Syrië-terrorist pion in VS-strategie voor Midden-Oosten
Het bezoek van de Syrische overgangspresident Ahmed Al-Sharaa op 10 november aan het Witte Huis is om minstens twee redenen uniek: het was het eerste bezoek van een Syrisch staatshoofd aan de Verenigde Staten sinds de onafhankelijkheid van het land in 1946 en de VS heeft zijn sancties tegen Syrië enkel opgeschort, niet ingetrokken. Binnen zes maanden neemt het Congres daarover de definitieve beslissing.
Het bezoek is om nog meer redenen zeer bizar: Syrië valt onder de in 2019 aangenomen ‘Caesar’-wet, die Damascus uitsluit van het internationale banksysteem.
De FBI loofde in 2017 nog een beloning van 10 miljoen dollar uit voor alle informatie die kon leiden tot de arrestatie van degene die vandaag met alle eer in Washington is ontvangen. De Syrische president is pas op 7 november, drie dagen voor zijn officiële bezoek, geschrapt van de Amerikaanse lijst van personen die als terrorist worden beschouwd.
Voormalig “terrorist” te gast in Witte Huis
Het ministerie van Buitenlandse Zaken zegt over dat laatste: “De schrapping van de lijst van terroristische personen en organisaties is een erkenning van de vooruitgang die de Syrische leiders hebben geboekt na het vertrek van Bashar Al-Assad en na meer dan vijftig jaar onderdrukking onder het regime van Al-Assad [...]"
“De nieuwe Syrische regering, onder leiding van president Al-Sharaa, werkt hard om vermiste Amerikanen terug te vinden en haar beloftes over terrorismebestrijding en de aanpak van drugshandel na te komen. Ze wil ook alle sporen van chemische wapens verwijderen, de regionale veiligheid en stabiliteit bevorderen, en werk maken van een inclusief politiek proces dat door Syriërs zelf wordt geleid en gecontroleerd.”
Trump: “Ik denk eerlijk gezegd dat je zonder een gewelddadig verleden geen kans maakt”
Volgens Donald Trump en zijn regering is de jihadistische leider dus in een mum van tijd veranderd in een strijder tegen terrorisme en een voorstander van een inclusief politiek systeem. Op 6 november schrapte ook al de VN-Veiligheidsraad de Syrische president en zijn minister van Binnenlandse Zaken, Anas Khattab, van de sanctielijst voor personen en groeperingen die banden hebben met Al Qaida.
Het initiatief kwam van de VS en alleen China onthield zich bij de stemming, omdat, aldus de Chinese ambassadeur bij de VN, Fu Cong, “er nog steeds buitenlandse terroristische strijders in Syrië zijn die misbruik kunnen maken van de nog steeds onzekere veiligheidssituatie”. (Duizenden Oeigoeren hebben in Syrië meegevochten met islamitische terreurorganisaties en zijn daar nog steeds actief, nvdr.)
Trump: “Ik mag hem wel”
Na zijn ontmoeting met het Syrische staatshoofd zei Donald Trump op een persconferentie: “Ik mag hem wel [...] We zullen er alles aan doen om Syrië te laten slagen (...). Hij heeft een gewelddadig verleden en ik denk eerlijk gezegd dat je zonder een gewelddadig verleden geen kans maakt.”
De Syrische president krijgt vandaag dus lof van het Witte Huis voor zijn trouw aan Washington sinds hij aan de macht kwam. Zo is de Syrische president afgelopen mei onderhandelingen begonnen met Israël om voor het einde van het jaar de Abraham-akkoorden te ondertekenen, ondanks de vele Israëlische bombardementen op Syrisch grondgebied.
Syrië lijkt een van de belangrijkste pionnen van Washington voor zijn regionale strategie
Hij heeft Trump ook beloofd “de betrekkingen met Rusland te herdefiniëren”. Daarnaast zou hij de installatie van een Amerikaanse militaire basis in de buurt van Damascus vergemakkelijken om, volgens de Amerikaanse speciale gezant voor Syrië, “de humanitaire hulp te coördineren en de ontwikkelingen tussen Syrië en Israël te observeren”. Syrië lijkt nu niet alleen een instrument van de VS in de regio te worden, maar ook een van de belangrijkste pionnen van Washington voor zijn regionale strategie.
Libanon in het vizier
De ontmoeting tussen Trump en Sharaa is niet los te zien van belangrijke regionale kwesties, waarover de Libanese krant Libna-News schrijft:
“De laatste diplomatieke ontwikkelingen rond Syrië speelden zich af in Washington. De Syrische overgangspresident werd ontvangen in het Witte Huis, in een setting die allesbehalve anekdotisch was: er waren hoge Amerikaanse functionarissen aanwezig, er was een driepartijenontmoeting met de ministers van Buitenlandse Zaken van de Verenigde Staten, Turkije en Syrië, en na afloop kwam er een gedetailleerd communiqué van de VS-bemiddelaar Tom Brack”.
Tom Brack schrijft in dat communiqué dat een drielandenbijeenkomst tussen de VS, Turkije en Syrië het mogelijk maakte om “de volgende fase van het Amerikaans-Turks-Syrische kader” uit te stippelen. Dat moet, zo stelt hij, leiden tot "de integratie van de Syrische Democratische Strijdkrachten (YPG) in de nieuwe Syrische economische, defensieve en civiele structuur".
We zien een grote verandering in de strategie van Ankara in de regio
Deze YPG bestaan vooral uit Koerdische strijdkrachten, oftewel de Volksbeschermingseenheden. Ze waren bondgenoten van de VS, maar werden door de Turkse hoofdstad Ankara ook gezien als een bedreiging voor de veiligheid.
We zien dus een grote verandering in de strategie van Turkije in de regio. Het is nog te vroeg om te weten wat Turkije heeft gekregen in ruil voor deze strategische ommezwaai. De belangen van de VS in deze nieuwe driepartijenstrategie staan daarentegen buiten kijf. Ze hebben grote gevolgen voor Libanon.
Syrië lid van ‘coalitie tegen terrorisme’
De speciale gezant van de VS voor Syrië heeft het namelijk ook over de aanstaande toetreding van Syrië tot de internationale coalitie tegen terrorisme die in 2014 is opgericht om Al Qaida te bestrijden. Deze coalitie bestaat uit de Verenigde Staten, de Europese Unie, Australië, Canada, Saoedi-Arabië, Jordanië, Qatar, Bahrein en de Verenigde Arabische Emiraten.
Nieuw is dat de doelwitten nu duidelijker zijn omschreven, zoals in de officiële verklaring van de VS staat: “Damascus gaat ons nu actief helpen om de restanten van Islamitische Staat, de Islamitische Revolutionaire Garde van Iran, Hamas, Hezbollah en andere terroristische netwerken aan te pakken en te ontmantelen. Ook zal Syrië zich profileren als een partner die zich inzet voor de wereldwijde inspanningen om vrede te bewerkstelligen.”
De drie belangrijkste doelen van Washington zijn Iran, het Palestijnse Hamas en de Libanese Hezbollah. Gezien de ligging van Libanon is dit land het eerste doelwit van Syrië in haar nieuwe rol binnen de Amerikaanse strategie. Libanon is nu namelijk helemaal omsingeld door twee landen die uiteindelijk Hezbollah willen vernietigen en nu eerst willen ontwapenen.
Het gaat er gewoon om dat de Libanese kwestie aan Syrië wordt uitbesteed. Die logica is tegelijkertijd een erkenning van een mislukking, een nieuwe inmenging in de binnenlandse aangelegenheden van een soevereine staat en een hervatting van het offensief in een nieuwe vorm.
Deze onderhandelingen komen neer op de mogelijkheid van een gezamenlijke Israëlisch-Syrische interventie in Libanon
Het is een erkenning van een mislukking, omdat de druk op Libanon om Hezbollah te ontwapenen is gestuit op de realiteit dat Hezbollah bij de Libanese bevolking veel steun heeft, en niet alleen onder de sjiitische bevolking. Het gaat hier bovendien om een nieuwe inmenging in de interne zaken van een soevereine staat, omdat buitenlandse staten een beslissing willen opleggen die deze staat weigert te nemen.
Ten slotte is er sprake van een nieuwe logica van agressie, omdat al deze onderhandelingen in feite neerkomen op de mogelijkheid van een Syrische militaire interventie in Libanon, of zelfs een gezamenlijke Israëlisch-Syrische interventie.
Aanval op Libanon wordt al voorbereid
Amper drie dagen na de ontmoeting in Washington schreef de krant Crawdel: “De afgelopen dagen zijn groepen buitenlandse strijders overgebracht van de regio Harem in de provincie Idlib naar de stad Al-Qusayr, vlakbij de Syrisch-Libanese grens. Dit viel samen met de verplaatsing van zwaar militair materieel, waaronder gepantserde voertuigen en eenheden. [...]"
"Tegelijkertijd probeerden de strijdkrachten die verbonden zijn aan het ministerie van Defensie van de Syrische overgangsregering op te rukken en posities in te nemen op Libanees grondgebied.” Alles wijst er dus op dat er een nieuwe aanval op Libanon wordt voorbereid. Meer dan ooit moeten we blijven opstaan tegen imperialistische oorlogen.
