Een kunstenaar als cultuurminister?

Teaser fallback community afbeelding
De Standaard liet dit paasweekend 5 cultuurpolitici aan het woord, ter promotie van haar cultuurdebat deze woensdag in AB. Eén vraag leidde tot veelzeggende antwoorden, ten minste, vanwege de armoede ervan: moet de volgende minister van cultuur een kunstenaar zijn?

Bedroevend hoe bijna al deze politici ontwijkend, zelfs negatief antwoorden. Nochtans impliceert de vraag of het geen goed idee is, zelfs een vereiste, dat iemand vanuit de sector zelf, iemand met heel wat daadwerkelijke expertise en dagdagelijkse ervaring dus, aan het stuur zou moeten zitten.

Bert Anciaux: ‘Nee.’ Zijn excuus: ‘Want de post omvat ook erfgoed en sociaal-cultureel werk.’ Iets dat een kunstenaar dan niet aan kan, aldus deze voormalige cultuurminister die als complete kunstleek aantrad en dat maar normaal vond? Kunstenaars kunnen niet polyvalent getalenteerd zijn? Om er toch een pathetische nietszeggende draai aan te geven, stelt hij nog: het moet wel een ‘levenskunstenaar’ zijn. 

Siegfried Bracke: ‘Lieve help, neen’. Zijn excuus: ‘Want een minister moet ook voeling hebben met politiek en management.’ Kunstenaars kunnen dat niet, dat weet Bracke blijkbaar uit zijn ervaring, als… euh, als wat, VRT journalist?

Natuurlijk is dit voor Bracke naar goede N-VA-gewoonte een voorzetje om nog eens uit te halen naar de sector: ‘ik heb een hekel aan beoordelingscommissies die tegelijk rechter en partij zijn en de achterban bedienen.’ Hopla. Dat experts de kwaliteit afwegen, is meteen per definitie verdacht.

Als Bracke consequent is, iets waar we hem niet van mogen verdenken, dan vindt hij dus ook dat er geen professoren over de onderzoeksbudgetten van het Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek mogen beslissen. Want die zijn allemaal van een Vlaamse Universiteit en bijgevolg allemaal betrokken partij. Wat een zwendel moet dat aldus N-VA daar dan niet zijn, bij die academische subsidieslurpers, op de rug van de hardwerkende Vlaming.

Jean-Jacques De Gucht: ‘mij maakt het niet zoveel uit’. Zolang het maar een manager is. Slik. We krijgen ook de pavloviaanse hoogvlieger mee dat ‘Schauvliege in de private sector al lang was ontslagen.’ Is Jean-Jacques dan wel een bekwaam vakman?

Hij opent zijn eerste antwoord in dit interview met de evergreen van de liberalen, namelijk dat kunst 'vrij' moet zijn, maar presteert het toch om enkele zinnen verder al te verwijzen naar ‘een onderzoek’ dat volgens hem aantoont dat de overheid voor elke euro die ze ‘investeert’ (let op het woordgebruik) in de cultuursector, anderhalve euro terug kan verdienen.

We hebben een winnaar: een straffer vermarktingsbeleid zou onvermijdelijk als satire doorgaan. Cultuurhuizen moeten dus niet alleen een bepaald percentage eigen inkomsten draaien, nee hoor, ze moeten van Open VLD een financiële return hebben van 150%!

Dat is voor alle duidelijkheid hoger dan de commerciële amusementsindustrie, genre Walibi of Studio 100. Laten we er toch even op wijzen dat dit genie al jaren als parlementslid in de commissie Cultuur zit, met een netto maandloon dat al snel 5000 euro zal bedragen. Return? Euh... system error 404. 

Joke Schauvliege: ‘Neen, dat hoeft niet’. Maar het mag dus wel van de aftredende cultuurminister. Een redelijk antwoord. Maar dat wordt dan helaas weer onderuit gehaald door die evangelische mijmering over kunst die er aan vooraf ging: ‘dat is wat ik van kunst verwacht: dat ze me mee neemt naar een andere plaats dan de realiteit.’ Hoezo? Mag kunst niet over de realiteit gaan? Moet ze ons meevoeren naar een hogere macht, weg van dit aardse bestaan?

Bart Caron: ‘het mag zeker, maar niet noodzakelijk’. Toch één zetelende cultuurpoliticus zonder idioot antwoord op slechts 4 vraagjes. En het mag gezegd: het cultuurbeleid van Groen, vers van de pers, gaat in het elan van United we stand verder: (1) het EU-beleid Creative Europe wordt als probleem aangeduid (N-VA spreekt daar nota bene met geen woord over), (2) de vermarkting van de cultuursector moet worden tegengegaan, en (3) de creatieve industrie moet op een afstand gehouden worden van de kunsten. Proficiat Bart! Koers houden!

En PVDA+? Tja, die is De Standaard naar goede AVV-VVK gewoonte vergeten. Mag niet van Bart Sturtewagen. Wel vreemd dat hun partner KVS in deze uitsluitingsdans meegaat. Enfin, we vinden elders wel een antwoord.

Minister Chokri

De vraag of een kunstenaar cultuurminister moet zijn, is allicht ingegeven door de oproep van theatermaker Chokri Ben Chikha die zich onlangs kandidaat-cultuurminister stelde. Ook vreemd trouwens dat DS noch de geïnterviewden hier even naar verwijzen. Als Chokri opkomt, dan betekent dat natuurlijk stemmenverlies voor andere partijen.

En toch blijkt dat Luk Vandenhoeck, vakbondafgevaardigde ABBV (meer bepaald ACOD cultuur) Chokri's oproep steunt, hij tekende de petitie zelfs als 5de van de intussen 700 ondertekenaars, onder wie heel wat kunstenaars. Luk Vandenhoeck is tevens 1ste opvolger voor PVDA+ voor het Vlaamse parlement.

Bon, als bottom-up statement kan dit toch wel tellen: je moet leven zoals je denkt, want voor je het weet denk je zoals je leeft. Proficiat Luk, voor uw consequente houding, want het gaat natuurlijk niet zozeer om Chokri als persoon, als wel dat kunstenaars eindelijk eens zelf hun eigen visie kunnen laten gelden inzake een geprofessionaliseerde sector waarin intussen al zoveel volk zijn job gevonden heeft, terwijl de kunstenaar nog steeds veel te dikwijls schandalig wordt uitgebuit.

Kunstenaar Danny De Vos, de beruchte DDV die al jaren opkomt voor de rechten van de kunstenaar, gaf in het laatste Rekto:Verso-debat, Kiezen is een kunst, hieromtrent nog een hallucinant voorbeeld. Afgaande op de ingediende begroting van het MuHKA in Antwerpen blijkt dat het geld dat als loon aan kunstenaars werd uitbetaald voor een gans jaar, minder was dan het bedrag dat aan één voltijdse wordt besteed. In dit museum werken 59 mensen, dat is een verhouding van 1/59. Beste cultuurpolitici, we hebben dus een probleem. Met een kunstenaar als Cultuurminister zouden we allicht minder wereldvreemd gezwets en vooral minder misbruik hebben.

http://vimeo.com/91928544#at=0

Nog een cultuurtip: wie deze week echt een interessant debat over cultuurpolitiek wil meemaken, kan beter afzakken naar Buda Kortrijk, voor FABRIEK POLITIEK. Alle democratische partijen worden er uitgedaagd om eens niet voor eigen kerk te preken, om hun verkiezingspraatjes thuis te laten en het te hebben over de oplossingen die zij naar voor schuiven voor de maatschappelijke problemen van de volgende 30 jaar. Dat is nog eens een raak voorbeeld van hoe je als cultuurhuis zelf de politieke agenda kan bepalen. Alvast bravo, Franky Devos en Kristof Jonckheere van BUDA Kortrijk!

Vandaag op de hoogte van de wereld van morgen?