De Wereld Kort: Antarctica’s tikkende tijdbom Thwaites-gletsjer verliest razendsnel ijs
Doomsday-gletsjer verliest 90 meter dikte per jaar
De Thwaites-gletsjer in West-Antarctica, vaak de Doomsday Glacier genoemd, smelt in een uitzonderlijk hoog tempo, 300 maal zo snel als normaal. Wetenschappers aan boord van de Zuid-Koreaanse ijsbreker Araon kwamen tot de vaststelling dat het zeewater onder het ijs bijna 6,5 graden warmer was dan het vriespunt van gletsjerijs in zeewater.
De gletsjer verliest jaarlijks ongeveer 90 meter aan dikte, terwijl dat normaal minder dan 30 centimeter bedraagt. Thwaites bevat genoeg ijs om de zeespiegel wereldwijd met 75 tot 90 centimeter te doen stijgen.
Als de West-Antarctische ijskap instort kan de zeespiegel met 3 meter stijgen
Maar nog belangrijker is dat Thwaites fungeert als een soort dam voor de hele West-Antarctische ijskap. Als die instort, kan de zeespiegel met ongeveer 3 meter stijgen.
Ondertussen staat de financiering van dit cruciale klimaatonderzoek onder druk. In de Verenigde Staten schrapte de overheid het belangrijkste wetenschappelijke ijsbrekersschip en dreigen er forse besparingen op Antarctisch onderzoek.
Pentagon zet gevaarlijke AI in voor oorlog, terwijl techreuzen waarschuwingen negeren
Ex-medewerker Jacob Coxon stapte op bij AI-bedrijf Anthropic en waarschuwde dat geavanceerde modellen voor het einde van het decennium de controle kunnen overnemen en de mensheid zou kunnen vernietigen. Volgens hem stevenen techbedrijven af op superhumane systemen die zichzelf verbeteren.
De échte dreiging ligt echter in wie de technologie bezit: monopolistische bedrijven en het Amerikaanse leger. Hoewel onderzoekers waarschuwen voor de toekomstige gevaren van zelfstandige machines, gebruikt het Pentagon kunstmatige intelligentie al volop in de praktijk. Het 'Maven Smart System' van het Amerikaanse leger combineert data van satellieten en drones om doelwitten en aanvalsmethoden te selecteren. Deze technologie werd onder meer ingezet bij militaire operaties in Iran en mogelijk ook in Venezuela.
Het winstbejag van kapitaalkrachtige monopolies drijft de verdere militarisering van AI aan
Bedrijven zoals OpenAI, Google, Anthropic en xAI hebben miljoenencontracten getekend met het Pentagon om militaire besluitvorming te verbeteren. Bovendien tonen onderzoeken aan dat ook het Israëlische leger AI-modellen van Amerikaanse techgiganten gebruikt voor het selecteren van doelwitten in Gaza en Libanon. Het winstbejag van kapitaalkrachtige monopolies drijft zo de verdere militarisering van AI aan.
Een voorgesteld moratorium of vrijwillige afspraken tussen de techreuzen lossen niets op. Werknemers bij bedrijven als Google DeepMind komen daarom zelf in opstand en organiseren zich via vakbonden. Zij eisen een definitief einde aan de levering van AI-technologie voor de oorlogsmachine van het Pentagon en bondgenoten.
Energiehonger van AI drijft geopolitieke conflicten in West-Azië
De enorme vraag naar stroom en water voor datacenters stuit wereldwijd op verzet van lokale gemeenschappen. Ondertussen proberen internationale spelers de nodige energievoorraden veilig te stellen. Zo beoogt het ambitieuze EastMed Poseidon-project gasvelden in de oostelijke Middellandse Zee via een duizenden kilometers lange pijpleiding rechtstreeks met de Europese markt te verbinden.
Achter deze grootschalige energie-infrastructuur schuilen ingrijpende geostrategische belangen. De strijd om de gasreserves voor de kust van Gaza, Libanon en Syrië beïnvloedt de regionale militaire escalatie direct. Doel is om Israël te transformeren tot een cruciale energieleverancier voor Europa en zo traditionele concurrenten op de mondiale fossiele markt buitenspel te zetten.
De escalatie rond cruciale handelsroutes en grondstoffen ontwricht de wereldwijde toeleveringsketens en verhoogt de brandstofprijzen drastisch
De controle over deze energietoevoer is essentieel voor een opkomende groep van westerse technologiebedrijven en durfkapitalisten. Ondernemingen zoals Palantir en Anduril integreren hun algoritmes steeds dieper in defensie- en surveillancestructuren. Zonder gigantische hoeveelheden elektriciteit kan deze digitale infrastructuur niet functioneren, wat energie tot de inzet van een internationale machtsstrijd maakt.
De escalatie rond cruciale handelsroutes en grondstoffen, denk maar aan de Straat van Hormuz, ontwricht echter de wereldwijde toeleveringsketens en verhoogt de brandstofprijzen drastisch. Latijns-Amerikaanse en Aziatische landen zoeken daarom steeds vaker naar eigen samenwerkingsverbanden. Tegelijk groeit het besef dat publieke controle en kritisch denken nodig blijven om te vermijden dat de ontwikkeling van technologie volledig in handen komt van een kleine groep bedrijven.
Geheim Pentagon-plan vergroot risico op kernoorlog
Onder de Amerikaanse regering-Trump werkt het Ministerie van Oorlog in het geheim aan een nieuwe kernwapenstrategie. Het plan richt zich op de ontwikkeling van zogenaamde 'tactische' of kleinere kernwapens. Experts waarschuwen dat de drempel voor het daadwerkelijke gebruik van deze massavernietigingswapens hierdoor gevaarlijk verlaagd wordt tijdens internationale conflicten.
Militaire strategen beweren dat kleinere kernwapens de president meer flexibiliteit bieden en afschrikkend werken tegenover grootmachten zoals China en Rusland. Gesimuleerde oorlogsspelen van het Pentagon tonen echter een heel ander beeld. In 95 procent van de gevallen escaleerde de inzet van zulke 'beperkte' nucleaire wapens direct tot een verwoestende wereldwijde kernoorlog.
Vredesorganisaties en wetenschappers roepen op tot verzet tegen deze gevaarlijke Koude Oorlogsdoctrine
De geheime plannen sluiten aan bij het conservatieve 'Project 2025' en bouwen voort op reeds gestarte moderniseringsprogramma's. Door de grens tussen conventionele en nucleaire wapens te doen vervagen, ontstaat een nieuwe wapenwedloop. Bovendien zijn eerdere internationale ontwapeningsverdragen verlopen, waardoor wettelijke beperkingen op het opbouwen van deze arsenaalcapaciteit grotendeels ontbreken.
Het militair-industrieel complex profiteert enorm van de miljardencontracten voor de productie van nieuwe munitie en draagbare raketsystemen. Vredesorganisaties en wetenschappers roepen op tot verzet tegen deze gevaarlijke Koude Oorlogsdoctrine. Zij dringen aan op maatschappelijke druk en parlementaire controle om het tij te keren en investeringen te heroriënteren naar menselijke behoeften.
