The Report of the High-Level Meeting on WellBeing and Happiness: Defining a New Economic Paradigm, 2 April 2012, United Nations Headquarters, New York
Duurzame ontwikkeling, Universiteit voor het algemeen belang, Rio+20, Rio, Bhutan, Bruto Nationaal Geluk -

Een BrutoNationaalGelukkig weerwoord aan het ‘totmislukkengedoemd’-vertoog over RIO +20

woensdag 20 juni 2012 12:09

“A map of the world that does not include Utopia is not worth even glancing at, for it leaves out the one country at which Humanity is always landing. And when humanity lands there, it looks out and seeing a better country, sets sail” (Oscar Wilde)

Facts on the ground

Het is zover: twintig jaar na de eerste ‘Top van de Aarde’ in Rio start op dezelfde plaats de tweede VN-conferentie over duurzame ontwikkeling. In 1992 besloten de Verenigde Naties dat we onze planeet niet kunnen blijven exploiteren. Vandaag is de problematiek er alleen maar nijpender op geworden. Samen met afgevaardigden van ngo’s en mensen uit de private sector komen 120 wereldleiders vanuit de hele wereld samen in de hoop het hoofd te bieden aan zowel de grote ecologische uitdagingen als aan de groeiende sociale ongelijkheid. Men wil werken aan een duurzame economie die zowel armoede de wereld uithelpt als het milieu ontziet.

Op de agenda staan bijgevolg thema’s die iedereen aanbelangen. De top behandelt topics als onderwijs, genderongelijkheid en elektriciteit voor iedereen, maar evengoed de toestand van onze oceanen, duurzaam toerisme en de voedsel- en waterproblematiek. Het hoeft geen betoog dat het behalen van zelfs maar enkele van de dezer dagen in Rio vastgelegde doelstellingen een wereld van verschil zou betekenen voor het leven van miljoenen mensen en de toestand van onze planeet.

De negatieve stemmingmakerij over het verloop van de top is dan ook opvallend. Als we de berichtgeving totnopgtoe mogen geloven is het namelijk al op voorhand een uitgemaakte zaak dat de top een maat voor niets is. Twintig jaar nadat de hoop door de straten van Rio gonsde lijkt nu vooral het cynisme te heersen. De conferentie wordt afgedaan als een onderonsje van de schone schijn. Zo wordt WWF-directeur Jim Leape gretig geciteerd wanneer hij voorspelt dat de top ofwel zal mislukken, ofwel zal uitdraaien op een flauwe overeenkomst vol loze woorden. Ook de ontwerptekst zou vooral blijk geven van onenigheid en stroeve onderhandelingen. Dat Barack Obama zijn kat stuurt (zo ook onze Minister-President, o.a. verantwoordelijk voor Duurzame Ontwikkeling) wordt bovendien gezien als een teken aan de wand en ook de ngo’s die simultaan een alternatieve top organiseren in Rio gaan uit van een doemscenario. Het motto: individuele nationale economische groei zou geremd worden door duurzame maatregelen, zo luidt het immers. En zo blijkt het naïef te zijn om je niet neer te leggen bij het idee dat de kapitalistische logica van de snelle winst het weer maar eens zal halen van een duurzame beleidsvisie. Over tot de orde van de dag dus. Laten we ons maar gewoon op het EK concentreren.

Imagining, sharing, acting for a better world

De UAB betreurt deze negatieve stemmingmakerij ten zeerste. Natuurlijk is het moeilijk opboksen tegen het neoliberale, Westerse marktmodel dat zo graag abstractie maakt van het algemeen belang. En natuurlijk worden op zo’n conferentie de verschillen en spanningen tussen ontwikkelingslanden en rijke staten op de spits gedreven. Maar waar staan wij als mondiale gemeenschap wanneer thema’s als armoede en ecologie op een schouderophalend cynisme onthaald worden? Het is vandaag meer dan ooit nodig dat deze topics op de internationale en nationale politieke agenda’s staan.

Dat niet elk VN-lid evenzeer begaan is met armoede en ecologie mag en kan niet betekenen dat we deze hele onderneming afdoen als een farce. Op die manier dreigen we immers het kind met het badwater weg te gooien en daarvoor is de zorg voor onze planeet en haar bewoners ons veel te dierbaar. Bovendien legt de UAB zich niet neer bij de inertie van een aantal landen en hun leiders. Wij geloven dat alles wat is altijd anders kan. Moedige, progressieve beslissingen daaromtrent van ‘de leiders’ vallen misschien niet te verwachten. Als wereldburgers moeten wij dat ook niet afwachten. En wat we van de regeringsleiders niet kunnen verwachten, dat kunnen en moéten we zelf. Veranderingen worden wereldwijd bedacht en gebracht gaande van Indignados tot ZEROnauts, van Blue Economy tot transitiebewegingen, van stRaten-generaals tot Ecocampusinitiatieven,… burgers, middenveld, ondernemers, kunnen en moeten ‘naar boven’ duwen, naar duurzaam, ethisch en utopisch beslissen en handelen. Politici, politieke leiders zullen moeten volgen. Laten we samen duwkracht inzetten in plaats van koopkracht na te jagen.

Gelukkige uitzondering

Om onze dromen kracht bij te zetten en zelfs concreet te maken, willen we u vertellen over een klein koninkrijkje in de Himalaya, Bhutan, een ontwikkelingsland ter grootte van Zwitserland en met 700.000 inwoners.  In 1675, in het eerste sociaal contract van het land stond geschreven: “Het geluk van alle levende wezens en de leer van Boeddha zijn onlosmakend met elkaar verbonden”. 50 jaar later voegde men daaraan toe dat de wetten van het land moeten bijdragen tot het geluk van alle levende wezens.  In 1970 stelde de 4e koning van Bhutan , Jigme Singye Wangchuck, zelfs dat Bruto Nationaal Geluk belangrijker is dan Bruto Nationaal Product.  En de 5e en huidige koning van Bhutan, Jigme Khesar Namgyel Wangchuck, liet dit uiteindelijk opnemen in artikel 9 van de eerste constitutie van het land in 2008:”De staat zal ernaar streven te voorzien in de voorwaarden nodig in de zoektocht naar Bruto Nationaal Geluk”.

Ondertussen heeft Bhutan deze filosofie omgezet in een beleid voor duurzame ontwikkeling met een Bruto Nationaal Geluk Commissie, een Bruto Nationaal Geluk Index om het welzijn van de bevolking te meten en een Bruto Nationaal Geluk Evaluatie Instrument om zowel beleid als projecten op voorhand te screenen op hun effect op het welzijn. Bruto Nationaal Geluk houdt een holistische benadering van duurzame ontwikkeling in waarbij evenveel aandacht en gewicht wordt gegeven aan 4 pijlers; de bevordering van duurzame socio-economische ontwikkeling, behoud en bevordering van culturele waarden, behoud van het milieu en goed bestuur, die pijlers verfijnde men tot 9 domeinen, 33 indicatoren en 72 sub-indicatoren.

Meteen nadat de 1e Minister van Bhutan in 2011 in de Algemene Vergadering van de VN voorstelde om van Geluk de negende Development Goal te maken, werd zijn voorstel unaniem goedgekeurd.
In april 2012 organiseerde Bhutan een vergadering in de VN waarin 600 wereldleiders, religieuze zwaargewichten, 6 nobelprijswinnaars en veel ‘verlichte wereldburgers’ een boodschap aan de wereldtop in Rio formuleerden; een nieuw economisch paradigma, waarin geluk en welzijn centraal staan. De basis hiervoor is gelegd met de principes van het Bruto Nationaal Geluk en Bhutan wil nu met dit progressief alternatief ook andere natiën aansteken om op een andere manier de wereldeconomie te bekijken, op een holistische wijze waarbij het ultieme doel het geluk van alle levende wezens is.

Op Rio+20 overhandigt de 1e Minister van Bhutan het rapport van die wereldtop in april aan de Sectretaris Generaal van de VN, Ban Ki-Moon als hoopgevende insteek voor de klimaattop.
De UAB beschikt over dit rapport en neemt haar rol als Ambassadeur voor het Bruto Nationaal Geluk uit Bhutan op door dit ook naar Vlaanderen te communiceren.
Momenteel schrijft de UAB aan een nederlandstalige publicatie over Bhutan en zijn Bruto Nationaal Geluk. Het boek wordt voorgesteld in Antwerpen op 9 oktober 2012 op het eerste congres over Bruto Nationaal Geluk, georganiseerd door de UAB.

Maarten Desmet
Architect
Coördinator UAB
Bhutanexpert

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!