De community ruimte is een vrije online ruimte (blog) waar vrijwilligers en organisaties hun opinies kunnen publiceren. De standpunten vermeld in deze community reflecteren niet noodzakelijk de redactionele lijn van DeWereldMorgen.be. De verantwoordelijkheid over de inhoud ligt bij de auteur.

Leuven geeft verzetsstrijdster Hortense Daman postuum ereburgerschap

Leuven geeft verzetsstrijdster Hortense Daman postuum ereburgerschap

dinsdag 30 augustus 2022 21:22
Spread the love

De Leuvense gemeenteraad besliste maandagavond 29/8/2022 om Hortense Daman, een vrouw die heel actief was in het verzet tijdens WOII, postuum het ereburgerschap toe te kennen. Dat gebeurde op vraag van het buurtcomité uit de Bierbeekstraat in Leuven, de omgeving waar Hortense leefde. Hieronder de neerslag van een interview dat ik voor Radio 2 Vlaams-Brabant had met woordvoerder Erik Wijnen.

Waarom hebben jullie dit voorstel gelanceerd om Hortense ereburger te maken?

We vinden dat de figuur van Hortense Daman, en vooral haar inzet tijdens de WOII in de verzetsbeweging tegen het fascisme, een toonbeeld is van democratie. Daarom vond het buurtcomité dat er iets moest gebeuren om aan haar bestaan te herinneren. We namen eerder al het initiatief tot een muurschildering, dan ontwierpen we een website en bekwamen we bij het Davidsfonds de heruitgave van een boek uit 1990 over haar. Een tijd terug hebben we onze stoute schoenen aangetrokken en aan de stad voorgesteld om haar postuum het ereburgerschap te verlenen wegens haar grote verdienste voor Leuven en de democratie.

Wat heeft ze precies gedaan tijdens WOII?

Ze was 13 jaar toen de oorlog uitbrak. Als klein meisje raakte ze via haar broer Jacques heel snel betrokken in het verzet. Dat begon als koerierster. In het mandje van de fiets onder de planten en groenten die ze mocht rondbrengen omdat haar moeder in de Pleinstraat een kruidenierswinkel had, stak ze documenten voor het verzet. Tot zelfs wapens en buskruit heeft ze vervoerd. Ze heeft verschillende keren haar leven geriskeerd bij controles. Later was ze ook betrokken bij een aanslag op een collaborateur.

Hoe is het geëindigd voor haar?

Tijdens de Valentijnsnacht in 1944 is de familie wellicht verklikt – dat weten we niet goed. De Sicherheitspolizei is met veel geweld in het huis binnengevallen en heeft haar opgepakt samen met de moeder en de vader. Na martelingen in de Leuvense gevangenis werden ze gedeporteerd naar Duitse concentratiekampen. De moeder zat in hetzelfde concentratiekamp als Hortense. Ze hebben zich aan mekaar kunnen optrekken en op die manier kunnen overleven ondanks zware mishandelingen en medische experimenten. Haar been was bijvoorbeeld heel dik geworden door gonorroe dat was ingespoten. Ze hebben ook de baarmoeder bestraald met röntgenstralen om te ontdekken hoe sterk een jong meisje is vooraleer ze onvruchtbaar kan gemaakt wordt.

“Hortense is voor Leuven een voorbeeld van heldhaftigheid, doorzettingsvermogen en onbaatzuchtigheid. Ze vertegenwoordigt als geen ander het geloof in de toekomst en een betere wereld”, zegt de stad als motivatie om haar een ereburgerschap toe te kennen.

Hortense is door haar verzet inderdaad een een groot voorbeeld voor Leuven. Er werden nog andere dergelijke activiteiten ontplooid in Leuven. Leuven was tijdens WO II een grote broeihaard van verzet. Het was een van de sterkste verzetshaarden in Vlaanderen. Leuven heeft een grote rol gespeeld in het verzet tegen de Duitse fascistische overheerssing.

Het boek ‘Hortense Daman, meisje in het verzet’ van Mark Bles uit 1990 wordt opnieuw uitgegeven. Wat heeft het boek te bieden?

Het boek gaat over haar leven zoals ze dat zelf verteld heeft aan de Britse auteur Marc Bles. Er is in Groot-Brittannië steeds veel meer aandacht geweest voor het verzet dan in ons land. Zeker in Vlaanderen is er in het verleden hiervoor weinig aandacht geweest . De laatste jaren is het tij aan het keren met meer onderzoek en meer boeken over het verzet Iedereen welkom op zondag 4 september, de dag waarop we de bevrijding van Leuven vieren, in café Pigeon d’Or. Burgemeester Ridouani zal er vanaf 14h het ereburgerschap overhandigen in aanwezigheid van familieleden van Hortense. Ook het boek wordt er voorgesteld..
Luc Vanheerentals

Creative Commons

take down
the paywall
steun ons nu!