Black Lives Matter. Can we stick to the subject?
Opinie - Johan De Crom

Black Lives Matter. Can we stick to the subject?

maandag 8 juni 2020 11:16
Spread the love

 

Amerika en de hele wereld staan in brand. Black Lives Matter spat van de straatstenen, woede komt verwoestend naar buiten, verdrukte stemmen schreeuwen zich schor, ze krijgen eindelijk een venster van aandacht. En dan, dan zijn er van die mensen. Van die mensen die ‘slimmig’ willen zijn en zeggen: “Alle levens doen ertoe”. Die eraan toevoegen: “In Zuid-Afrika worden er nu wel witte mensen vermoord, hoor. En in Turkije en het Midden-Oosten christenen. Als je het over racisme wil hebben, moet je daar ook over praten.”

Sfeerbedervers

Ja, dat klopt: als je een doctoraat schrijft over wereldwijd racisme dat pas over vijf jaar af moet zijn en als je denkt dat we die tijd nog hebben. Dan wel. Als je dat niét aan het schrijven bent en je voelt wél enige urgentie, moet ge nu – pretty please – ‘efkes uw bakkes’ houden. Ge moogt natuurlijk altijd uw gedacht zeggen, niemand kan u dat verbieden, maar op onze BLM-after party zijt ge niet welkom. Kom er uw wijsneus niet aan het venster steken.

Ik heb iets beslist. Aan deze zelfverklaarde hoeders van de debaternst, deze vertegenwoordigers van de ratio, ga ik me niet langer vermoeien. Ik ga hun grabbeltonvergelijkingen niet langer factchecken en deze ‘erfgenamen van de Verlichting’ op Facebook voortaan in vier woorden van repliek dienen: stick to the subject. Als ze dat kunnen, als ze zich empathisch kunnen verplaatsen in de zwarte rol en het zwarte thema, zal ik luisteren.

Op stoute momenten heb ik zin om deze mensen terug te pakken. Ik ga ook eens hùn feestjes verpesten, met dezelfde methode. De eerste nieuwjaarsbrief van hun zoon overrule ik met een veel beter opstel. Op het communiefeest van hun dochter begin ik lyrisch over het Offerfeest, nog voor zij het ijslammetje de kop heeft afgesneden. Hebben zij het over hun vakantie aan de Costa del Sol, dan stomp ik dat af door te zeggen: ‘voor dezelfde prijs zijt ge veel beter af in Marokko’. En hebben ze net hun vrouw verloren, zal ik zeggen dat er om de zes seconden ergens ter wereld iemand sterft. Iemand moet hen toch bij de feiten houden, de nuchterheid in het debat bewaren, alles tot ware proporties herleiden?

Neon-verlichters

Dat is vaak ook echt wat zij denken te doen. Zij denken de rede terug te brengen. Bij een hypergeconcentreerd en ijzersterk debat, gericht rond één kaars, zijn zij het die plots de neonlampen aanfloepen, ‘om het debat breed te houden’. En, terwijl iedereen terstond verblind wordt, durven zij dan te zeggen: “Zo ziet ge beter wat ge zegt”. Dat is niet zo.

Bij het kaarslicht ging het geconcentreerd over racisme, discriminatie en politiegeweld, met als tegenargumenten of verzachtende verklaringen stedelijke criminaliteit in bepaalde wijken en de nood aan orde en gezag, de angst van het politiekorps en Trump die de gemoederen verhit. Links en rechts wordt herinnerd aan knielende agenten – het zijn niet allemaal racisten.

Er wordt gepraat over hoe breed, verborgen en geniepig racisme zich vertoont: in minder job- en opleidingskansen, in gesmoorde stemmen, in zwarte professoren die door kranten niet voor hun dossierkennis worden opgebeld, maar wel eenmalig voor hun verhaal over racisme – voor in de Black Lives Matter-weekendbijlage. Het gesprek bij kaarslicht gaat over verdachtmakingen, over aangesproken worden in kreupel Frans, over wat een schattig haar gij wel niet hebt, over zogezegde complimenten dat ge toch wel goed op tijd zijt voor een Afrikaan, over uw anders zijn de hele godganse dag.

En precies in die nachtelijke uren bij kaars of kampvuur, waar ge eindelijk uw ei eens moogt leggen, wordt ge plots vanuit de bungalow overbelicht, door een witte scoutsleider die niet voelt waarover het gaat en het liefst van al zou willen gaan slapen. In volle redevoering, in het midden van je emotionele betoog, word je abrupt afgebroken door een manke vergelijking, een niet ter zake doend en ver verhaal uit Syrië. Weg sfeer, weg erkenning. Je duwt je tranen terug, je slikt je pijn door.

Creative Commons

take down
the paywall
steun ons nu!