een vrouw vanuit zowel een lustgevoel als vanuit de woedende verwachting dat er op die lust waarschijnlijk niet zal ingegaan worden.

De woede en de lust komen samen in een pakketje, helemaal in elkaar verwrongen tot iets dat eros altijd in thanatos zal doen keren, liefde in dood, soms zelfs letterlijk.

Het is een controlesysteem. Het is waarom zoveel intieme partners de moordenaars zijn van vrouwen die het waagden hun partners te verlaten. Het resultaat is dat vele vrouwen opgesloten zitten, en ook al zou je kunnen zeggen dat de dader van 7 januari, of de potentiële brute verkrachter in mijn eigen buurt op 5 januari, of die andere verkrachter hier op 12 januari, of die van San Francisco van 6 januari die zijn vriendin in de fik stak omdat ze zijn was niet wilde doen, of de man die net nog veroordeeld werd tot 370 jaar voor een aantal uitzonderlijk wrede verkrachtingen in San Francisco eind 2011, marginale personen waren – welnu, rijke, beroemde en geprivilegieerde mannen doen het ook.

De Japanse viceconsul in San Francisco afgelopen september werd van twaalf zware misbruiken binnen het huwelijk beschuldigd, alsook beticht van aanranding met een dodelijk wapen, terwijl in dezelfde maand in dezelfde stad de ex-vriendin van Mason Mayer (broer van de Yahoo-CEO Marissa Mayer) het volgende getuigde: “Hij rukte mijn oorringen uit, trok mijn oogwimpers eraf, terwijl hij me in het gelaat spuugde en me zei hoe ongeliefd ik was; ik lag op de grond in foetushouding en wanneer ik trachtte te bewegen, duwde hij mijn beide knieën nog dieper tegen me aan om me tegen te houden en toen sloeg hij me.” Volgens de krant getuigde ze ook dat “Mayer haar hoofd herhaaldelijk tegen de grond sloeg terwijl hij plukken haar uittrok en tegen haar zei dat de enige manier voor haar om het appartement levend te verlaten, was als hij haar naar de Golden Gate Bridge zou rijden waar ‘je van de brug kan springen en anders duw ik je eraf’. Mason Mayer kreeg voorwaardelijk.

Afgelopen zomer brak een vervreemde echtgenoot het straatverbod van zijn vrouw tegen hem, en schoot haar neer – en ook nog zes andere vrouwen – op haar werk in een kuuroord in de buitenwijken van Milwaukee, maar aangezien er slechts vier lijken werden gevonden, kreeg de misdaad nauwelijks aandacht in de pers, tijdens een jaar waarin zoveel spectaculairdere massamoorden hebben plaatsgevonden in dit land (en we hebben het nog altijd niet echt gehad over het feit dat bij de 62 massaschietpartijen in de VS de afgelopen drie decennia er slechts een gepleegd werd door een vrouw, want wanneer je het over een eenzame schutter hebt, dan heeft iedereen het over eenzaten en schietwapens, maar niemand heeft het over mannen – en trouwens, bijna tweederde van alle vrouwen die door schietwapens omkwamen, werden dus door hun partner of ex-partner neergeschoten).

Wat heeft de liefde er mee te maken, vroeg Tina Turner ooit, van wie de ex-echtgenoot ooit zei “Ja, ik heb haar geslagen, maar ik sloeg haar niet meer dan eender welke andere vent zijn vrouw zou slaan”. Elke negen seconden wordt er ergens in dit land een vrouw geslagen. Laten we even duidelijk zijn: niet elke negen minuten, maar elke negen seconden. Het is oorzaak nummer één van verwondingen bij Amerikaanse vrouwen; van de twee miljoen die jaarlijks gewond geraken, hebben meer dan een half miljoen medische bijstand nodig terwijl zo’n 145.000 in het hospitaal moeten overnachten, volgens het Center for Disease Control, en dan wil je echt niet weten over de tandheelkundige ingrepen die achteraf nodig zijn. Echtgenoten zijn ook de hoofdoorzaak voor de dood van zwangere vrouwen in de VS.

 “Wereldwijd riskeren vrouwen tussen de 15 en de 44 eerder te sterven of verminkt te raken door mannelijk geweld dan door kanker, malaria, oorlog en verkeersongevallen gecombineerd,” schrijft Nicholas D. Kristof, een van de weinige prominente figuren die dit thema op regelmatige basis aanhaalt.


De kloof tussen onze werelden

Verkrachting en andere daden van geweld, tot en met moord, en ook geweldsbedreigingen, vormen de grens door sommige mannen opgelegd in een poging om vrouwen te controleren, en dat geweld beperkt de meeste vrouwen op manieren waarvan ze zich nauwelijks nog bewust zijn – en die we nauwelijks nog kunnen aankaarten. Er zijn uitzonderingen: afgelopen zomer stuurde iemand me een mailtje met een beschrijving van een klas in de hogeschool waar de studenten werd gevraagd wat ze zouden doen om zich te beschermen tegen verkrachting. De jonge vrouwen omschreven ingewikkelde strategieën om alert te blijven, hoe ze zelf hun toegang tot de wereld beperkten, hoe ze voorzieningen troffen en hoe ze eigenlijk de ganse tijd met het idee van verkracht te worden in hun hoofd rondliepen (terwijl de jonge mannen, voegde hij nog toe, in opperste verbazing zaten te staren). De kloof tussen hun beide werelden was eventjes heel erg zichtbaar geworden.

Maar meestal praten we er gewoon niet over – ook al circuleert er op het internet een grafiek met de titel Tien Toptips om Verkrachting te Stoppen, het soort advies dat jonge vrouwen al meer dan genoeg krijgen, maar deze kreeg een subversief kantje. Het adviseert bijvoorbeeld: “Draag een fluitje! Als je bang bent dat je iemand per ongeluk gaat aanranden, kan je het geven aan de persoon met wie je samen bent, dan kan die om hulp roepen.” Ook al is het grappig, de grafiek wijst ons op iets dat verschrikkelijk is: de gebruikelijke handleidingen voor zulke situaties leggen de volledige verantwoordelijkheid voor preventie steeds bij de potentiële slachtoffers, bij wie het geweld als iets vanzelfsprekends wordt beschouwd.

Leg mij maar eens uit waarom men op school meer tijd besteedt aan het uitleggen aan vrouwen hoe ze plunderaars kunnen overleven, dan aan de andere helft uit te leggen waarom ze geen plunderaars mogen zijn.

Seksuele intimidatie lijkt online nu een dagelijks feit te zijn. Eind 2011 schreef de Britse columnist Laurie Penny: “Een mening, zo lijkt het wel, is de korte rok van het internet. Een mening hebben en ermee pronken is een beetje zoals aan een amorfe massa, die enkel bestaat uit mannelijke toetsenbord-bashers, vragen hoe ze je willen verkrachten, vermoorden en op je pissen. Afgelopen week, na een wel heel grote resem van bedreigingen, heb ik besloten om enkele van die berichten publiek te maken op Twitter, en de respons die ik daarop kreeg, was overweldigend. Velen konden de haat die ik ontvang niet geloven, en vele anderen begonnen op hun beurt hun eigen verhalen over bedreiging, intimidatie en misbruik te delen.”

Vrouwen in de online gaming-gemeenschap werden geïntimideerd, bedreigd en verjaagd. Anita Sarkeesian, een feministische mediacritica die zulke incidenten heeft gedocumenteerd, ontving steun voor haar werk, maar ook, om een journalist te citeren, “een nieuwe golf van echt agressieve, weet je wel, gewelddadige bedreigingen ten persoonlijke titel, men probeerde haar accounts te hacken. En een man in Ontario ondernam zelfs een poging om een online videospelletje te maken waar je de beeltenis van Anita op het scherm kon slaan. En als je het verschillende keren sloeg, dan verschenen er blauwe plekken en snijwonden op haar beeltenis.” Tussen deze online gamers en mannen van de Taliban die, afgelopen oktober, probeerden de veertienjarige Malala Yousafzai te vermoorden omdat ze zich uitsprak voor het recht op onderwijs voor Pakistaanse vrouwen, is het verschil gradueel. Beiden trachten ze vrouwen het stilzwijgen te doen opleggen en te straffen als ze hun stem opeisen, of de macht, of het recht op deelnemen. Welkom in Manistan.


De Partij voor de Bescherming van de Rechten van de Verkrachters

Het probleem stelt zich ook niet enkel publiek, of in de privé-sfeer, of online. Het is ook ingebed in ons politieke systeem, en in ons wettelijk systeem, waar men voor dat de feministen de strijd aangingen, het meeste huishoudelijke geweld niet erkende, noch seksuele intimidatie of stalking, of verkrachting tijdens een afspraakje, of verkrachting door een bekende, of verkrachting binnen het huwelijk, en in vele gevallen van verkrachting wordt nog steeds het slachtoffer veroordeeld of niet geloofd, in plaats van de verkrachter, alsof enkel heilige maagden verkracht kunnen worden.

Zoals we hebben kunnen leren uit de verkiezingscampagne van 2012, is het ook ingebed in de hoofden en de monden van onze politici. Wie kan de stortvloed van waanzinnige pro-verkrachtingspraat van Republikeinse mannen vergeten die afgelopen zomer en herfst werd gespuid, die begon bij de beruchte uitspraak van Todd Akin die beweerde dat vrouwen manieren kennen om niet zwanger te raken in het geval van verkrachting, een uitspraak die hij deed in een poging om vrouwen de controle over hun eigen lichaam te ontnemen. Daarna, uiteraard, beweerde senaatskandidaat Richard Mourdock dat verkrachtingszwangerschappen “een geschenk van God” waren, en deze maand nog stond weer een andere Republikeinse politieker Akins uitspraak nog wat te verdedigen.

Gelukkig verloren alle vijf de Republikeinen, die publiekelijk het recht op verkrachting verdedigden, hun kans op een zitje in de campagne van 2012 (Stephen Colbert probeerde hen nog te waarschuwen dat vrouwen stemrecht hadden gekregen in 1920). Eerder deze maand weigerden Republikeinen in het Congres de Violence Against Women Act opnieuw van een volmacht te voorzien, omdat ze bezwaren hadden tegen het feit dat het bescherming gaf aan immigranten, transgendervrouwen, en Inheemse Amerikaanse vrouwen. (Om het nog even op epidemieën te hebben, een op drie Inheemse Amerikaanse vrouwen zal verkracht worden, en in de reservaten gebeuren 88% van die verkrachtingen door niet-Inheemse mannen die weten dat tribale overheden hen niet kan vervolgen).

En ze zijn er ook op uit om de reproductieve rechten uit te hollen – zowel geboortecontrole als abortus, zoals ze al tientallen jaren zeer effectief hebben gedaan in verscheidene staten. Wat men natuurlijk bedoelt met “reproductieve rechten”, is het recht voor vrouwen op controle over hun eigen lichaam. Had ik al niet gezegd dat geweld tegen vrouwen een controlezaak is?

En ook al worden verkrachtingen vaak op een heel lusteloze manier onderzocht – er bestaat een berg aan ongeteste verkrachtingskits in dit land – verkrachters die hun slachtoffers zwanger maken hebben ouderlijke rechten in 31 staten. O, en voormalig vicepresidentskandidaat en huidig congreslid Paul Ryan (R-Manistan) gaat de wet herinvoeren die de staten het recht geeft om abortus te bannen en die een verkrachter zelfs in staat zou kunnen stellen om zijn slachtoffer een proces aan te doen om een proces aan te spannen.


Alle dingen waarop men het niet kan afschuiven

Uiteraard zijn vrouwen tot allerlei soorten van onaangenaamheid in staat, en er gebeuren ook geweldsmisdaden gepleegd door vrouwen, maar de zogenaamde sekseoorlog trekt enorm krom wanneer we het over echt geweld hebben. Anders dan de voormalige (mannelijke) baas van het Internationaal Monetair Fonds zal de huidige (vrouwelijke) baas haar werknemer niet aanranden in een luxehotel; vrouwelijke officiers in het Amerikaanse leger met een hoge rankingsgraad worden, in tegenstelling tot hun mannelijke tegenhangers, niet beschuldigd van eender welke seksuele intimidatie, en jonge, vrouwelijke atleten, anders dan die mannelijke voetbalspelers in Steubenville, zijn niet onmiddellijk van plan om te gaan urineren op bewusteloze jongetjes, laat staan dat ze hen zullen verkrachten en er dan over gaan opscheppen in Youtube-video’s en op Twitter.

Tot nu toe zijn er geen vrouwelijke buschauffeurs die samenkomen om een man op zo’n verschrikkelijke manier aan te randen dat hij sterft aan zijn verwondingen, en zijn er geen plunderende vrouwenbendes op het Tahrirplein in Caïro bezig met mannen te terroriseren en er bestaat gewoonweg geen moederlijk equivalent voor de 11% verkrachtingen gepleegd door vaders en stiefvaders. Van de mensen in de gevangenis in de VS zijn 93,5% van hen geen vrouwen, en hoewel heel wat onder hen daar om te beginnen helemaal niet zouden moeten zitten, zouden sommigen onder hen er wel moeten zitten vanwege geweldpleging, tot we een betere manier hebben gevonden om ermee om te gaan, en met hen.

Er bestaat geen vrouwelijke popster die het hoofd van een jonge man, die ze mee naar huis had genomen, eraf heeft geknald, zoals Phil Spector deed. (Hij maakt nu deel uit van die 93,5% die zit voor doodslag met schietwapen op Lana Clarkson, blijkbaar omdat ze niet inging op zijn avances.) Geen vrouwelijke filmster werd beschuldigd van huiselijk geweld, omdat Angelina Jolie niet doet wat Mel Gibson en Steve McQueen deden, en er zijn geen gevierde vrouwelijke filmregisseurs die drugs gaven aan een dertienjarige vooraleer ze het kind aanrandde, terwijl het ‘nee’ bleef zeggen, zoals Roman Polanski deed.


Ter nagedachtenis van Jyoti Singh

Wat is eigenlijk het probleem met het mannendom? Er is iets aan de hand met de manier waarop mannelijkheid ingeprent wordt, met wat er geprezen wordt en aangemoedigd, met de manier waarop geweld wordt overgedragen op jongens die eigenlijk de les zouden moeten gelezen worden. Er bevinden zich fantastische en wonderbaarlijke mannen onder ons, en een van de dingen die bemoedigend zijn in deze oorlogsronde tegen vrouwen, is de hoeveelheid mannen die het wel begrijpen, die inzien dat het hen ook aanbelangt, die het opnemen voor ons en ons dagelijks bijstaan, online en afgelopen winter in de protestmarsen van New Delhi tot San Francisco.

Meer en meer worden mannen onze goede bondgenoten – en er zijn er altijd wel wat geweest. Goedheid en vriendelijkheid hebben nooit geslacht gekend, en empathie heeft dat ook nooit gekend. Statistieken in het huiselijk geweld zijn opmerkelijk gedaald sinds de vorige decennia (ook al zijn ze nog steeds angstwekkend hoog), en heel wat mannen zijn druk bezig met het uitwerken van nieuwe ideeën en idealen met betrekking tot mannelijkheid, en macht.

Homoseksuele mannen zijn steeds goede bondgenoten geweest voor me, al zo’n vier decennia lang. (Blijkbaar zorgen homohuwelijken voor afschuw onder conservatieven, omdat het gaat om huwelijken tussen gelijken zonder rollen.) De vrouwenbeweging werd vaak geportretteerd als een beweging die op ons af komt geslopen met de bedoeling de macht over te nemen en de mannelijke privilegies af te nemen, als in een of ander somber zero-sumspel, slechts een van de beide geslachten kan daarbij vrij zijn en machtig. Maar we zijn samen vrij of samen slaaf.

Er zijn andere dingen waarover ik veel liever zou schrijven, maar dit heeft invloed op al de rest. De helft van alle levens binnen onze mensenmaatschappij worden hier door achtervolgd, uitgeput, en soms stopgezet door deze alomtegenwoordige verscheidenheid aan geweld. Beeld je in hoeveel meer tijd en energie we zouden hebben om op andere dingen te focussen, dingen die belangrijk zijn, als we niet zo bezig waren met overleven.

Bekijk het eens van deze kant: een van de beste journalisten die ik ken, is bang om ’s avonds naar huis te wandelen in deze buurt. Moet ze nu stoppen met tot ’s avonds laat te werken? Hoeveel vrouwen moesten hun werk beëindigen, of werden weerhouden een job uit te oefenen, om vergelijkbare redenen?

Een van de meest sensationele nieuwe politieke bewegingen op Aarde is de Inheems-Canadese rechtenbeweging, met feministische en duurzame boventonen, Idle No More genaamd. Op 27 december, kort nadat de beweging van start was gegaan, werd een Inheemse vrouw ontvoerd, verkracht, geslagen, en voor dood achtergelaten in Thunder Bay, Ontario, door mannen wier opmerkingen de misdaad omlijstten als wraak op Idle No More. Daarna liep ze vier lange uren door de bittere koude en overleefde het incident om haar verhaal te kunnen vertellen. Haar aanranders, die hadden gedreigd om het nog eens te doen, lopen nog steeds vrij rond.

De New Delhi-verkrachting en moord op Jyoti Singh, de 23-jarige die fysiotherapie studeerde zodat ze beter zichzelf zou kunnen helpen terwijl ze anderen verzorgde, en de aanval op haar mannelijke metgezel (die het overleefde) lijken een reactie te hebben teweeggebracht die we al honderd, of duizend, of vijfduizend jaar nodig hebben. Moge ze voor vrouwen – en mannen – voor de wereld betekenen wat Emmet Till, vermoord door blanke racisten in 1955, voor de Afro-Amerikanen betekende en voor de toen ontluikende Amerikaanse burgerrechtenbeweging.

Elk jaar krijgen we in dit land te maken met meer dan 87.000 verkrachtingen, maar de meeste ervan worden geportretteerd als geïsoleerde incidenten. We hebben hier te maken met puntjes zo dicht op elkaar dat ze spatten worden die samensmelten tot een vlek, maar bijna niemand verbindt ze, of noemt de vlek bij naam. Dit moet veranderen. Het is jouw taak om dat te veranderen, en de mijne, en die van ons allemaal.

Rebecca Solnit heeft reeds drie verschillende versies van dit essay geschreven: een in de jaren 1980 voor het punkmagazine Maximum Rock ‘n’ Roll, een keer als een hoofdstuk over vrouwen en wandelen in haar boek Wanderlust: A History of Walking (2000) en de bovenstaande versie. Ze zou het geweldig vinden wanneer haar onderwerp gedateerd raakte en ze er nooit meer over hoefde te schrijven.

De Engelstalige versie van deze tekst vind je hier op TomDispatch.com. Vertaling door Sarah Wagemans.

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

reacties

Eén reactie

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties