Bron: Screenshot Vimeo De Orde van Vlaamse Balies
De Orde van Vlaamse Balies

Wat als … de luidste roeper op Facebook beslist over de schuld van de beklaagde?

Wat als de publieke opinie voor rechter speelt? Social media comments het lot van beklaagden bepalen? En het recht op verdediging en een eerlijk proces voorbijgestreefd lijken? In de huidige maatschappij waarin stemmen op (sociale) media steeds luider de rol van rechter én advocaat overnemen, ambieert de Orde van Vlaamse Balies (OVB) de komende weken een breed maatschappelijk debat over de principes en het belang van de rechtsstaat.

dinsdag 17 september 2019 13:52

Daarom lanceert de OVB vandaag een online sensibiliseringscampagne die, in tijden van gratuite veroordelingen op sociale media, de aandacht wil vestigen op de waarde en kracht van ons eeuwenoud rechtssysteem met aan de basis een eerlijk proces voor iedereen.

De Social Media Judge: rechter én advocaat

Wanneer niet alleen Jan-in-de-straat, maar ook beleidsmakers zich frequent, zonder schroom en vooral zonder veel weerstand kunnen bezondigen aan oneerlijke procesvoering op sociale media, is een waarschuwing op zijn plaats. De campagne van de OVB moet Belg en maatschappij een spiegel voorhouden en geeft letterlijk en figuurlijk een gezicht aan de ongenuanceerde comments op sociale media. In een online video is ‘De Social Media Judge’ te zien: een 3D-geprinte artificieel ‘intelligente’ rechter. Op confronterende wijze velt ‘De Social Media Judge’ zijn oordeel over de beklaagden en baseert zich daarvoor op wat mensen schrijven op de sociale media.

Hugo Lamon, woordvoerder van de OVB: “Met de online sensibiliseringscampagne wil de Orde van Vlaamse Balies de komende weken aandacht vragen voor het belang van één van de belangrijkste fundamenten van ons kostbaar democratisch rechtssysteem namelijk dat elke burger altijd recht heeft op verdediging door een onafhankelijk en onpartijdig advocaat, zonder onderscheid. Daarbij hoort ook een onpartijdige rechter. Wat je tegenwoordig op sociale media leest bij nieuws over bepaalde rechtszaken staat mijlenver van die basisprincipes. Er is daarom, meer dan ooit, nood aan reflectie en debat.”

Naast de rol van een onpartijdige rechter, wil de OVB eveneens de unieke rol van de advocaat nogmaals benadrukken. “We willen het publiek een spiegel voorhouden van wat er zou gebeuren indien die commentaren werkelijkheid zouden worden. Dan is het duidelijk dat die beledigingen en verwensingen niet thuishoren in een rechtbank, maar wel redelijkheid. Een advocaat heeft in zo’n proces, en in de samenleving in het algemeen, een unieke rol te spelen: hij adviseert en verdedigt zijn cliënt en hij kan daarbij ingaan tegen (voor)oordelen van publiek of overheid zonder achteraf voor sancties te vrezen. Bovendien ziet hij erop toe dat de rechtsregels voor iedereen van toepassing zijn”, besluit Hugo Lamon.

Debat 28 september: ‘Facebook versus Wetboek: rechtspraak in tijden van sociale media’

Naast de online video, zal De Social Media Judge ook de hoofdrol spelen in het debat op 28 september 2019 van de Orde van Vlaamse Balies, waarbij verschillende experts zich zullen buigen over het vraagstuk van rechtspraak in tijden van social media. Hieronder alvast een voorsmaakje.

Advocaat Paul Bekaert merkt verschuivingen in ons democratisch rechtssysteem. De internationale advocaat Bekaert was raadsman van Baskische, Koerdische en Tsjetsjeense separatisten en verdedigt vandaag de voormalige Catalaanse regiopresident Carles Puigdemont. Hij komt in aanraking met rechtssystemen waar democratie niet dezelfde lading heeft als in België, maar ziet ook een evolutie in ons land:

“Het publiek is mondiger geworden op alle vlakken en staat ook alsmaar wantrouwiger tegenover elke drager van gezag, zowel rechters als politici, administratie, dokters, leraars, … En dankzij social media verspreidt het publiek nu ook haar mening, en die is niet altijd even gefundeerd. Ze baseren zich op de media, die in hun jacht op primeurs en kijk- en leescijfers zich niet voldoende informeren.” Volgens Bekaert moet de toegenomen belangstelling van de burger voor het gerecht toch ook als positief gezien worden: “De rechterlijke macht mag dat niet als bemoeizucht gaan zien en in de verdediging gaan, maar moet net verder werken aan haar communicatie met eerbiediging van de rechten van verdediging en het geheim van het onderzoek. Ook begrijpelijke mensentaal leren gebruiken is hier essentieel.”

Fernand Keuleneer, advocaat aan de balie te Brussel, is vertrouwd met sociale media en publiceert regelmatig over de verhouding tussen recht en politiek. Hij maakte vaak kanttekeningen bij wat hij de politisering van het recht en de juridisering van de politiek noemt, en ziet daarin een bedreiging voor de rechtsstaat. “Laat recht recht zijn, politiek politiek en moraal moraal, elk in zijn rol en in een juiste verhouding”, luidt zijn motto.

Bron: De Orde van Vlaamse Balies

 

Het debat ‘Facebook versus Wetboek: rechtspraak in tijden van sociale media’ is publiek, gratis en vindt om 14 uur plaats in de Assisenzaal van het gerechtsgebouw van Gent. 

 

Meer info:

Wanneer: 28 september

Tijd: 14 tot 16 uur.

Waar: Assisenzaal van het gerechtsgebouw van Gent, Opgeëistenlaan 400 (in aanwezigheid van de Social Media Judge).

Deelnemers aan het debat: advocaten Fernand Keuleneer en Paul Bekaert, samen met Hans De Waele, rechter in de rechtbank van eerste aanleg van Oost-Vlaanderen, afdeling Gent, Pr. Dr. Catherine Van de Heyning,  professor European Fundamental Rights verbonden aan de onderzoeksgroep Overheid en Recht van de Universiteit Antwerpen en Pr. Dr. Georges Martyn (UGent) leidt in.

Fatma Taspinar modereert het debat.

Entree: Gratis

Website over de campagne en over het debat: www.advocaat.be/socialmediajudge

Creative Commons

take down
the paywall
steun ons nu!