De community ruimte is een vrije online ruimte (blog) waar vrijwilligers en organisaties hun opinies kunnen publiceren. De standpunten vermeld in deze community reflecteren niet noodzakelijk de redactionele lijn van DeWereldMorgen.be. De verantwoordelijkheid over de inhoud ligt bij de auteur.
Hamada Elkept: “Mijn schilderijen verwerken de gruwel in Gaza”
“Ik heb beeldende kunst gestudeerd aan de Al-Aqsa-universiteit in Gaza-stad en heb ongeveer acht jaar als docent gewerkt bij het Tamer Institute for Community Education, waar ik kunstworkshops gaf aan getalenteerde jongeren uit heel Gaza. Later gaf ik les op een school in de stad Beit Hanoun en trad ik in 2023 toe tot de faculteit van de Al-Aqsa-universiteit, waar ik oorspronkelijk had gestudeerd, voordat ik naar Europa kwam."
"Mijn hele familie is nog steeds in Gaza. Ze komen oorspronkelijk uit de stad Beit Lahia in het noorden en wonen nu al bijna twee jaar in een tent. Ik kom uit een zeer artistieke familie: mijn moeder zingt, een van mijn zussen maakt kunst, een andere heeft design gestudeerd en weer een andere organiseert activiteiten voor kinderen, zoals filmvertoningen voor de gemeenschap. Dat doet ze nu nog steeds, te midden van de genocide."
"Ik kwam in april 2023 naar Europa, een paar maanden voordat de oorlog begon, voor een kunstenaarsresidentie in Rome, waarop tentoonstellingen volgden in het Palais de Tokyo en het Institut du Monde Arabe in Parijs. Een van mijn zussen woont in Gent, waar ze ongeveer zes maanden voor mij aankwam. Terwijl ik in Parijs was, beviel ze van een dochter die ziek werd, dus kwam ik naar België om haar te helpen. Uiteindelijk ben ik daar bijna een jaar gebleven, want toen de oorlog in Gaza uitbrak, werd terugkeren naar huis onmogelijk."
"Sinds de genocide is het uiterst moeilijk om contact te houden, omdat het internet en de internationale telefoonlijnen het grootste deel van de tijd worden afgesloten. Soms, als ik mijn moeder probeerde te bellen, werd de verbinding omgeleid en kreeg ik een of andere vreemdeling in Tunesië of Marokko aan de lijn. Die moest dan de lijn handmatig omleiden om haar toch te kunnen bereiken."
"Het is ondraaglijk om niet te weten of mijn familie nog in leven is. Ik heb tijdens de oorlog tegen Gaza meer dan zeventig neven en nichten uit mijn familie verloren. Toen ik bij mijn zus in Gent verbleef, had ik geen werkruimte, dus kon ik alleen maar kleine schilderijen maken. Na ongeveer zes maanden kwam ik in contact met Globe Aroma, een werkplaats voor kunstenaars in Brussel. Eerder bij toeval kwamen ze mijn schilderijen en schetsen op het spoor. Ze boden me hun werkruimte aan."
Je stelt werken tentoon zoals de schilderijen hier in Halle, waarop vrouwen te zien zijn met symbolische voorwerpen als vredesduiven en watermeloenen. Is de realiteit van het leven in bezet Palestina je belangrijkste inspiratiebron?
"Ja, meer specifiek het leven in Gaza, want daar kom ik vandaan en daar woont mijn hele familie nog steeds. Mijn gedachten zijn voortdurend bij hen. Ik beschik wel over de technische vaardigheden om conventionele onderwerpen als bloemen, gebouwen of landschappen te schilderen, maar ik kan mezelf daar op dit moment gewoonweg niet toe zetten. Ik volg voortdurend het nieuws, bekijk de beelden uit Gaza en hoor alle gruwelijke details vanuit mijn thuisland. De enige manier waarop ik dit kan verwerken en mezelf kan uiten, is via mijn kunst."
"Toen ik bij Globe Aroma begon met schilderen, was dat erg moeilijk. Na één goede dag volgden er soms tien slechte, waardoor ik helemaal moest stoppen – soms wel een maand lang. Maar telkens als ik met mijn moeder belde, moedigde ze me aan om door te gaan. Nee, Hamada, jij moet aan het werk. Je moet iets doen. Zo is het leven, je kunt niet veranderen wat er gebeurt. Blijf gewoon kunst maken en doe wat je leuk vindt. We zullen het wel doorstaan.”
"Ik wil de realiteit van het leven daar overbrengen. Ik richt me daarbij altijd op onze gemeenschappelijke menselijkheid, want we zijn allemaal gelijke mensen. Ik houd er niet van om directe beelden van de oorlog te schilderen. In plaats daarvan richt ik me op het eenvoudige dagelijkse leven, hoe mensen zich aanpassen en overleven in deze oorlog. Hoe vinden ze voedsel, hoe redden ze zich als er niets is? Hoe koken ze, hoe combineren ze hun ingrediënten, vinden ze water? Hoe kunnen ze slapen? Het voelt allemaal zo anders terwijl ik in mijn atelier in Brussel zit."
"Er zijn nog twee andere Palestijnse kunstenaars uit Gaza actief in het atelier in Brussel — de ene is kalligraaf en de andere is schilder. Maar de kunstenaars bij Globe Aroma wisselen voortdurend. Meestal hebben ze een verblijf van zes maanden, dat tot maximaal drie jaar kan worden verlengd. Kunstenaars komen ook uit Egypte, Libanon en vele andere landen. Globe Aroma voorziet ons van financiering voor onze materialen."
"Het is geweldig om te horen dat er ook Palestijnen hier in Halle wonen. Dat wist ik niet. Net als mijn kunst herinneren jullie de mensen eraan dat we ook maar gewone mensen zijn, net als jullie – we zijn niet perfect, maar we zijn wel hier.”
"Thuis op mijn appartement kan ik niet aan grote doeken werken. Mijn toegang tot de werkruimte bij Globe Aroma is dan ook van levensbelang. Ik ben de organisaties en de mensen in België enorm dankbaar voor deze kans. We doen wat we kunnen, vooral nu zo velen van onze kunstenaars, broeders en zusters over zoveel landen verspreid leven."
De Beat Galerij op de Maandagmarkt in Halle toont kunstwerken, souvenirs en verhalen van Palestijnen en activisten uit Halle en omstreken onder de titel Palestina Leeft. Van 16 tot 25 oktober gaan er workshops door voor scholieren. De tentoonstelling kan ook worden bezocht op 30 en 31 oktober en op 1-6-7-8-11 november. Op 11 november om 17 uur sluit de tentoonstelling af met een nocturne.
Deze tentoonstelling werd verwezenlijkt door Shine4palestine, een samenwerkingsverband van mensen en verenigingen uit de Zennevallei. Samen ijveren zij voor solidariteit met Palestina samen met Beat Galerij (Boost EAch Talent), een initiatief van Martine Weemaels en haar echtgenoot.
In de tentoonstellingsruimte kunnen bezoekers werken bewonderen van Hamada Elkept, Ismail Matar en Hussein Shamia, die als 'artist in residence' werken in het atelier van Globe Aroma te Brussel, net als de werken van Hallenaars Irina en Maher Naji. De tentoonstelling sluit zich aan bij de activiteiten van November Wereldmaand 2026.