about
Toon menu
Reportage

Spaans alternatief breekt overmacht PSOE en PP

De Spanjaarden gingen op 24 mei naar de stembus in 13 van de 17 regio's en in 8000 steden en gemeenten. De twee traditionele partijen PSOE (sociaaldemocraten) en PP (conservatieven) verliezen overal waar nieuwe progressieve lijsten hen uitdagen.
maandag 25 mei 2015

Na het onverwachte electorale succes van de amper enkele maanden eerder opgerichte partij Podemos ('Wij kunnen') bij de Europese verkiezingen van 28 mei 2014 (acht procent), werd nu vooral uitgekeken naar hun resultaat.

Podemos nam echter niet overal deel aan deze verkiezingen en waar de lijst wel deelnam was dat meestal in een samenwerkingsverband met andere linkse partijen en organisaties. Het ziet er naar uit dat overal waar de partij opkomt de prognoses worden bevestigd.

De partij onder leiding van charismatisch leider Pablo Iglesias heeft nog een lange weg te gaan om in het hele land voet aan de grond te krijgen. Deze regionale en gemeentelijke verkiezingen waren wel een belangrijke test voor de komende Spaanse parlementsverkiezingen. De exacte datum is nog niet vastgelegd, maar volgens de grondwet is de uiterste datum 20 december 2015. In de aanloop naar de verkiezingen werd Podemos zwaar aangevallen met een lastercampagne over vermeende corruptie, interne ruzies en 'banden met het regime in Venezuela'. 

De kieswetgeving in Spanje laat Spanjaarden, ook die met dubbele nationaliteit, toe om deel te nemen aan alle verkiezingen (mits aan een aantal registratievoorwaarden wordt voldaan). Podemos heeft in meerdere landen een campagne op touw gezet om Spanjaarden aan te zetten zich alsnog te registreren op de Spaanse ambassade van hun land, met succes. Ook in België. Podemos Bélgica organiseerde samen met Izquierda Unida ('verenigd links') een verkiezingsavond in het Cultureel Centrum Garcia Lorca1 in Brussel.

“Heel wat jongeren hebben besloten zich te registreren en zijn gaan stemmen op het consulaat in Brussel, vorige woensdag, donderdag en vrijdag. Maar ook heel wat oudere Spanjaarden zijn terug gaan stemmen. Het gaat vaak over mensen die vroeger nooit politiek actief waren,” aldus José Luis, 63 en Podemos-sympathisant van het eerste uur. Hij is zelfstandig ondernemer in Brussel. Ooit vluchtten zijn ouders hierheen voor de dictatuur.

De meeste aanwezigen op de verkiezingsavond drukken hun hoop ui op verandering. Vooral het systeem van de twee traditionele partijen, die sinds de afschaffing van de dictatuur in 1975 met elkaar de macht wisselen, de sociaaldemocratische PSOE en de conservatieve partij PP, krijgen zware kritiek.

“PP en PSOE staan op een paar accentverschillen voor hetzelfde anti-sociale beleid. De mensen willen de huidige regering van de PP niet, maar willen evenmin een terugkeer van de huidige oppositie van de PSOE. Die staan voor hetzelfde inleveringsbeleid ten voordele van de elite, van de banken, en voor de afbraak van de sociale welvaartsstaat.” aldus Jesus, een 43-jarige ambtenaar bij de Europese Commissie. “Ik ben contractueel, niet vast benoemd,” benadrukt hij.

“Ik wil vooral een einde aan de corruptie van het hele politieke apparaat”, zegt Imma. Zij is 62 en vervroegd met pensioen wegens een opgelopen handicap. “Ik ben al jaren Belg maar voel me nog steeds betrokken met wat in mijn vaderland gebeurt. Ik hoop echt dat er nu verandering komt.”

José Luis: “De huidige en de vorige regeringen hebben een sociaal bloedbad aangericht in Spanje. Ik dacht tot voor kort nog dat ik me nooit meer betrokken zou voelen bij wat in Spanje gebeurt. Podemos is een nieuw verschijnsel in het vastgeroeste tweepartijensysteem. Het zijn de jongeren die het verschil zullen maken. Ook ik ben nu voor het eerst gaan stemmen.”

Ook Adrián, een 27-jarig medewerker van een ngo-netwerk in Brussel voor Centraal-Amerika, en Marta, 28, die op bezoek is uit haar stad Burgos, hopen op die verandering: “In veel gemeentes zal voor het eerst in tientallen jaren geen van beide grote partijen alleen kunnen regeren. Dat is nieuw en biedt kansen op verandering.”

De meeste toehoorders zijn realistisch over de verwachte resultaten. Araceli, een 48-jarige professor Frans in Brussel, en de 52-jarige technicus Eduardo uit Bergen, vonden het belangrijk om samen te komen om de verkiezingsresultaten op te volgen: “Wij blijven betrokken bij Spanje. Vooral in Galicia is het heel erg. De armoede is overal. Mensen verliezen daar al hun sociale rechten. De zelfmoordcijfers in Spanje zijn fenomenaal, duizenden meer dan andere jaren. Mensen stellen de aankoop van geneesmiddelen uit tot ze op de spoed belanden en het vaak te laat is.”

Zullen de leugens die de voorbije weken massaal werden verspreid geen impact hebben op de kiezers? José Luis denkt dat het twee kanten op kan: “Geïnformeerde mensen hebben de gedetailleerde weerleggingen van Podemos zelf wel gevonden op internet. Veel mensen hebben echter alleen de geruchten gehoord of gelezen en niet de rechtzetting op de achterpagina's van de kranten. Zullen zij hun stem uitbrengen? Tot 60 procent van de kiezers gaat vaak niet stemmen. Het zijn net de armsten die zo gedesillusioneerd zijn dat ze de moeite niet doen. Ze weten vaak alleen wat de grote commerciële zenders en kranten beweren.”

Marc, 35, Fatima, 30 en Borja, 35, hopen vooral op goede resultaten in de gemeentelijke verkiezingen van de hoofdstad Madrid en in Barelona. “Daar hebben sterke alternatieve kandidaten samen met Podemos en andere linkse bewegingen stevig campagne gevoerd. Het ziet er naar uit dat de bestaande meerderheden in beide steden zullen gebroken worden.”

Rond 21 uur beginnen de eerste voorlopige resultaten binnen te sijpelen op twee grote schermen. De eerste prognoses zijn veelbelovend. De alternatieve lijsten doen het overal goed. Later op de avond worden die eerste prognoses bevestigd. De nieuwe lijst Ahora Madrid ('Madrid nu') onder leiding van Manuela Carmena kan samen met de PSOE een meerderheid vormen in de gemeenteraad van de hoofdstad en de PP naar de oppositie verwijzen. De PP verliest maar liefst de helft van zijn kiezers.

Adau Colau haalt met haar nieuwe lijst Barcelona En Comú (Barcelona Samen, in het Catalaans) 25 procent van de stemmen. In Valencia, de tweede grootste stad van Spanje, verliezen de conservatieven van de PP voor het eerst in 24 jaar hun meerderheid. De nieuwe lijst Compromis behaalt 9 zetels, slechts één minder dan de PP. Ook in andere grote steden, zoals Sevilla en Zaragoza, betreden nieuwe progressieve lijsten voor het eerst de gemeenteraden.

Pablo Iglesias, leider van Podemos, noemt het de slechtste uitslag van de twee traditionele partijen PSOE en PP “in hun volledige geschiedenis”. “Niets zal voortaan nog hetzelfde zijn”, meldt hij in een interview met de Latijns-Amerikaanse zender TeleSur.

Heel wat toehoorders op de verkiezingsmeeting in Brussel bekritiseren ook de Spaanse media. Die hebben de voorbije weken openlijk kant gekozen voor de twee grote partijen. Eduardo en Araceli bevestigen: “Het was een zeer negatieve moddercampagne. Datt bewijst dat er paniek heerst in de rangen van de gevestigde machten. Die willen doorgaan met het neoliberale inleveringsbeleid. Deze electorale verschuiving is een reactie op dat beleid.”

1 Federico del Sagrado Corazón de Jesús García Lorca (1898 – 1936) was een populair dichter en theaterdirecteur. In 1936 werd hij tijdens de burgeroorlog geëxecuteerd door fascistisch dictator Franco .

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

reacties

7 reacties

  • door jempi op dinsdag 26 mei 2015

    Alweer valt op dat in het artikel wijselijk wordt gezwegen dat er nog een winnaar is: het centrumrechtse Ciudadanos. Bewust omdat deze partij tot het rechtse kamp behoort? Als u eerlijke journalistiek wil bedrijven is dit ook het vermelden waard.

    • door Lode Vanoost op dinsdag 26 mei 2015

      Ciudadanos is een creatie van enkele rijke geldschieters die de bui van Podemos zagen aankomen (en inderdaad zich ook ergeren aan de verstarde houding van 'hun' partijen PP en PSOE) en een bekende journalist wisten te overtuigen om boegbeeld te worden. Ciudadanos staat voor neoliberalisme light, allesbehalve voor verandering, laat staan voor sociale bescherming.

      Bovendien is het de nauwelijks verhulde bedoeling in te spelen op de algemene ontevredenheid met het politieke bestel en zo een partij te creëren waar dan coalities mee kunnen gevormd worden. In Griekenland gebeurt exact hetzelfde met To Potami (De stroom) (trouwens ook met een bekende TV-journalist als boegbeeld).

      Waar Podemos aanvankelijk werd doodgezwegen, daarna werd aangevallen met moddercampagnes op alle frontpagina's (waarna de accurate weerlegging naar de achterpagina's verdwijnt - zie ondermeer ABC), kreeg Ciudadanos onmiddellijk positieve commentaar en ruim zendtijd van de grote media.

      De grote media hier volgen netjes het scenario: 'objectief-neutraal' wordt het dan voorgesteld alsof er links en rechts nieuwe bewegingen zijn. Evenwichtige berichtgeving heet dat dan. Het is nogal wiedes dat dergelijke fake bewegingen geen aandacht verdienen op alternatieve site zoals DeWereldMorgen.Be. Daar hebben deze 'bewegingen' de grote media voor, in zeer ruime mate.

      DeWereldMorgen.be maakt van zijn progressief profiel geen geheim, integendeel. Deze site wil een tegenkracht zijn tegen de massamedia, geen 'niche' in de markt. Geen valse 'neutraliteit of objectiviteit' à la grote media hier, die de ideologie van het status quo maskeert. Maar openlijke keuzes en andere berichtgeving inderdaad. Onder meer om aan te tonen dat het grote nieuws allesbehalve 'neutraal', laat staan 'objectief' is.

      • door jempi op dinsdag 26 mei 2015

        Ik weet waar DeWereldMorgen.be voor staat en de meeste lezers waarschijnlijk ook. Maar toch getuigt het niet van eerlijke journalistiek om een deel van de waarheid niet te schrijven of 'bewust' niet te schrijven. Zo krijgen de lezers de indruk dat alleen Podemos de verkiezingen gewonnen heeft, terwijl dit pertinent onwaar is. Een ander artikel op De WereldMorgen.be vermeld wel de 2 winnaars:' Wie is er bang van Manuela Carmena?' van Sven Tuytens.

  • door Carlos Pauwels op dinsdag 26 mei 2015

    Het gaat de verkeerde kant op in Europa. Anderen zullen vinden dat het al lang de verkeerde kant opgaat. Ik verklaar mij nader. In Griekenland hebben we het extreem linkse Syriza. In Spanje breekt het extreem linkse Podemos door. In Polen heeft een extreem rechtse en eurosceptische partij succes. De Britten overwegen een referendum over een Brexit. Een Spaanse extreem linkse activiste hoopt dat het extreem linkse gedachtengoed zich uitbreidt tot gans Zuid Europa. Dat alles is het gevolg van verkiezingsresultaten, dus democratisch. En wie kan iets hebben tegen democratie? Maar ik voel er mij niet goed bij. Ik zal de laatste zijn om te beweren dat momenteel in Europa alles koek en ei is. Er is een hele groep mensen die het niet breed hebben (arm zijn) en daar spelen die nieuwe partijen op in, wat hun goed recht is. Maar zij doen beloften (Syriza bv.) die ze nooit of nooit kunnen waar maken. Is het toeval dat het het zuiden van Europa is dat problemen heeft? Is het de zon? Wie zal het zeggen? Natuurlijk is het de zon niet! Volgens mij komt het tot een afscheuring van Zuid Europa, tot het einde van de Europese Unie of tot het inbinden van het nieuwe links. Het einde van de Europese Unie is terug naar af, ieder voor zich. En volgens mij kan dit onmogelijk in het algemeen belang zijn van de Europeaan. Men is als het ware aan het vloeken in de kerk. Als er geen halt wordt aan toegeroepen zie ik de euro fors dalen, de rentes stijgen, inflatie de kop opsteken, de prijzen stijgen, de economie slabakken, een economische crisis op ons afkomen. Anderzijds staat het iedereen vrij er anders over te denken en het gebeuren toe te juichen. De (nabije) toekomst gaat waarschijnlijk een en ander duidelijk maken. Voor Griekenland misschien al op 5 juni. Ik ben bezorgd, ja.

    • door ria aerts op woensdag 27 mei 2015

      Waarom vindt u partijen die voor de sociale rechten van mensen (huisvesting, medische zorgen, werk enz.) opkomen, zoals Podemos, Syriza en bij ons PVDA, extreem-links? Is dit echt zo extreem? Vindt u dan partijen die onze sociale voorzieningen afbreken in het voordeel van grote fortuinen en ondernemingen die geen belastingen betalen dan niet extreem-rechts? Is het dan niet hoopgevend dat die zogenaamde extreem-linkse partijen ten minste in een aantal landen waar de sociale afbraak het ergst is stemmen winnen? Door etiketten te kleven op politici die het goed voor hebben met onze maatschappij, zoals extreem-links of communistisch, verwijst u naar totalitaire regimes of terroristische bewegingen die met deze partijen niets van doen hebben. Het is een veelgebruikte tactiek van de gevestigde machten die hun bevolking uitbuiten. Bent u zich daar van bewust?

      • door Carlos Pauwels op woensdag 27 mei 2015

        Ik heb al eens gereageerd op bovenstaande commentaar maar vrees dat er iets misgelopen is bij het versturen. Vandaar deze tweede poging. Uit mijn commentaar kunt u opmaken dat ik de opgang van extreem linkse partijen als Syriza en Podemos niet hoopvol vind. Ik verwijs daarmee helemaal niet naar totalitaire regimes, zelfs nog niet aan gedacht. Mijn probleem met deze partijen heb ik in mijn vorige commentaar genoeg omschreven. Voor sommigen zijn zij die laatste strohalm om zich aan vast te klampen. Ik ben mij van veel bewust, zie mijn vorige commentaar. Maar ik vrees dat u niet bewust bent van wat er op ons zou kunnen afkomen. De reactie van de beurzen gezien dinsdag? Dat is een signaal vanuit de economische wereld. En als u denkt dat de Syriza's en de Podemossen de armoede gaan oplossen, de economische groei gaan bevorderen, de werkgelegenheid gaan stimuleren, dan vrees ik dat u zich schromelijk vergist. Ik weet niet of het volgende voorbeeld toepasselijk is, maar ik geef het toch maar om aan te geven hoe mensen die in de hoek zitten waar de klappen vallen soms reageren. Die laatste strohalm weet u wel. Ik heb iemand gekend (ondertussen al een tijd geleden overleden) die les gaf in het Gemeenschapsonderwijs, niet gelovig, en die, volgens getuigenissen, in 1940 als de Duitsers aan het bombarderen waren, zat te bidden in de schuilkelder. Wat ik wel hoop is dat mijn vrees, beschreven in mijn vorige commentaar, onterecht is. Binnenkort weten we misschien al iets meer. Maar dat ik er voorlopig niet gerust op ben, is een feit.

    • door Luc Vinckx op woensdag 27 mei 2015

      Is het toevallig dat het vooral rechtse partijen zijn die geplaagd worden door schandalen allerhande Berlusconi (te veel om op te noemen) - Sarkozy (verkiezingsfraude) - Partido Popular (sjoemelen met de partijboekhouding) - Conservative Party (pedofilie )

    Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties