De community ruimte is een vrije online ruimte (blog) waar vrijwilligers en organisaties hun opinies kunnen publiceren. De standpunten vermeld in deze community reflecteren niet noodzakelijk de redactionele lijn van DeWereldMorgen.be. De verantwoordelijkheid over de inhoud ligt bij de auteur.

Boekenverbod, terug van weggeweest.

zaterdag 18 juni 2022 13:37
Spread the love

Van de Community-vertaaldesk.
Oorspronkelijk artikel hier verschenen.
https://www.wsws.org/en/articles/2022/06/15/ooyj-j15.html

Tekst lichtjes gewijzigd.

Oekraïense regering plant boekenverbod op grote schaal.

 

In een interview met het in Kiev gevestigde persbureau Interfax schatte Oleksandra Koval, directeur van het Oekraïense Boekeninstituut (UBI), dat meer dan 100 miljoen exemplaren van “propagandaboeken“, waaronder Russische klassiekers, moeten worden verwijderd van Oekraïense openbare bibliotheken.

 

Het UBI, volgens zijn eigen website, “is als overheidsinstantie, onderdeel van het Ministerie van Cultuur en Informatiebeleid van Oekraïne.” De missie van het instituut is om het overheidsbeleid vorm te geven “op het gebied van het uitgeven van boeken, het bevorderen van het lezen van boeken in Oekraïne, het ondersteunen van de boekenindustrie, het stimuleren van vertalingen en het populariseren van Oekraïense literatuur in het buitenland.”

 

Koval legde in de loop van haar interview uit dat ze hoopte dat de eerste fase van de zuivering, het verwijderen van “de ideologisch schadelijke literatuur gepubliceerd in de Sovjettijd, evenals de Russische literatuur met anti-Oekraïense inhoud ” tegen het einde van het jaar voltooid zal zijn.

 

Ze gaf aan dat in de eerste plaats boeken “die imperialistische verhalen versterken en pro-Russisch geweld en gelijkaardig chauvinistisch beleid bevorderen” uit de openbare bibliotheken zouden worden teruggetrokken. Welke boeken dat zijn, vergat ze te vermelden.

 

In de tweede fase zouden boeken van Russische auteurs die na 1991 zijn gepubliceerd “in beslag genomen” worden. Deze zouden ook van “verschillende genres zijn, waaronder kinderboeken en romantische romans en detectiveverhalen.”

 

Opdat niemand het diep reactionaire karakter van het project verkeerd zou interpreteren, deed Koval haar uiterste best om ook klassiekers uit de Russische literatuur op te nemen in de boeken die gepland zijn om te worden verboden. Schrijvers en dichters als Alexander Poesjkin en Fjodor Dostojevski, beweerde ze, hadden immers de basis gelegd voor de ‘Russisch sprekende wereld’ en het ‘Russische messianisme’.

 

Het is echt heel schadelijke literatuur,” vervolgde Koval volgens Interfax, die: “de mening van mensen kan beïnvloeden. Daarom ben ik persoonlijk van mening dat deze boeken ook uit openbare en schoolbibliotheken moeten worden verwijderd.” Ze zouden waarschijnlijk wel in universiteits- en onderzoeksbibliotheken moeten blijven “om gelezen te worden door academici die de wortels van het kwaad en het totalitarisme bestuderen“, voegde ze eraan toe.

 

Koval gaf aan dat wetenschappelijke bibliotheken voorlopig “gespecialiseerde wetenschappelijke literatuur waarvan de auteurs mogelijk anti-Oekraïense opvattingen hebben” kunnen vasthouden, “maar alleen als het betreffende wetenschappelijke boek geen ideologische connotatie heeft“, meldde het persbureau. “Er is geen reden om het eerst in te trekken totdat er een vervanging is gemaakt door Oekraïense of buitenlandse auteurs“, beweerde ze nog.

 

De 100 miljoen boeken die in beslag worden genomen, vertegenwoordigen zowat de helft van het bezit van de bibliotheken, “en de aanvulling zal geleidelijk plaatsvinden.”

 

Het is veelzeggend dat de Engelstalige versie van het Interfax-verslag van het interview met Koval niet de laatste alinea van het origineel bevatte. Blijkbaar schaamde het persbureau zich voor de opmerking van de Oekraïense minister van Cultuur en Informatiebeleid Oleksandr Tkachenko “dat Russische propagandaboeken die in beslag zijn genomen uit Oekraïense bibliotheekfondsen, kunnen worden gebruikt voor oud papier.”

 

De verachtelijkheid van het project dat door het “Boekinstituut” en het “Ministerie van Cultuur” voor ogen staat om 100 miljoen boeken te verbieden en misschien te verpulveren, kan niet genoeg worden benadrukt. Veel rechtse regeringen, vaak aangespoord door religieuze fanatici hebben de afgelopen decennia individuele titels en zelfs genres aangevallen, maar de vernietiging van de helft van het bibliotheekbezit van een land heeft geen duidelijk precedent.

 

Het nazi-regime in Duitsland (1933-1945) heeft, met de beruchte openbare boekverbrandingen (begonnen in mei 1933) tot nu toe de meest gezamenlijke inspanning geleverd om het intellectuele, culturele en morele erfgoed van een land te ontwortelen en te vernietigen. De lijst van vervolgde (Duitstalige) auteurs was uitgebreid. Uit een lijst van ongeveer 4.000 titels werden tienduizenden volumes in de eerste vreugdevuren verbrand. Er waren ook werken van Franse, Britse, Ierse en Amerikaanse auteurs opgenomen.

Of de Oekraïense nationalisten nu direct geïnspireerd zijn door de inspanningen van de nazi’s of niet, het boekenverbod onthult hun extreem chauvinistische, anticommunistische en autoritaire kijk.

 

Min of meer goedkeurend meldde de New York Times op 7 juni dat de Oekraïense autoriteiten hun land probeerden te “dekoloniseren” door de namen van straten en metrohaltes die “de geschiedenis van het Russische rijk of de Sovjet-Unie oproepen” te veranderen. Natuurlijk werd veel van dit werk al uitgevoerd in de nasleep van de ontbinding van de USSR in 1991, maar Oekraïense functionarissen proberen nu het werk af te ronden.

 

The Times citeerde de opmerking van Andriy Moskalenko, de plaatsvervangende burgemeester van Lviv en het hoofd van een commissie die de namen van elk van de straten van de stad beoordeelde: “We verdedigen ons land ook aan de culturele frontlinies… En we willen niets gemeen hebben met onze moordenaars.” Zoals de Times het zegt “heet de vijand Pavlov. Of Tsjaikovski. Of Catharina de Grote.” En dus wordt de naam van de Russische romanschrijver Leo Tolstoj, die in alle delen van de wereld wordt geëerd, verwijderd uit een metrohalte in Kiev.

 

Begin juni meldde vice-minister van Onderwijs van Oekraïne Andriy Vitrenko ook dat het ministerie had besloten om Tolstojs Oorlog en Vrede uit te sluiten van het schoolcurriculum, evenals alle andere werken waarin het Russische leger werd ‘verheerlijkt’.

 

Wat buitenlandse literatuur betreft, deze zal volledig worden geëlimineerd … Oorlog en vrede en dergelijke zullen bijvoorbeeld niet worden bestudeerd in Oekraïne. Dat wil zeggen, alles wat het ‘Orks-leger’ verheerlijkt, alles zal uit het programma verdwijnen”, zo vertelde Vitrenko toen aan TV Oekraïne 24.

 

Ironisch genoeg, of niet, richtten de nazi’s zich eveneens op Tolstoj en Dostojevski, samen met Isaac Babel, Maxim Gorki, Vladimir Lenin, Vladimir Majakovski en Leon Trotski.

 

Het Oekraïense optreden heeft zowel een giftig als een absurd karakter, zoals Al Jazeera onlangs opmerkte: “De grens tussen wat en wie Oekraïens of Russisch is, is vaak vervaagd. Pjotr ​​Tsjaikovski, wiens Notenkrakersuite een steunpilaar van het kerstseizoen is geworden, of Igor Stravinsky, wiens 60-jarige carrière de westerse klassieke muziek herdefinieerde, hadden beiden Oekraïense wortels.”

 

En wat zijn de ambtenaren van plan te doen met de romanschrijver en schrijver van korte verhalen Nikolai Gogol, een van de onsterfelijke en baanbrekende figuren uit de Russische literatuur, die van Oekraïense afkomst was? Of Michail Boelgakov? Of Anna Achmatova? Natuurlijk hebben ze de Sovjetdichter Majakovski al verbannen, waardoor ze zich de schaamte besparen om te maken te hebben met een literaire figuur die is geboren uit een Oekraïense moeder.

 

Op zichzelf laat deze Oekraïnese boekzuivering de mythe ontploffen dat er iets in de verste verte democratisch en vrijheidslievend is aan de Zelensky-regering dat geteisterd wordt door fascistische elementen.

 

Creative Commons

take down
the paywall
steun ons nu!