Gert Van Hecken op SOS Gaza: "Ik beschuldig intellectuelen die dekolonisatie tot seminarie herleiden"

Afbeelding
Bewerkt beeld: @heni-silvias-images, via Canva.com
Bewerkt beeld: @heni-silvias-images, via Canva.com
Professor Gert Van Hecken bracht op bijeenkomst van SOS Gaza in de opera in Antwerpen een krachtige j'accuse: "Ik beschuldig een wereld die denkt dat alles begon op 7 oktober. Alsof geschiedenis pas bestaat wanneer witte levens op het spel staan."

Laat mij spreken over de universiteit
die zegt kritisch denken te voeden,
maar zich verslikt zodra de waarheid ongemakkelijk wordt.
Een tempel van redelijkheid,
waar elke morele crisis eindigt in seminaries over nuance.
En toch -  soms blijkt zelfs nuance onverdedigbaar.

Toen studenten bleven roepen wat experten al lang hadden aangetoond, 
en beelden van verwoeste campussen, ziekenhuizen, lichamen
niet meer weg te rationaliseren waren,
trokken ze -  na twee jaar - een rode lijn.
In Brussel. Onze universiteiten. Ook mijn universiteit.
Ze zeiden: genoeg!

Maar nog vóór het applaus was weggeëbd,
stond er alweer een handtekening onder een nieuw onderzoekscontract
deze keer met Tel Aviv University,
die openlijk samenwerkt met het bezettingsleger.
De rode lijn werd weer een rode loper, 
uitgerold naar een bezettingsmacht.

De rode lijn werd weer een rode loper

Welkom in het academisch circus.
Waar de hoeders van kritisch denken
ethiek hooghouden als show-stuk,
en elke misstap opvangen met diplomatie.
Waar neutraliteit op een slap koord balanceert,
rechtgehouden door macht,
zodat kritiek nooit landt. 

Waar academische vrijheid wordt opgevoerd 
om samenwerkingen met Israël goed te praten, 
terwijl Palestijnse stemmen verstommen 
en alle twaalf universiteiten in Gaza zijn opgeblazen. 
Waar zaten die verdedigers van 'academische vrijheid'
toen het hele onderwijssysteem in Gaza live op onze schermen werd weggevaagd?

Een circus waar carrières en financiële belangen
zorgvuldig worden afgewogen tegenover 
de meest fundamentele mensenrechten, 
tegenover genocide,
en waar men volhoudt dat internationaal recht iedereen bindt - behalve onszelf.

Een eindeloze acrobatiek van woorden,
geveinsd beleid dat schijnt vanuit een ivoren toren,
waar de wereld beleefd wordt beschreven, maar nooit wordt beleefd.

Het schouwspel is te absurd voor een universiteit die zichzelf ernstig neemt

Tot studenten het beu waren,
het schouwspel te absurd voor een universiteit die zichzelf ernstig neemt.
Zij stapten het podium op
en toonden iedereen wat er achter de gordijnen schuilgaat.
Onder hun druk wankelde de show - 
een bliksemschicht in het circus van medeplichtigheid.

Maar al snel volgde een nieuwe act:
die van performatieve solidariteit.
Rode lijnen in Brussel, blauwe handtekeningen in Antwerpen.
Opnieuw applaus.

Maar het nieuwe evenwicht is wankel.
Want onder het oog van de studenten
blijft hun moed het enige echte morele kompas van de universiteit.

En op een steenworp van de ivoren tent
wapperde tot voor kort, aan het Antwerps stadhuis,
de vlag van “de kant van het licht”.
Een licht dat verblindt, en zijn eigen schaduw regisseert,
zodat de duisternis onder de glans onzichtbaar bleef.
Een stad die Israëlisch traangas koopt -
klaar om te gebruiken
tegen wie de stilte durft te doorbreken.

Een kathedraal van hypocrisie, die zelfs de universiteit tot bijgebouw maakt.

Tegen de stilte van een stad die liever zwijgt

De lucht hangt zwaar.
De Suikerrui smaakt weer bitter - 
waar ooit zoete solidariteit klonk
tegen de stilte van een stad die liever zwijgt.
Zelfs de geur van aangemeerde cruiseschepen en een zoveelste ethaankraker
wordt overstemd door nog iets giftigers:
de geur van medeplichtigheid - 
in Antwerpen, zowaar, een containerbegrip.

J’accuse.

Ik beschuldig een universiteit
die Lumumba eert als daad van dekolonisering,
maar zwijgt terwijl een koloniale macht Gaza’s onderwijs uitwist.
Een universiteit in een 'rechtsstaat'
die enkel toekijkt terwijl ondertussen in Gaza geen universiteit nog 'recht staat'.

Ik beschuldig intellectuelen
die dekolonisatie tot seminarie herleiden,
gepolijst, witgewassen, zonder scherpe rand.
Zonder woorden voor de moordende kolonisatie
die live op onze schermen wordt uitgezonden.

Ik beschuldig intellectuelen

Ik beschuldig professoren
die rode lijnen trekken,
maar niet in hun eigen universiteit.
Academische neutraliteit als rookgordijn
waarachter lafheid cum laude afstudeert.

Ik beschuldig journalisten, politici, academici
die alles plat-nuanceren,
woorden en concepten pletten tot betekenisloosheid,
tot genocide slechts een 'persoonlijke opinie' wordt.
Zoals Ramsey Nasr zei:
"Als het vrije woord genocide goedpraat, ben ik tegen het vrije woord."

Ik beschuldig een wereld
die denkt dat alles begon op 7 oktober.
Alsof geschiedenis pas bestaat
wanneer witte levens op het spel staan

of wanneer ze in onze feed past:
scrolbaar, verteerbaar, … vergeten.

Wat wij zien is geen humanitaire crisis:
het is kolonisatie in high-tech vorm:
de geplande vernietiging van een samenleving.

Ik beschuldig een wereld die denkt dat alles begon op 7 oktober

En wie die structuur hier niet bestrijdt,
maakt haar elders mogelijk.

Maar laat me ook zeggen:
naast wie ik beschuldig, zijn er zij die ik huldig.
Ik huldig wie sprak toen stilte de norm was,
vooral mensen van kleur in een systeem dat hen nooit welkom heette,
en toch weer als eersten de risico’s namen toen spreken geen likes opleverde.

Ik huldig studenten
die deden wat hun proffen niet durfden:
de universiteit bezetten
om de bezetting te ontmaskeren.
Zij gaven ons een masterclass in geschiedenis en moed.

Ik huldig wie ademt in verzet,
spreekt zonder microfoon
maar met een hart dat klopt.

Zoals Yousra Benfquih zei:
dekolonisatie is een werk van lange adem.

Laat ons samen ademen.
Want echte solidariteit is geen seizoensartikel,
geen morele modetrend,
geen story met verdwijnende inkt.
Ze vraagt volharding, verbonden strijd - 
tegen kolonisatie, kapitalisme, racisme,
tegen elk systeem dat winst haalt uit vernietiging.

Dus laten we ademen, zuurstof geven aan verzet

Dus laten we ademen. 
Zuurstof geven aan verzet. 
Luid. Samen.

Tot geen enkele universiteit nog contracten sluit met een bezettingsmacht.
Tot geen enkele vlag van apartheid nog wappert boven een Vlaams stadhuis.
Tot geen enkel leven meer de prijs betaalt van onze stilte.

Want wie zwijgt, is medeplichtig.
En wie nu pas spreekt, draagt een zwaardere verantwoordelijkheid:
om niet opnieuw te zwijgen wanneer stilte weer comfortabeler wordt.

Want deze strijd stopt niet bij een staakt-het-vuren.
Ze gaat door tot kolonisatie, bezetting, uitbuiting, apartheid en racisme uitgeroeid zijn – niet alleen in Palestina, maar overal.

Free Palestine.

Vandaag op de hoogte van de wereld van morgen?