Christophe Callewaert

Bart De Wever had het recht niet om iedereen op te pakken

“Politie grijpt in bij verboden betoging.” Die zin duikt op in verschillende artikels over de sit-in tegen racisme op de Grote Markt in Antwerpen. Dat klopt niet. Het is niet omdat een actie niet aangevraagd werd, dat ze daarom verboden is. En dat geeft de politie zeker niet het recht om zonder te verpinken alle betogers op te pakken.

donderdag 26 maart 2015 15:17

Wie in Antwerpen wil
betogen, moet minstens drie weken op voorhand een aanvraag indienen.
Zo staat het tenminste op de website van de stad Antwerpen. Snel
reageren op de uitspraken van Bart De Wever was dus volgens dat
reglement niet mogelijk. Bovendien was er de eigenaardigheid dat de
burgemeester hier toelating moet geven voor een betoging tegen zijn
eigen persoon.

Toen de ruim
driehonderd betogers de Grote Markt betraden, werden ze al snel
omsingeld door honderden met schild bewapende agenten.
Daarrond kwam  een tweede cirkel van een tiental
overvalwagens.

Als je de kranten
leest, zou je denken dat dit de normale procedure is. Betoging niet
aangevraagd? Hop, allemaal de cel in. Maar zo eenvoudig is het
gelukkig niet. Het recht om te betogen wordt onder meer beschermd
door het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Het Europees Hof van
de Rechten van de Mens deed al verschillende uitspraken rond
niet-aangevraagde betogingen. In 2006 was er bijvoorbeeld de zaak van
betoogster Ataman tegen de Turkse staat.

Disproportioneel

Het Hof benadrukt
dat een overheid wel regels mag opleggen, maar die mogen geen
indirecte manier zijn om het betogingsrecht in te perken. De
niet-aangevraagde betoging die onderwerp is van deze uitspraak werd
al na een halfuur beëindigd door de arrestatie van alle deelnemers.

“Het Hof verbaast
zich over de haast waarmee de autoriteiten een einde maakten aan deze
betoging. […] Aangezien er van de betogers geen enkel geweld
uitging, is het belangrijk dat de autoriteiten een zekere
verdraagzaamheid aan de dag leggen voor vreedzame samenkomsten, zodat
de vrijheid om bijeen te komen niet van alle inhoud beroofd wordt.”

Een jaar later
volgde een gelijkaardige uitspraak rond een betoging in Hongarije.
“In bijzondere omstandigheden wanneer een onmiddellijke reactie, in
de vorm van een betoging, op een politieke gebeurtenis
gerechtvaardigd kan zijn, is het ontbinden van een vreedzame
bijeenkomst enkel en alleen omdat er geen aanvraag is een
disproportionele inperking van de vrijheid om vreedzaam samen te
komen.”

Die laatste
uitspraak kan bijna woord voor woord toegepast worden op wat
woensdagavond 25 maart in Antwerpen gebeurde. Er was een onmiddellijke, zelfs vrij spontane
reactie op een politieke gebeurtenis, namelijk het optreden van Bart
De Wever in Terzake. De samenkomst verliep volledig vreedzaam. Er was
geen enkel incident. Er was geen lawaaioverlast, het verkeerd werd
niet verstoord. Er was dus echt geen enkele aanleiding om zo stevig
in te grijpen.

Kinderen, oudere
mensen en zelfs een hoogzwangere werden ingesloten. Alle betogers die
niet meteen konden ontsnappen aan de omcirkeling werden ingeladen in
bussen en afgevoerd naar de Luchtbal.

Wie met deze zaak
naar de rechtbank trekt, maakt dus veel kans om te winnen. Dan heeft
de Antwerpse burgemeester niet alleen een boze bevolking aan zijn
been, maar ook een veroordeling door het Europees Hof van de Rechten
van de Mens.

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!