Reeds acht jaar is DeWereldMorgen.be de alternatieve en kritische stem in de Vlaamse media.

Wij zijn volledig gratis en reclamevrij.

Maar dat kan enkel via uw steun.

Steun ons nu!

Ja, ik doe een gift

about
Toon menu
Analyse

Irak: opmars van terroristen of volksopstand?

Volgens de westerse media dreigt Irak veroverd te worden door ISIS, een losgeslagen jihadibeweging. Maar klopt deze versie wel met de feiten op de grond? Marc Vandepitte geeft tekst en uitleg.
zaterdag 14 juni 2014

DeWereldMorgen.be

Vanuit het niets verovert een terreurorganisatie de tweede grootste stad van Irak. Ook andere steden worden ingenomen en nu rukt deze bijzonder wreedaardige jihadibeweging op naar de hoofdstad Bagdad. Het lijkt wel een scenario van een Hollywoodfilm, een scenario dat perfect past in de 'war on terror' en de groeiende islamofobie. Het is praktisch zonder uitzondering de versie van de mainstream media.

Deze versie doorstaat helaas de toets van de werkelijkheid niet. Er is veel meer aan de hand dan de plotse opmars van woeste jihadis. Zoals gewoonlijk is de werkelijkheid iets weerbarstiger dan kinderlijke Hollywoodscenario’s.  

De werkelijkheid roept direct een aantal vragen op 

Om te beginnen heeft de terreurorganisatie ISIS niet de mankracht om Mosoel, een stad van bijna twee miljoen inwoners te veroveren en te bezetten, laat staan om verschillende stedelijke gebieden in te nemen. Dat zegt o.a. Charles Lister van het Brookings Institute.

Zo’n goed gecoördineerde operatie veronderstelt ook een perfecte kennis van het (stedelijk) terrein en een gevorderde logistieke capaciteit, iets wat een terreurbeweging als ISIS ontbeert. 

Vandaag vliegen helikopters boven de stad. Dat kan alleen maar door geoefende piloten, waarover ISIS niet beschikt. Veel aannemelijker is de versie van The Telegraph die hiervoor in de richting wijst van soennitische verzetsstrijders die gevochten hebben tegen de invasie van de VS.

De stad werd bijzonder gedisciplineerd ingenomen zonder bloedvergieten. Dat is nogal vreemd voor een losgeslagen terreurorganisatie. Sterker nog, de lokale bevolking verwelkomde de rebellen en deelde zelfs chocolade uit aan de bezetters.

Maliki, de premier van Irak, wilde de staat van beleg afkondigen in het land, maar kreeg daarvoor niet eens een meerderheid in het parlement.  Rafi al-Rifai, de hoogste soennitische leider van het land, zei dat de rebellen niet als terroristen moeten omschreven worden, maar dat ze Irak aan het bevrijden zijn van de regering van Nouri al-Malaki.  

Een tipje van de sluier

Het is nog veel te vroeg om precies te weten hoe de vork in de steel zit. Een ding staat wel vast: met de Hollywoordversie komen we er niet. Hieronder reiken we een aantal stukken aan van de puzzel.

Eind 2013 verloor het Iraakse leger reeds de controle over de stad Fallujah. Dat was uitgerekend de stad waar het voormalig leger van Sadam Hoessein het hardst weerstand had geboden tegen de invasie. Sindsdien is een ‘Algemene Militaire Raad voor Iraakse Revolutionairen’ opgericht. De raad bestaat uit lokale stamhoofden, voormalige verzetsleiders (tegen de VS-invasie) en wordt geleid door hogere officieren uit het vroeger leger van Saddam Hoessein.

“Vandaag bevinden we ons in het midden van een gewapende opstand met een centraal commando”, aldus Sheik Mohammad Bashar Faidhi. Hij sprak die woorden uit in de maand maart 2014. Mensen met terreinkennis wisten anders gezegd wat er te gebeuren stond.  

Volgens de correspondent van Financial Timeswaren bij de verovering van Mosoel enkele honderden ISIS-strijders betrokken, maar daarnaast een veel groter aantal gemaskerde mannen, naar alle waarschijnlijkheid lokale soennitische verzetsstrijders. “Veel mensen waren maar al te blij om de wapens op te pakken. Dit was het begin van een soennitische revolutie”, aldus een lokale verkoper. 

Rafie al-Rifai, de grootmoeftie van Irak denkt er ook zo over. De voorbije dagen zijn volgens hem “een revolutie van de soennitische stammen”. Ondertussen is er door de rebellen een nieuwe gouverneur aangesteld voor Mosoel. Het gaat om Hashem al-Jamani. Dat is geen jihadist maar een officier van het voormalige Saddam-regime.

Zonder goedkeuring van de lokale bevolking en stamoversten, en zonder de militaire steun van het soennitische verzet, was de snelle opmars ondenkbaar geweest. De bevolking was het beleid van premier Maliki meer dan beu en gewapende groepen, voornamelijk afkomstig uit het voormalige leger van Saddam Hoessein, organiseren ondertussen al meer dan tien jaar het verzet, eerst tegen de VS, daarna tegen het Iraakse leger.

Volgens de Financial Times hebben deze groepen een alliantie gesloten met ISIS. De recente gebeurtenissen zijn daarvan een gevolg. Waar het zal op uitdraaien is voorlopig zeer onduidelijk, maar het zou wel het begin kunnen inluiden van de definitieve opdeling van Irak in drie stukken: een Koerdisch gebied in het noorden, een soennitisch gebied in het centrum en een sjiitisch gebeid in het zuiden. Zo’n verdeling zal mogelijks verstrekkende gevolgen hebben voor de hele regio. 

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig.

reacties

10 reacties

  • door Marc Vandepitte op zondag 15 juni 2014

    Post Scriptum. Het Hollywoodscenario en de exclusieve focus op ISIS past niet alleen perfect in de war on terror en de groeiende islamofobie, maar bereidt de publieke opinie ook het best voor op een mogelijke militaire interventie (luchtaanvallen door de VS en grondtroepen door een of meerdere coalitiepartners). De hysterie rond de war on terror was precies bedoeld om toekomstige militaire interventies gemakkelijk te laten passeren bij de publieke opinie. Het lijkt nu niet veel anders te zijn. Obama heeft vliegdekschepen gestuurd naar de Perzische Golf en overweegt raketaanvallen, zowel in Irak als in Syrië. Iran heeft ondertussen al troepen gestuurd. (http://www.theguardian.com/world/2014/jun/14/iran-iraq-isis-fight-militants-nouri-maliki)

  • door dre op zondag 15 juni 2014

    tja de recent op twitter verschenen foto's zullen volgens de schrijver van dit stuk ook rechtstreeks uit een Hollywoodfilm komen,,,,, dre

  • door Martin Veltjen op zondag 15 juni 2014

    'Volksopstanden'?, nah ... (cfr. arabische lentes, verwijderen van dictators, kleurenrevoluties, ...de Belgische revolutie). Wellicht eerder een anti-Iraanse, anti-Russische en anti-Chinese actie.

  • door roby vandoren op zondag 15 juni 2014

    De snelle val van Mosul ruikt toch wel een beetje verdacht. Misschien zit er toch iets in de complottheorie dat het uiteenvallen van Irak niet een ongelukkig neveneffect is, maar precies de bedoeling, tenminste de bedoeling van sommigen, zie http://www.globalresearch.ca/the-destruction-and-political-fragmentation-of-iraq-towards-the-creation-of-a-us-sponsored-islamist-caliphate/5386998

  • door J Joseph op zondag 15 juni 2014

    Uw artikel is niet oninteressant maar de titel (en ondertoon) vind ik misplaatst.

    Het is waar: de mainstream media onderbelichten schromelijk de opmars van ISIS. Zeker in deze tijden van World Cup-waanzin. De visie die u samen sprokkelt uit internationale bronnen lijkt me echter iets te contrair en betweterig.

    Vooral de term ‘volksopstand’ klinkt te melioratief. Zeker met de ontegensprekelijke verschrikkingen die nu gaande zijn in het achterhoofd.

    Wat dacht u van… Irak: opmars van onvoorspelbaar machogespuis onder de hoede van vertrouwde wreedaards. Zoiets?

  • door Daniël Verhoeven op zondag 15 juni 2014

    De VS hebben de samenwerking tussen Sadam-getrouiwen en El Quaida, die er niet was toen ze Irak binnenvielen, nu zelf indirect veroorzaakt. Ironisch.

    Dit zal in elk geval geen verbetering inhouden voor de bevolking. Als je de wreedheid van Sadam samnvoegt met die van ISIS krijg je gewoon wreedheid in het kwadraat.

    Volgens de UNHCR waren er dit jaar 800.000 vluchtelingen in Irak. Voor een groot deel heeft dit te maken met de schijnbaar onstuitbare opmars van een strijdmacht van soennitische jihadisten in het noorden van het land.

    Daarom vind ik volgende paragraaf in het artikel echt eenzijdig:

    "Zonder goedkeuring van de lokale bevolking en stamoversten, en zonder de militaire steun van het soennitische verzet, was de snelle opmars ondenkbaar geweest. De bevolking was het beleid van premier Maliki meer dan beu en gewapende groepen, voornamelijk afkomstig uit het voormalige leger van Saddam Hoessein, organiseren ondertussen al meer dan tien jaar het verzet, eerst tegen de VS, daarna tegen het Iraakse leger. "

    Ook over de massa-executies geen woord. Nochtans zou ISIS er zelf fotos van getweet hebben.

    In feite is zijn de VS erin geslaagd in Irak een religieuze oorlog te ongketenen, iets wat ze goed uitkomt.

  • door Marc Vandepitte op maandag 16 juni 2014

    Ondertussen geven de media meer en meer aan (of toe) dat de verovering van Mosoel en andere steden niet het werk was van ISIS alleen, maar van een alliantie tussen verschillende krachten, waaronder eenheden van de Baath-partij, de politieke partij van Saddam Hoessein. “Among the groups now fighting alongside Isis are the Islamic Army of Iraq and the Ansar Sunnah, as well as the militia linked to the Iraqi Islamic party, the main Sunni political group in Iraq; the fighters also include former members of Saddam’s Ba’ath party and those who signed up for the US-backed “awakening” movement that drove al-Qaeda out of Iraq during late 2000s.” “Few experts have been able to work out the exact numbers of each camp, and how exactly they co-ordinate with each other. Prince Turki al-Faisal, Saudi Arabia’s former intelligence chief, told a conference in Rome on June 13 that he estimated Isis had no more than 3,000 fighters and could not have advanced so rapidly without help from local armed groups.” Het is niet duidelijk hoe de krachtsverhoudingen juist zijn, maar het zou zelfs kunnen zijn dat die voormalige Saddam-aanhangers de drijvende kracht zijn: “Some say the driving force behind the militants are soldiers formerly allied to Saddam Hussein, the executed ousted dictator.” Volgens Financial Times bekijken bepaalde groepen Inwoners in Bagdad het zo: “In Mosul, it is revolutionaries who have taken control, and they would be welcomed here.” Of de VS al dan niet militair zullen ingrijpen zal wellicht afhangen van de vraag of de Baathisten inderdaad een (of zelfs de) drijvende kracht zijn achter de opstand en zij het voortbestaan van het centraal gezag in Bagdad in gevaar zouden brengen. Wordt ongetwijfeld vervolgd. (Bronnen van de citaten: http://www.ft.com/intl/cms/s/0/ed19b828-f49d-11e3-bf6e-00144feabdc0.html#axzz34o5A5Aww; http://www.ft.com/intl/cms/s/0/e40f0728-f485-11e3-bf6e-00144feabdc0.html?siteedition=intl#axzz34o5A5Aww)

    • door Charles ouvry op maandag 16 juni 2014

      Irakese Soenni’s opnieuw de klos, vrees ik….

      Het is inderdaad zo dat de Baathisten al sinds meer dan 2 jaar dit offensief voorbereiden en daarvoor de meeste militaire krachten geleverd hebben. Getrouw aan hun eigen complottradie. Zo werd bv. zelfs de geheime dienst van de Koerden ingezet om lagere Shia-militairen in Mosul tot desertie aan te zetten. Maar tevens zijn zij zo zwak dat zij de leiding moesten afstaan aan ISIS: “It is clear that a coalition of Sunni Arab groups has come together to build this offensive led by ISIS, some of them strange bedfellows. Sunni leaders with contacts in Mosul have been keen to stress the grassroots Iraqi nature of this movement, yet it is clear that all forces in this Sunni rebellion—which includes both nationalist and Islamist elements—have accepted the ISIS banner, its rules, and its leadership”. En je hoeft die journalist niet op z’n woord te geloven: het 10-tal Baath gelinkte partijen planden een strijd voor Noord Irak met als summum een beslissende slag ten Noorden van Bagdad (die een Shia stad geworden is) volgens een van hun leiders (Abu Karam). ISIS voert een andere strijd; sinds de val van de kazernes rond Mussul is er een aanhoudende stroom van tanks, zwaar geschut en Humvees die naar Syrië gevoerd worden en niet naar het Bagdadoffensief! En daarop concentreert iedereen zich: de strijd tegen Nusra is gestopt en Assad’s luchtmacht bombardeert nu vrijwel continu de basissen waar het US materieel naar toe stroomt… En inderdaad; in Mosul mogen de nieuw aangestelde mandatarissen dan wel Baathmensen zijn, wat ze uitvoeren zijn de nieuwe bekendgemaakte ISIS-dictaten… Voor welk politiek programma andere krachten zoals Baathisten, nationalisten, seculieren, communisten…, als die zich al op het terrein zouden manifesteren, zouden staan heeft iedereen eenvoudigweg het raden... Helaas is dit alles slechts een sideshow waarbij de Irakese Sunni’s opnieuw de rekening zullen gepresenteerd krijgen… De verkiezingen van 2010 hebben ze nog gewonnen maar zetten zichzelf toen buiten spel: “The reasons for the many splits within the list were numerous, but some of the most often cited reasons were that a handful of list members had monopolised power and ignore the thousands of party members, a problem that is exacerbated by the fact that the party has no clear ideology or policies. These rifts have led to possible discussions between State of Law leader Prime Minister Nouri al-Maliki, and Saleh al-Mutlaq and Usama al-Nujayfi, of forming an electoral alliance for the Iraqi governorate elections, 2013, although some members of the Iraqi National Movement contend that the rumours over its internal problems are merely attempts by other parties to undermine it.[9]” De verkiezingen van dit jaar hebben ze opnieuw door hun eigen verdeeldheid verloren en nu laten ze zich meesleuren in een imperialistisch ISIS avontuur dat ze binnen Irak zelf niet kunnen winnen. Een 7-tal jaren geleden vond US-generaal Petreaus nog voldoende Sunniten om Al Qeada buiten te borstelen via het Awakening-offensief. Hun centen hebben ze gekregen, maar hun politieke en militaire beloning werd hen door de neus geboord door Al Maliki die hen toch als tweederangsburgers behandelt. Nu blijven er helaas enkel in Syrië nog Sunnieten over die het, met enig succes, militair kunnen opnemen tegen ISIS…. Een niet militaire oplossing is enkel mogelijk als Al Maliki plots een inclusive politiek zou gaan voeren zoals de US dit al jaren eist (en die de US eist vooraleer zij hem nu verder militair willen steunen). Maar waarom zou hij? Hij heeft de ganse wereld achter zich staan, van de US al over Iran, Israël tot de Golfstaten toe. En als ISIS bv. het slachten van 1700 deserteurs in Tikrit (de heilige stad van de Baathisten) wereldkundig maakt of hun verklaringen dat ze alle Shia schrijnen in Irak zullen vernietigen en wat al de aanleiding was voor de eerste burgeroorlog), staan plots tienduizenden Irakese Shia vrijwilligers te drummen om de speerpunt van de tegenaanval te vormen. Maar eveneens duizenden Shia vrijwilligers uit alle hoeken van de wereld melden zich. Zelfs een groot deel van de 20 à 30.000 Irakese Shia strijders die voor Assad vechten in Syrië werden nu grotendeels teruggetrokken zodat bv. in de Qalamoun regio de FSA opnieuw in een aanval kon lanceren tegen Rankous... Oja, hierboven worden geen bronnen vermeld... iedereen kan ze namelijk makkelijk via het inbrengen van enkele sleutelworden zelf vinden en natrekken welke bronnen welke info verspreiden en hoe wijd de overname ervan is. De auteur haalt wel citaten aan zoals bv. “Volgens Financial Times bekijken bepaalde groepen Inwoners in Bagdad het zo: “In Mosul, it is revolutionaries who have taken control, and they would be welcomed here.” Eén klein zinntje meer geeft je een gans ander beeld; het gaat om één man, bovendien een “complotaanhanger” wat laat vermoeden dat het inderdaad om een Ba’athist gaat…. “ISIS is a government construct,” says one passer-by. “In Mosul, it is revolutionaries who have taken control, and they would be welcomed here.” En dit komt toevallig perfect overeen met de traditionele complotvisies van de Baathpartij. Geen zinnige Soenniet die er aan denkt Bagdad bij de strijd te betrekken…Enkel autobommen, het wapen bij uitstek van een anomiene minderheid, hoort er tot de mogelijkheden...

  • door Yvon Princen op dinsdag 17 juni 2014

    Het is geweldig. Zo zakelijk en complottair schrijven over gruwelijkheden die het niveau van de Rode Khmer en de Interhamwe en de nazi's minstens benaderen zo niet evenaren.

    Het onderscheid volksopstand, terreur slaat hier volgens mijn bescheiden mening toch stevig door in de richting van onder de knoet houden door extreme terreur.

    En ja ook de nazi's en de Rode Khmers hadden hun medestanders onder de bevolking en veel meer als wenselijk. Maar of de iets minder heetgebakerde inwoners van Irak, Syrië, ... hier iets mee gaan winnen dat betwijfel ik zeer.

    Of is het belangrijker dat de uitdenkers van complottheorieën uiteindelijk kunnen zeggen. Zie je wel dat ik gelijk had?

  • door Marc Vandepitte op woensdag 18 juni 2014

    Hysterie en overdreven focus. Stratfor is een prestigieuze inlichtingendienst/denktank die dicht bij het establishment van de VS staat en dient als referentie voor o.a. The Economist, Financial Times, Associated Press, BBC, Bloomberg, CNN, Reuters, en The New York Times. Geen lichtgewicht dus. In een recent artikel gaan ze dieper in op de overdreven focus op ISIS. Voor hen is de hamvraag wie de touwtjes van de rebellie in handen heeft. Dat lijkt me inderdaad dé hamvraag. Maar veel zicht hebben we daar ondertussen nog steeds niet op, en de hele mediahysterie helpt ons niet echt vooruit. “But when we talk raw capability, first of all, the mainstream media has basically gone into hysteria mode with so much focus on ISIS, when in fact, ISIS is a small entity. It's definitely playing a critical role in the uprising in the areas of Sunni Iraq, but if it didn't have the support of the masses, in other words a general Sunni uprising, it would not be able to accomplish all of this. So the question is, Can it consolidate itself in the Sunni areas, and when that consolidation takes place, who is calling the shots? Is it ISIS, is it Iraqi Sunni tribal elements? Who are the political principals that will be speaking on behalf of the Sunnis and trying to enhance their firepower and their overall geopolitical position? So, we're really far from an emirate, or much less, a caliphate, and I think that the problem is there is just a disproportionate amount of focus on ISIS.” (http://www.stratfor.com/video/conversation-jihadists-encounter-new-challenges-after-initial-successes-iraq#axzz34zmt0tqh)

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties