En weer tracht Israël tweedracht te zaaien onder Palestijnen

Teaser fallback community afbeelding
Terwijl het conflict tussen Israël en de Gaza voortduurt, onthullen beweringen over de Westelijke Jordaanoever veel over de beperkingen van Israëls historische Palestijnse strategie. Shin Bet, de Israëlische interne veiligheidsdienst, verkondigde maandag 18 augustus laatstleden een Palestijns complot te hebben blootgelegd. Wat zou het hebben behelsd? En wat dreef Israel om het publiek te maken?

Volgens Shin Bet orkestreren enkele in het buitenland verblijvende kopstukken van Hamas onenigheid in de Westelijke Jordaanoever. Het zou de bedoeling zijn de Palestijnse president Mahmoud Abbas uit zijn functie te ontheffen. Van het daaropvolgende politieke vacuüm zou Hamas dan profiteren om te macht te grijpen. Hoewel Hamas de beweringen met klem ontkent, is de berichtgeving via regionale nieuwsagentschappen binnengesijpeld en verspreid en is Abbas gedwongen een onderzoek op te starten.

Naar verluidt zou Shin Bet het complot hebben blootgelegd tijdens ondervragingen van zo’n 93 tussen mei en juni gearresteerde Hamas-militanten. Volgens de Israëlische Veiligheidsdienst zouden Jordaanse koeriers dozijnen lichte wapens en honderdduizenden dollars naar de Westelijke Jordaanoever hebben willen smokkelen. De Israëlische Veiligheidsdiensten onderschepten en verhinderden daardoor de smokkeloperatie. In Turkije verblijvende Hamasleiders, onder wie Saleh-al-Arouri – één van de stichters van de militaire vleugel van Hamas en hoofd van de Hamas-sectie verantwoordelijk voor de acties op de Westelijke Jordaanoever – zouden de smokkeloperatie op poten gezet hebben. 

Strategie

Het ultieme doel van het complot zou geweest zijn Israëlische doelen aan te vallen, meer bepaald de Tempelberg in Jeruzalem, om een gewelddadige Israëlische reactie uit te lokken, die dan zou leiden tot massale slachtpartijen onder Palestijnse burgers en het begin zou betekenen van een derde intifada. In de daaropvolgende chaos – nog steeds volgens de verklaring – zou de regerende Fatah-partij van Abbas de politieke controle verliezen en zou Hamas zijn kans schoon zien om de controle over het politieke apparaat van de Westelijke Jordaanoever te veroveren.

Het openbaar maken door Israël van dit verhaal – of het nu reëel is of niet – past perfect in een reeds jaren bestaande Israëlische strategie om een wig te drijven tussen de twee Palestijnse facties. Dezelfde strategie werd in 1993 toegepast door het ondertekenen van de Oslo Akkoorden, met Yasser Arafats Front voor de Bevrijding van Palestina (PLO). De invloed en macht van de PLO werden destijds steeds meer bedreigd door Hamas en andere kleinere Palestijnse militante groepen. Israël gebruikte deze strategie opnieuw in 2005 toen Ariel Sharon, destijds Israëlisch Eerste Minister, besliste zich unilateraal terug te trekken uit de Gazastrook. Dit feit leidde er uiteindelijk toe dat Hamas, twee jaar later, de macht zou grijpen in de regio. Recenter lanceerde Israël in de Gaza de Operatie Protective Edge om te verhinderen dat Fatah en Hamas een nieuwe eenheidsregering zouden vormen.

Duigen

Kort gezegd is het Israël te doen om tweedracht te blijven zaaien tussen de Gaza en de Westelijke Jordaanoever. Immers, als Fatah en Hamas een eenheidsregering zouden vormen, zou dit een bedreiging betekenen voor Israël. Zolang die eenheid niet bewaarheid wordt, kan Israël blijven zeggen dat het geen geschikte partner heeft om mee te onderhandelen, temeer als één van de twee facties als terroristische organisatie gecatalogeerd wordt.

Maar deze keer zou het plan wel eens in duigen kunnen vallen. Sinds Operation Protective Edge begon, zijn de twee Palestijnse facties zelfs naar elkaar toe gegroeid. Voor de eerste keer onderhandelen zij als een verenigd front. Leiders van Fatah hebben publiekelijk hun steun toegezegd aan het verzet van Hamas en duizenden Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever blijven demonstreren en hun solidariteit betuigen met hun broeders in de Gaza. Het lijkt erop dat de twee facties willen benadrukken dat zij, zodra het geweld stopt, geïnteresseerd zijn in hereniging en samenwerking. Zo hebben zij beklemtoond dat de toekomstige eenheidsregering de heropbouw van de Gaza op zich zal nemen.

Remmen

Israël rekent erop dat een politiek dispuut tussen de Palestijnse facties de eenheid tussen de Palestijnen zal kapotmaken, iets wat niet gelukt is door militaire actie. Door Turkije in het complot te betrekken hoopt Israël Ankara’s toekomstige invloed in de Palestijnse gebieden af te remmen, temeer omdat Turkije vierkant aan de Palestijnse kant staat bij vredesonderhandelingen.

De aantijgingen tegen Hamas kunnen gegrond zijn of niet. Noch in het éne, noch in het andere geval is het duidelijk hoe dit het Palestijnse eenmakingsproces zal beïnvloeden. Eén ding is echter zeker: wat er verder ook met het conflict in Gaza gebeurt, de veiligheid en bescherming van Israël blijven een cruciale rol spelen.

Copyright © 2014 Stratfor, All rights reserved - 19 augustus 2014

De originele versie van dit artikel vind je hier.

Vertaling Agnes Hollanders

Vandaag op de hoogte van de wereld van morgen?