De community ruimte is een vrije online ruimte (blog) waar vrijwilligers en organisaties hun opinies kunnen publiceren. De standpunten vermeld in deze community reflecteren niet noodzakelijk de redactionele lijn van DeWereldMorgen.be. De verantwoordelijkheid over de inhoud ligt bij de auteur.

IEDEREEN CRIMINEEL

zondag 1 maart 2020 22:40
Spread the love

Vorig jaar beloofde ik mezelf een essay te schrijven over de gevangenis en ons gevangenissysteem en kijk, hier is het. Om dit essay te schrijven moest ik natuurlijk eerst een heleboel informatie verzamelen en de bestaande lectuur daaromtrent grondig doornemen. Dat leek mij wel logisch. Ik begon dus met Discipline, toezicht en straf, de geboorte van de gevangenis van Michel Foucault, maar ik realiseerde mij nog voor ik eraan begon, dat ik dit niet hoefde te lezen. Ik hoefde dit niet te lezen omdat ik reeds wist wat erin stond. Of dat ik het op zijn minst wel kon raden.

Dat de gevangenis een instrument is van de macht bijvoorbeeld en niet tot doel heeft de misdaad of de misdadiger in het bijzonder te straffen, noch van deze wereld een betere en veiligere plek te maken, maar dat ze dient om een grens te trekken. Niet de grens tussen wat mag en wat niet mag voor alle duidelijkheid, maar de grens tussen de gelukkigen en de ongelukkigen, tussen de uitverkorenen en de verguisden, kortom tussen de slimmeriken en de dommeriken. Want het zijn telkens die laatsten die zich hebben laten vangen.

Het bewijs daarvoor is eenvoudig want: 1) geloof jij echt dat alle misdadigers in de gevangenis zitten? en 2) mocht dat zo zijn, dan zou er toch geen misdaad meer zijn en dan zou bijvoorbeeld ook het gerecht en de politie gewoon overbodig geworden zijn! Dat alles lijkt mij niet meer dan logisch.

Maar zo is het niet, niet? Ik bedoel dat niet elke misdadiger in de gevangenis zit noch dat dat het ultieme doel is en noch dat er geen gerecht of geen politie meer is. Maar dan is natuurlijk de ultieme vraag welke misdadigers er dan eigenlijk wel in de gevangenis zitten? En welke niet? En dan moet je ten langen leste, na veel wikken en wegen en vierkantig twijfelen, eindeloos dobberen, bedenkend overpeinzen en zorgvuldig beraadslagen, tenslotte zeer moeizaam concluderen, zoals ik reeds eerder liet optekenen, dat er misdadigers zijn die slim genoeg zijn om zich niet te laten klissen en dat er misdadigers zijn die niet dat geluk hebben. Daar lijkt mij geen speld tussen te krijgen.

En er is meer. De gevangenis is op deze wijze ook een afspiegeling van de samenleving en meer bepaald dat vreselijke deel van de samenleving waarin we liever niet kijken omdat het ons toont wat ze echt is, namelijk: een wereld van winnaars en verliezers waarin je moet zorgen dat je niet gepakt wordt aan de verkeerde kant van die grens. Jawel, de gevangenis is een harde spiegel.

Maar ik hoor je denken: zijn alle gevangen dan onschuldig? De moordenaars, de verkrachters, de dieven en de sjacheraars? Geenszins natuurlijk, maar zolang niet alle misdadigers in de gevangenis zitten, is elke gevangene per definitie wel het bewijs van een onrecht of, zo je wil, het bewijs van ons tekortschieten. En het is dat waar we maar niet mee in het reine lijken te komen. Waar we misschien wel zo een schrik van hebben. Zeker, de spiegel is een harde gevangenis.

Maar niet getreurd, want binnenkort wordt namelijk iedereen een crimineel!
En wie nu dacht dat dit een misplaatste grap is of een bedenksel uit een of ander misantroop dystopisch boekwerk, die is eraan voor de moeite. Want niettegenstaande haar dagelijks bewezen onzin, zijn er nog steeds mensen die geloven dat de strijd tegen de criminaliteit niet mag tanen en dat we hem ten alle tijden moeten blijven voeren. Koste wat het kost. Dit zowel wat betreft het financiële aspect als de maatschappelijke prijs ervan. En het zal je niet verbazen dat diezelfde mensen nu, om hun onmacht en het falen van dat idee nog meer te maskeren, op de barricaden staan om nog een tandje bij te steken. Het zoveelste in de rij en nu –O grote troef! – van iedereen vingerafdrukken willen nemen en die dan op de identiteitskaart te laten zetten.

Het idee is het nieuwe dada van de machtswellustelingen die onder het alomtegenwoordige dreigement van terreur en het ophemelen van evenzovele controlemechanismen, los van het feit of deze zaken ook maar iets met elkaar te maken hebben, menen onze vrijheid te moeten inperken.
Zowaar, een geregistreerde boef lijkt er wel twee waard!

Want als je niet elke misdadiger in de gevangenis kunt zetten, dan maak je maar beter de samenleving tot een grote gevangenis, nietwaar?

Het vreemde hieraan is echter dat waar voorheen sociaal nivellerende overtuigingen steevast werden gehekeld als zijnde ‘puur communistisch’ om aan te geven dat men ze best mijdt als de pest, wordt dit nu vrijwel stilzwijgend geïmplementeerd door zij die juist beweren de grootste vijanden van dat communisme te zijn!

Maar je hebt gelijk. Vergeef me deze korte uitweiding. Ik weet dat dit slechts een vals soort communisme is, want pleit je bijvoorbeeld voor een nivellering van de rijkdom, dan komt de ware fascist in hen plotseling zomaar bovendrijven.

Nu weet God dat ik in mijn hele leven niemand bewust schade of kwaad heb willen berokkenen. Dat ik mijn boekje nooit te buiten ben gegaan, noch dat ik het ergens al te bont heb gemaakt. Maar dat ik waarschijnlijk hier of daar ooit wel ergens over de schreef ben gegaan, zoals iedereen dat wel eens doet, vermoed ik, dat kan ik niet ontkennen. Al was het ongetwijfeld zonder al te veel erg. Ja zie, ik ben niet anders dan de andere mensen, maar dat in dat eerste nu wel verandering zal komen, dat staat buiten kijf.

Ik verklaar mij nader. Ik vind het opslaan van biometrische gegevens op onze identiteitskaart of eender waar een aanslag op mijn menselijkheid en tevens een regelrechte verdachtmaking van het individu onder gelijk welk politiek bestel. En mensen zijn als de dieren, behandel je ze als beesten dan krijg je dat geheid op je bord terug. Daar moet je geen bolleboos voor zijn. Want soms lijkt het wel of ze het daarom juist doen, om te provoceren.

Nu begrijp ik dat belangrijke beslissingen omtrent het doen en laten van burgers wel vaker bijna ongehoord en ongezien doorheen de wetgeving sluipen om dan opeens als een voldongen feit te worden vastgesteld. Vaak wordt dan de vergelijking gemaakt met een reusachtige tanker in open zee die niet zomaar van koers kan veranderen. De tanker in deze kwestie staat dan voor dat logge, zwijg- en volgzame legertje van ambtenaren, bureaucraten of cabinettards dat dagelijks plichtsbewust en gewetensvol netjes haar taken vervult, haar ordertjes ontvangt en haar ordertjes uitvoert tot meerdere eer en glorie van… ja van wie of wat eigenlijk?

Want de aanstootgever of zeg maar de stuurman en laat staan de reder, die blijft steeds buiten schot. Wel kijk, mocht ik bij machte zijn slechts twee zaken te kunnen verwezenlijken in de politiek het zouden de volgende zijn: 1) het opheffen van de onschendbaarheid van politici en 2) het opdoeken van de Nationale Loterij. Dat laatste spreekt voor zich. Het leven is geen kansspel of dat zou het toch niet mogen zijn. Een samenleving, die naam waardig, zou trachten elk individu het beste van haarzelf te geven; op een onvoorwaardelijke manier, zoals ouders dat doen voor hun kinderen. Het eerste, dat opheffen van de onschendbaarheid is opdat we die politici eindelijk eens zouden kunnen plaatsen waar ze echt thuishoren: in de gevangenis!

Niet per se omdat het bandieten zijn of gewetenloze sjacheraars, dat zijn ze ongetwijfeld allemaal, noch omdat ze leugens vertellen van zodra ze hun mond maar opendoen of omdat sommigen onder hen zelfs verkrachters en moordenaars kunnen zijn en ook niet vanwege hun doelbewuste misleidingen, hun larie en hun apekool, hun lastercampagnes tegen alles en iedereen wat niet strookt met hun bek of wat niet bekt met hun strook, maar ze moeten de gevangenis in omdat ze steevast de gevolgen van hun daden ontlopen. Omdat ze geen oog hebben voor hun slachtoffers, omdat ze hun macht misbruiken, omdat ze tegelijkertijd voor politieagent, rechter, jury en beul spelen en omdat ze de lijn tussen de gelukkigen en de ongelukkigen in stand houden, kortom: omdat ze kampbewaarders zijn en omdat het hun tijd is om nu eens aan de andere kant van de lijn te gaan staan opdat ze aan den lijve zouden ondervinden wat het betekent – de correctie van de matrix – gevangen te zitten terwijl even grote en zelfs nog grotere criminelen gewoon vrijuit rondlopen.

 

 

Creative Commons

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!