Wanhopige landbouwsters in het zuiden van Madagascar wachten op noodhulp (Miriam Gathigah/IPS)

Zonder ingrijpen dreigt catastrofale hongersnood in Madagascar

Door de aanhoudende droogte op de Afrikaanse eilandstaat Madagaskar lijden meer dan een miljoen mensen in het zuiden van het land extreme honger. Zonder drastisch ingrijpen verwachten experts een catastrofe tussen december 2016 en februari 2017. De situatie is exemplarisch voor een toenemend aantal landen in Zuidelijk Afrika. 

woensdag 15 juni 2016 15:10
Spread the love

De 53-jarige landbouwster Havasoa Philomene, moeder van zeven kinderen, zat zonder maïs toen het oogstseizoen eind mei 2016 begon. Ze woont in Besakoa Commune in het district Bekily in de regio Androy. Het is een van de zwaarst getroffen regio’s in het zuiden van Madagaskar. Net als veel anderen in het zuiden van Madagaskar had ze eerder tijdens de zaaiperiode haar zaden al gekookt en opgegeten omdat er door de droogte gebrek aan voedsel was.

Duizenden kinderen leven in haar regio van wilde cactusvruchten, ondanks de ernstige constipatie die deze vruchten veroorzaken. Nu Madagaskar kampt met de ernstigste droogte in haar bekende geschiedenis, zoekt de bevolking meer en meer zijn toevlucht tot deze wanhoopsmaatregelen. “In januari 2016 hadden we maïszaden gekregen voor het plantseizoen. De meeste mensen hadden die zaden echter binnen drie weken al opgegeten, want er is niets anders te eten”.

De VN-Voedsel- en Landbouworganisatie (FAO) zegt dat naar schatting 45.000 mensen in Bekily getroffen zijn. Dat is bijna de helft van de bevolking. Humanitaire organisaties zoals USAID schatten dat 1,14 miljoen mensen in 7 districten in het zuiden van Madagaskar onvoldoende voedsel hebben, minstens 80 procent van de plattelandsbevolking. Mensen zouden hun kleinvee, hun eigen kleding en keukengerei verkopen om rond te komen.

Leven met de dag

Als gevolg van een rampzalige oogst tijdens het vorige seizoen hadden veel boeren in 2016 niet genoeg zaad voor het nieuwe seizoen. USAID verstrekte via de protestantse ngo Adventist Development and Relief Agency (ADRA) maïszaden als noodhulp voor vierduizend huishoudens in Bekily en Betroka. In veel gevallen zijn de zaden echter niet geplant, maar onmiddellijk opgegeten. Philomene zegt dat deze zaden in februari geplant hadden moeten worden. “De mensen hebben nu eenmaal erg grote honger.”

Landbouwster Emiliennen Rasoanandeasana zegt dat het in 35 jaar niet zo droog is geweest tijdens het regenseizoen. “Ik heb dit soort honger nog nooit meegemaakt. We leven met de dag, want we weten niet wat er gebeurt als de regen uitblijft”, zegt deze moeder van vier kinderen. Hoewel er al sinds 2013 droogte heerst, zeggen experts zoals Shalom Laison, programmadirecteur van ADRA in Madagaskar, dat minstens 80 procent van de huidige oogst naar verwachting zal mislukken. Volgens Willem van Milink, voedselzekerheidsexpert bij het VN-Wereldvoedselprogramma, hebben “665.000 van de miljoen getroffen mensen in het zuiden dringend voedselhulp nodig.”

Noodsituatie

Volgens David Lane, VS-ambassadeur bij de FAO in Rome, heeft de regering van Madagascar opgeroepen de droogte als noodsituatie te kenmerken, om zo aandacht te vragen voor de voortdurende crisis. Volgens Lane werkt de Zuidelijk Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenschap (SADC) aan plannen om de noodsituatie uit te roepen in dertien landen, inclusief Madagaskar.

“De klimaatverandering wordt steeds meer onvoorspelbaar, maar de wereld weet niet wat gebeurt in het zuiden van Madagaskar. Wat in deze regio gebeurt, is exemplarisch voor de situatie in een groeiend aantal landen in Zuidelijk Afrika”, zei hij in mei 2016 tijdens een bezoek aan Madagaskar.

Volgens het VN-Bureau voor de Coördinatie van Humanitaire Zaken (OCHA) hebben de slechte weersomstandigheden ook hun weerslag op de oogsten in andere landen in Zuidelijk Afrika. Naar schatting lijden 14 miljoen mensen in het zuiden van Angola, Namibië, Botswana, Zimbabwe, Lesotho, Malawi en Zuid-Afrika onder honger.

Veel te mager

Dina Esposito van USAID zegt dat de situatie in Madagaskar zich onderscheidt van chronische ondervoeding. “Dit gaat over gebrek aan voedsel, niet alleen een gebrek aan micronutriënten door eenzijdige voeding. Mensen zijn veel te mager in overhouding tot hun lichaamslengte.”

Ze zegt ook dat het probleem bij een zich traag ontwikkelende ramp zoals deze droogte is dat het moeilijk is het moment te kiezen waarop de situatie ‘kritiek’ wordt. Bij een ‘snelle ramp’ zoals een cycloon is dat eenvoudiger. Esposito waarschuwt dat het ergste nog moet komen. Ze verwacht dat de ramp tussen december 2016 en februari 2017 zijn climax zal bereiken.

Bron: Seeds for Supper as Drought Intensifies in South Madagascar 

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!