Maandag 24 en dinsdag 25 november ging de Antwerpse gemeenteraad over de begroting. PVDA-fractieleider Peter Mertens argumenteerde in zijn interpellatie waarom de PVDA deze begroting verwerpt. Ik beschrijf hier enkele aspecten van het leven zoals het is op de Antwerpse gemeenteraad.
1-euro maaltijden van Liesbeth Homans ter bestrijding van de kinderarmoede: 75 versus 20.000
Het initiatief van de de 1-euro maaltijden voor kinderen in armoede is begin dit jaar van start gegaan. Het stadsbestuur was bijzonder fier dat er tot nu toe 3000 1-euromaaltijden voor kinderen verstrekt zijn. Hét middel om de kinderarmoede te bestrijden, zo lijkt het wel. De gazetten hebben er vol van gestaan. “We zijn zeer sociaal, maar niet socialistisch”, luiden de commentaren van Liesbeth Homans en Fons Duchateau de nieuwe OCMW-voorzitter.
Maar tel nu even mee. 3000 maaltijden over 40 weken verspreid, dat zijn er 75 per week. 75 kinderen die wekelijks één 1-euromaaltijd krijgen. Over hoeveel gezinnen gaat het hier? Twintig, dertig?
Maar hoeveel kinderen bevinden zich in armoede in Antwerpen? Volgens een studie van de provincie ‘Kinderen in armoede, lokale verschillen’ leven er in de grootstad Antwerpen 34.891 kinderen en jongeren in een gezin in armoede. Dat is ruim 2,5 keer zoveel als het gemiddelde in Vlaanderen. D.w.z. meer dan twintigduizend kinderen onder de 12 jaar die in armoede leven..
De vouchers van Turtelboom en Milton Friedman over de bos- en zeeklassen
Minister Turtelboom is bijzonder fier op de maatregel om 2,2 miljoen euro te besparen op de bos- en zeeklassen en deze te vervangen door zogenaamde vouchers. Bonnen voor een overnachting tijdens een schooluitstap. Ongeveer 45.000 van die vouchers werden al verspreid, terwijl vorig jaar 35.000 overnachtingen werden geteld bij de bos en zeeklassen. Dus zei Turtelboom: ‘Milton Friedman had gelijk wanneer hij in 1955 schreef dat de subsidies van de overheid moeten verschoven worden van de producenten van publieke diensten naar de consumenten. Die gaan dan veel efficiënter om met de schaarse middelen. Dat hebben deze vouchers nu bewezen’.
Turtelboom vergeet dat er een enorm verschil is tussen enerzijds de bos- en zeeklassen met een enthousiaste professionele ploeg die klaar staat om de leerkrachten te ondersteunen 24/24uur en aan te vullen. Een ploeg die misschien andere talenten ontdekt in kinderen die ze maar 1 week/jaar ziet. Een ploeg die het beste uit de kinderen haalt, solidaire waarden aanbrengt, vredesgedachten overbrengt, fietslessen aanbiedt en gezonde en verse voeding maakt op een veilige, mooie, plek midden in de natuur en anderzijds een 18 euro-bon meegeven aan de schooldirectie om daarvoor op de markt een locatie te zoeken, waar de leerkrachten zelf 24u/24u. alles moeten oplossen.
Voedselcheques i.p.v. aanvullende bijstand: privatisering, caritas en paternalisme
Wat het sociale beleidsdomein betreft wordt de dotatie van de stad aan het OCMW nauwelijks of niet verhoogd, ondanks de schrijnende armoede in deze stad die de komende jaren alsmaar gaat toenemen. Al jaren manifesteren de middenveldorganisaties van het netwerk ‘Stop Armoede Nu’ voor deze gemeenteraad met één constante eis: trek het leefloon op tot aan de Europese armoedegrens. Het is ook federale materie en alle partijen hebben dit in hun kiesprogramma opgenomen gehad. Maar deze Stad en OCMW zouden zelf al kunnen bijspringen via toekenning van de B norm. Te beginnen voor alleenstaande moeders die van een leefloon moeten leven, gezien uit alle onderzoek blijkt dat zij en hun kinderen zich in de meest schrijnende precaire situatie bevinden. Daar is zelfs geen discussie over: zij en hun kinderen vertoeven in schrijnende armoede als ze van het huidige leefloon moeten leven. Het toekennen van de B-norm voor deze mensen zou kunnen betaald worden door een dotatieverhoging aan het Antwerps OCMW van nog geen 2%. Om alle Antwerpse leefloontrekkers hun uitkering op te trekken tot de Europese armoedegrens volstaat trouwens een dotatieverhoging van een goede 10%. In plaats van een verhoging van het leefloon, bijzonder voor de meest kwetsbare groepen, plant dit bestuur het geven van voedselchecks als mogelijkheid tot aanvullende bijstand bij het leefloon. Tegelijkertijd wordt het budget voor de sociale kruidenier niet verhoogd en wil men deze taak eigenlijk afstoten. Voedselchecks zouden zogezegd minder stigmatiserend werken en zouden beter zijn om aan arme mensen te geven dan geld, want op de checks zou duidelijk geschreven worden, zo luidde de uitleg van schepen Duchateau op de commissie, dat ‘ze niet aan alcohol en tabak mogen besteed worden’. Kan het eigenlijk nog paternalistischer, kan het nog meer stigmatiserend? In tegenstelling tot de negatieve reactie van de sociale organisaties op het fractieoverleg van vorige vrijdag is Unizo alleszins zeer hoopvol over dit initiatief. “Wij hebben steeds onze bedenkingen gehad bij onder meer de sociale restaurants, zegt voorzitter Volckeryck in de GVA, die zorgen voor oneerlijke concurrentie”, alsjeblieft. Verder verklaart de UNIZO voorzitter: ‘Bovendien zijn deze maatlijdcheques minder stigmatiserend voor de betrokkenen. Het is beter dat leefloners onder de rest van de bevolking komen dan dat ze alleen maar samenkomen met lotgenoten”, en hij eindigt zijn interview met volgende triomferende verklaring: “ Er komt dus een nieuw groep van potentiële klanten op de markt”. (GVA 22/11)De
Reeds meerdere onderzoeken en praktijkervaring leert dat mensen in armoede uit het sociale isolement gehaald worden door omkadering en sociale contacten. En dus niet door een bezoek aan de supermarkt met een voedselcheque. Daarvoor werden bijvoorbeeld Sociale Kruideniers in het leven geroepen. Plaatsen waar mensen niet enkel terecht kunnen voor kwaliteitsvolle voeding en basisproducten, aan prijzen die lager liggen dan de marktprijs. Maar ook voor ontmoeting: bv bij Filet Divers: Mensen worden er warm onthaald en aangesproken op vlak van hun capaciteiten. Ze worden uitgenodigd om deel te nemen aan activiteiten, om zich mee in te zetten in het project. Er is een leeshoek en internettoegang. Er is een ruilmuur voor vraag en aanbod van materiële zaken. Mensen worden geïnformeerd over activiteiten, acties en actualiteit. Om te zwijgen over het kookproject, het houtatelier, de conversatiehoeken enzomeer. Dat is empowerment! Met voeselcheques houd je mensen in hun sociaal isolement. Meer zelfs: je breekt sociaal weefsel af. Wat zal er gebeuren met de vrijwilligers die zich inzetten voor de gratis broodmaaltijden en in de sociale restaurants? En met de mensen die daar werken in het kader van artikel 60? Er wordt alvast niet aan een alternatief gewerkt. Wat wel het geval zou zijn moest er geïnvesteerd worden in de sociale kruideniers. Bv meer winkels, meer personeel, ruimere openingsuren, dat zou het sociale weefsel wel kunnen vrijwaren en bestendigen.
Sociale kruideniers, staatswinkels en kolchozengeneeskunde...
In plaats van deze sociale organisaties, dit sociaal weefsel verder te ondersteunen privatiseert deze stad eigenlijk de voedselhulp voor de allerarmsten. Temeer omdat de multinational die deze voedselchecks zou uitschrijven, ook de maaltijdchecks voor het stadspersoneel uitgeeft. Volgens de schepen zou deze multinational bereid zijn om dit gratis te doen, terug naar de caritas ten tijde van Daens !
In zijn repliek verwijt schepen Duchateau de PVDA om met deze sociale kruideniers terug te willen gaan naar 'ideologische staatswinkels'. Hij deed me denken aan een debat dat ik eens met dokter Moens, de leider van het artsensyndicaat, op TV heb gehad bij Leyers. Moens verweet mij toen aan 'kolchoze-geneeskunde te willen doen' :)
Lage emissiezone schaamlapje om veel grotere vervuiling vanwege de Ring te camoufleren
De lage-emissiezone is een afgebakend deel van de stad binnen de Singel waar oude, vervuilende voertuigen niet meer worden toegelaten. Camera’s voor nummerplaaterkenning zullen (oudere) voertuigen die meer vervuilend zijn kunnen detecteren en beboeten als ze de lage-emissiezone zouden binnenrijden. De lage-emissiezone wordt van kracht in de loop van 2016.
De lage-emissiezone is het ecologisch stokpaardje van dit stadsbestuur. Schepen Ait Daoud heeft meermaals fier herhaald dat Antwerpen de eerste stad in België is die een lage-emissiezone gaat invoeren.
Twee maanden geleden publiceerde de Vlaamse Milieumaatschappij haar metingen over de ‘Intrastedelijke variabiliteit van de luchtvervuiling Antwerpen’ Uit die metingen blijkt dat de verkeersintensiteit in stedelijk gebied tussen de 8.000 voertuigen per etmaal bedraagt aan het stadspark en 14.000 t.h.v. bijvoorbeeld de Plantin Moretuslei. Maar t.h.v. Ring gaat het om 255 duizend voertuigen per etmaal, 1 op 3 hiervan zijn vrachtwagens. Meer dan 100.000 Antwerpenaren wonen binnen de 500 meter van deze Ring. De stikstofdioxide concentratie t.h.v. de Plantin Moretuslei (stedelijke achtergrond) bedraagt : 39 ug/m3, tegenover 82 ug/m3in de buurt van de Ring. Dat is het dubbele van de maximum norm die Europa oplegt en waaraan Antwerpen jaar na jaar niet aan voldoet.
De resultaten in het VMM rapport bevestigen dat de effecten van de lage emissie zone waarmee zo dikwijls door dit stadsbestuur wordt uitgepakt, echt peanuts zijn vergeleken met de echte supergrote problemen veroorzaakt door de open Ring.. In Amsterdam heeft het invoeren van de lage emissiezone de NO2 concentraties met 5,8% doen dalen. Dat betekent t.h.v. de Plantin Moretuslei NO2 zou zakken van 39 naar 36 ug/m3. Terwijl de Ring en haar omgeving blijft op 82 ug/m3.
Het bevestigt ook de kritiek op dit stadsbestuur omdat ze de Amsterdam norm niet wil volgen. Door de Amsterdam norm is het verboden om gebouwen met kwetsbare populaties zoals scholen of bejaardentehuizen in de nabijheid van een drukke verkeersader te bouwen. De reden waarom die norm door dit stadsbestuur niet gevolgd wordt luidt, ik citeer schepen Ait Daoud op ATV : ‘Wij volgen de Amsterdamse norm niet in Antwerpen, omdat we de Europese normen volgen’. Vooreerst klopt het niet dat hier de Europese norm gevolgd wordt. Die wordt in Antwerpen systematisch en constant op vlak van stikstofoxiden en fijn stof overschreden. Europa dreigt nu zelfs met boetes wegens deze aanhoudende overschrijdingen. Ten tweede is het wel een eigenaardige filosofie van dit stadsbestuur alsof de Antwerpenaren dan wel andere longen zouden moeten bezitten dan de Amsterdammers?
