Geachte politici,
Samen leven wij in een land van chaos. Onze wegen en het openbaar vervoer zijn daar de exponenten van. Ook leven wij samen in een land van conflicten en een geweldig potentieel aan conflictbeheersing. Ons wereldrecord besturen zonder regering is daar de exponent van. Momenteel leven wij samen in een land van sociale chaos. De veranderende invulling van het begrip democratie is daar de exponent van.
Er vallen een dertigtal vormen van democratie te onderscheiden. De Belgische invulling is een combinatie van stembusgang en verregaand overleg met relevante partners. Men noemt dit het consensusmodel. Het is een democratisch model gebaseerd op zoiets banaals als praten. Desondanks de dag van vandaag alles de schuld is van de 'sossen', hebben zij slechts in samenwerking met de liberalen en de christendemocraten er een traditie van gemaakt. En het werkt, iedereen heeft reden tot klagen. Het belangrijkste is echter dat iedereen mag klagen. In overleg tracht men dan tot consensus te komen. De waarheid ligt in het midden, zo voelt iedereen het een beetje.
Momenteel lijken jullie weinig zin te hebben in praten, mijn waarde volksvertegenwoordigers. Iedere partijvoorzitter en minister steekt naar eigen zeggen de handen uit. Het was echter van in het begin van het akkoord duidelijk; de marge tot overleg is zo goed als onbestaande. Sterker nog, jullie bouwden correcties in. Iedereen die jullie beleid bekritiseert, wordt er fijntjes op gewezen dat jullie zelf al correcties hebben voorzien. En als dat niet volstaat verwijst men naar het regeerakkoord. Op zich niets mis mee, maar het betekent wel een enorme culturele omslag in de hoofden van jullie burgers. Met als gevolg dat de conflictbeheersing omslaat in polarisatie. Daar mag u zich best voor schamen.
Als u dacht dat het veranderen van ons consensusmodel en bijgevolg het veranderen van onze traditionele invulling van democratie zonder gevolgen zou zijn, was u naïef. We vinden het niet erg dat jullie veel beloven waarvan jullie op voorhand weten dat het niet haalbaar is. In de periode die voorafgaat aan wat men democratische verkiezingen noemt, zijn jullie hier heel goed in. Op dat punt hebben jullie allemaal boter op het hoofd. Dat vinden wij in principe niet erg, we zijn het al gewoon, maar de tijden lijken te veranderen.
Momenteel worden wij voor het eerst geconfronteerd met maatregelen die de consensustoets niet hebben en zullen doorstaan. Kan ook niet, want de huidige invulling die jullie momenteel aan de democratie geven, is een enge invulling enkel gebaseerd op iets banaals als een verkiezingsuitslag. Je weet wel, datgene dat volgt op die periode met beloftes. Wanneer jullie na verkiezingen niet overleggen met de sociale partners en het maatschappelijke middenveld, nemen jullie ónze mogelijkheid tot sociale correcties af. Dat doet pijn. Immers, wij hebben deze correcties nodig, want jullie zijn niet steeds eerlijk in verkiezingstijd. Kortom, het negeren van ons consensusmodel is ons boeien aan handen en voeten.
Ik denk dat iedereen weet dat er iets moet gebeuren en dat iedereen wel wat water bij de wijn wil doen. Wij zijn Belgen, wij drinken toch bier. En terwijl wij dat biertje drinken praten wij met elkaar, wij komen overeen en gaan verder. De kinderlijkheid van het sociale debat de dag van vandaag doet dan ook pijn aan de oren. Waarom is er niemand op voorhand een biertje gaan drinken met de sociale en maatschappelijke partners? Wij rekenden daar eigenlijk wel op. Zo is het al jaren. Indien nodig geven wij jullie meer dan 500 dagen de tijd om tot consensus te komen, dat hebben we al bewezen. Het wordt tijd dat we daar iet voor terugkrijgen, en we vragen niet veel: Een volwassen gesprek met respect voor onze geroemd consensusmodel.
