Nieuws

Zes maanden “staakt-het-vuren” in Gaza: de realiteit blijft er catastrofaal

Afbeelding
Deir al Balah, 7 Februari 2026. Foto: (c) Craig Kenzie/MSF
Deir al Balah, 7 Februari 2026. Foto: (c) Craig Kenzie/MSF
Precies zes maanden nadat op 10 oktober 2025 het wankele en ineffectieve staakt-het-vuren in Gaza van kracht werd, slaat Artsen Zonder Grenzen (AZG) alarm over de aanhoudende gewelddadige aanvallen door Israëlische troepen en de steeds verdergaande militaire controle over de Gazastrook.

Hoewel de intensiteit van het dagelijks geweld is afgenomen, zien de medische teams van AZG met eigen ogen dat de realiteit in Gaza catastrofaal blijft. De levensomstandigheden van de Palestijnen blijven erbarmelijk aangezien Israël hulp voortdurend en opzettelijk blijft tegenhouden. "Dit leidt tot volstrekt vermijdbare sterfgevallen", aldus AZG.

Tussen 10 oktober en 8 april zijn er volgens het ministerie van Volksgezondheid van Gaza minstens 733 mensen omgekomen en 1.913 gewond geraakt. Sinds het staakt-het-vuren hebben AZG-teams meer dan 40.000 verbandwisselingen uitgevoerd bij patiënten met verwondingen door gewelddadig trauma, waaronder schotwonden, explosies of andere soorten wapens. 

Nu zes maanden later heeft het staakt-het-vuren de genocide in Gaza niet beëindigd

“Nu zes maanden later heeft het staakt-het-vuren de genocide tegen Palestijnen in Gaza niet beëindigd, en blijven de Israëlische autoriteiten voorwaarden opleggen die bedoeld zijn om de levensomstandigheden van de Palestijnen te vernietigen. Het geweld is dan wel minder intens, maar de Israëlische aanvallen gaan door en de situatie blijft catastrofaal. De behoeften van de bevolking zijn enorm, maar de Israëlische autoriteiten blijven de toegang van humanitaire hulp systematisch beperken”, vertelt Claire San Filippo, noodhulpmanager bij Artsen Zonder Grenzen.

Ernstige tekorten

Mensen kampen met een tekort aan schoon water, voedsel, elektriciteit en toegang tot gezondheidszorg. Het verwoeste gezondheidssysteem wordt bovendien nog verder verstikt door belemmeringen voor hulp en door Israëls schrapping van 37 internationale ngo’s die essentiële hulp bieden in Gaza, waaronder Artsen Zonder Grenzen. 

Sinds 1 januari 2026 verhinderen de Israëlische autoriteiten dat ​Artsen Zonder Grenzen medische of humanitaire hulpgoederen Gaza binnenbrengt. Tegelijkertijd verhindert Israël ook de meeste medische evacuaties van patiënten die gespecialiseerde zorg buiten Gaza nodig hebben. Momenteel staan volgens de WHO nog steeds meer dan 18.500 mensen in Gaza op de lijst voor medische evacuatie, waaronder 4.000 kinderen.

Alle ouderen in onze familie zijn helaas overleden tijdens deze catastrofale oorlog

Ook kampen de gezondheidsvoorzieningen van Artsen Zonder Grenzen met kritieke tekorten en uitval van medicijnen en medische apparatuur. Deze tekorten hebben gevolgen voor cruciale behandelingen van chronische ziekten, waardoor het lijden van de mensen in Gaza toeneemt en hun waardigheid wordt aangetast.

“Alle ouderen in onze familie zijn helaas overleden tijdens deze catastrofale oorlog”, zegt Rami Abu Anza, verpleegkundige van Artsen Zonder Grenzen in Gaza. “Ze hadden allemaal chronische ziekten en leden onder het gebrek aan de nodige medicijnen, naast de slechte leefomstandigheden en de ineenstorting van het gezondheidssysteem.”

“We hebben veel moeten lijden doordat we geen behandeling kunnen krijgen", voegt Mohammed Abo Zaina, een 69-jarige patiënt, toe. “We vinden geen bloeddrukmedicatie, geen diabetesmedicatie, geen hartmedicatie. We hebben mentaal en fysiek geleden. En we zijn oudere mensen. We zijn heel, heel uitgeput. Er is niets beschikbaar. Geen leven, geen waardig bestaan, geen onderdak, geen middelen van bestaan.”

90% leeft in tenten of geïmproviseerde schuilplaatsen

Ongeveer 90 procent van de mensen in Gaza raakte gedwongen ontheemd - vaak meerdere keren - en leeft in tenten of geïmproviseerde schuilplaatsen. De situatie is sinds het staakt-het-vuren niet significant verbeterd. 

In de eerstelijnsgezondheidscentra in Al-Mawasi en Al-Attar in de stad Khan Younis, ondersteund door AZG, zijn tussen oktober 2025 en maart 2026 de meest voorkomende gezondheidsproblemen direct gekoppeld aan erbarmelijke leefomstandigheden en overbevolking, waaronder infecties van de bovenste luchtwegen (42 procent), huidaandoeningen zoals schurft en luizen (16,7 procent) en diarree (8,4 procent).

De Gazastrook is sinds het staakt-het-vuren verdeeld langs de 'gele lijn'

De ruimte waarin mensen leven, wordt steeds kleiner en gekenmerkt door geweld. De Gazastrook is sinds het staakt-het-vuren in feite verdeeld langs de 'gele lijn', die een gebied markeert dat volledig onder Israëlische militaire controle staat (58 procent van het grondgebied). Hierdoor worden Palestijnen teruggedrongen naar slechts 42 procent van het grotendeels verwoeste grondgebied. 

Bovendien is de gele lijn niet duidelijk gemarkeerd en verschuift die voortdurend westwaarts naar de zee. Daardoor worden honderdduizenden mensen steeds meer in een klein, overbevolkt stukje land samengeperst. Daarbij is de perimeter van de gele lijn een dodelijke zone geworden, waar dagelijks geweervuur, luchtaanvallen en beschietingen door Israëlische troepen plaatsvinden. Israëlische oorlogsschepen vuren zelfs vanaf zee het land op, waardoor mensen aan alle kanten in het kruisvuur zitten.

Geweld stopt niet

Zo kwamen 6 april nog 10 mensen om het leven, en raakten verschillende anderen gewond in de buurt van het Maghazi-vluchtelingenkamp in Gaza. “Onder de kritieke gevallen bevonden zich twee jonge meisjes van zeven en acht jaar oud”, vertelt dr. Murad Saliha, arts bij Artsen Zonder Grenzen. “Beiden hadden levensbedreigende verwondingen en moesten met spoed geopereerd worden. Gelukkig kon ons medisch team, ondanks de beperkte middelen, allebei hun levens redden.” ​

Artsen Zonder Grenzen roept wereldleiders en regeringen, waaronder de Verenigde Staten, de Europese Unie en haar lidstaten en de Arabische staten, op om alle politieke middelen in te zetten en druk uit te oefenen op de Israëlische autoriteiten. Ze moeten burgers beschermen, waardige levensomstandigheden herstellen en onmiddellijk ongehinderde humanitaire hulp toelaten in Gaza, zoals Israël als bezettingsmacht verplicht is.

Afbeelding
https://www.dewereldmorgen.be/steun-ons
Steun ons | DeWereldMorgen

Vandaag op de hoogte van de wereld van morgen?