Nog over helden

Nog over helden

dinsdag 26 juli 2011 15:59

Met het risico om uit mijn nek te gaan zwammen, bedacht ik nog het volgende over helden. Het heldendom houdt bepaalde risico’s in. Niet alleen voor de held, die als eerste de arena betreedt, maar ook voor de volger. (Schaper stelt dat iedere leider in wording ooit een volger was.)
De risico’s benoemt Schaper zelf als hij het over anti-helden als Hitler, Saddam Hussein en dergelijke heeft.  Bij anderen is de uittekening van goed en kwaad wellicht iets minder duidelijk.  Bovendien kan het heldendom een zware last zijn.
De reden voor dit stuk volgt op de bedenking dat ook Kim De Gelder en Anders Behring Breivik helden hadden en hebben, het misschien zelf wilden zijn.  Bush is voor sommigen een held, voor anderen een even groot terrorist als Osama Bin Laden. Soms is je zienswijze afhankelijk van de plek die je inneemt op de wereld, in de samenleving.
De risico’s liggen mijns inziens precies in die uittekening van goed en kwaad en wat voor die twee tegengestelden de criteria moeten zijn. Niet simpel. Ook godsdiensten schijnen daarop niet altijd een antwoord te kunnen verschaffen, de filosofie die zich beroept op het verstand wel? Religie betekent nochtans letterlijk verbinden en toch is religie van oudsher reden of bron van conflict. Conflict heeft de eigenschap actie, beweging uit te lokken.  Heldendom uit dus en iedereen bekeerd tot het grijze muizenschap? Bestaat er eigenlijk wel hoop voor de mensheid? Misschien tekent die hoop zich af als we de koe letterlijk bij de horens nemen en problemen gaan oplossen, ieder volgens zijn verantwoordelijkheid, als en wanneer die zich stellen.  Helden zijn uiteindelijk ook maar mensen en dit is geen pleidooi voor een soort van anti-heldendom.  Eerder voor zoiets als, ik noemde het woord al, verantwoordelijkheid en mocht het mogelijk zijn ‘medemenselijkheid’.

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!