Iran probeert braindrain te stoppen

Iran probeert braindrain te stoppen

De Iraanse regering erkent dat er te veel hoogopgeleiden naar het Westen vertrekken, maar heeft nog geen overtuigende plannen om deze braindrain te stoppen.

dinsdag 22 april 2014 15:11

DeWereldMorgen.be

35
jaar geleden zei opperste leider Ayatollah Khomeini nog tegen zijn
landgenoten dat ze niet moesten inzitten over alle professionals die
hun land ontvluchtten. “Laat ze maar vertrekken, die opgeleide
mensen die steeds maar praten over wetenschap en westerse beschaving.
De hypocrieten zeggen dat er een braindrain is. Laat ze gaan. We
hebben die westerse wetenschap en beschaving niet nodig.”

Tijdens
de islamitische revolutie, die in 1980 begon, verlieten grote groepen
hoogopgeleide Iraniërs het land. Volgens het IMF leven intussen zo’n
250.000 ingenieurs en natuurkundigen, naast 170.000 andere
hoogopgeleide Iraniërs, in de VS. Tot aan de vorige regering toe
werd er niets tegen ondernomen. Kamran Daneshjou, de minister van
wetenschap in de regering-Ahmedinejad, vond de term “braindrain”
overtrokken.

Schadelijke
trend

Intussen
begint de regering het probleem te erkennen. In november werd bekend
dat er een speciale commissie is samengesteld om Iraniërs uit de
diaspora terug te brengen. In januari erkende de minister van
wetenschap, Reza Faraji Dana, dat de braindrain een van de
schadelijkste trends was in ontwikkelingslanden. “Jaarlijks
emigreren 150.000 hooggetalenteerde mensen uit Iran, wat gelijkstaat
aan een verlies van 150 miljard dollar (110 miljard euro) voor de
economie”, zei hij.

Saeed
Peivandi, hoogleraar sociologie aan de Université de Lorraine in
Frankrijk, noemt vier factoren die bijdragen aan de emigratie: gebrek
aan onderzoeksfaciliteiten, lage lonen, sociale restricties en een
instabiele politieke situatie. Zolang deze factoren bestaan, denkt
hij, zal het niet mogelijk zijn de braindrain te stoppen, zegt hij.

Gearresteerd

Foad
Sojoodi Farimani was promovendus aan de Technische Universiteit van
Amirkabir in Teheran. Hij heeft twee patenten op zijn naam staan, op
het gebied van robotgestuurde operaties. Hij werd in 2010 echter
gearresteerd en veroordeeld tot acht jaar cel voor het beledigen van
de islam, het in gevaar brengen van de nationale veiligheid en het
beledigen van de ayatollahs Khomeini en Khamenei. Hij vluchtte in
2011. Farimani is nu promovendus aan de Technische Universiteit
Eindhoven in Nederland.

“Zelfs
al kon ik naar mijn land teruggaan”, zegt hij, “ik zou het
niet doen. “Het salaris en de voordelen van onderzoek en
opleiding hier zijn veel beter. Budgetten van honderdduizenden euro’s
zijn hier normaal, terwijl ik nog weet hoe ik voor onderzoek in Iran
moest bedelen voor een paar honderd dollar.” In Iran krijgen
onderzoekers geen geschikte werkomgeving, zegt hij. “Ze hebben
niet eens toegang tot vrij internet, openbare ruimtes of vrije tijd
om na te denken. Andere landen erkennen de Iraanse patenten niet
eens.”

Het
Chinese model

Minister
Dana wil leren van het Chinese model, zei hij. “Door
getalenteerde mensen een loon te bieden dat drie of vier keer zo hoog
is als gemiddeld, weet China zijn mensen te overtuigen terug te
keren”, zei hij. Peivandi, de socioloog, begrijpt wel waarom
China het voorbeeld is. “Het is het enige land dat mensen weet
terug te halen zonder politieke veranderingen door te voeren. De
andere landen die de migratie weten om te buigen hebben allemaal een
democratische verandering doorgemaakt.”

Volgens
Shirzad Abdollahi, een onderwijsexpert in Teheran, is het plan
teleurstellend. “Het eerste probleem is dat iedereen die
terugkeert eerst twee jaar in militaire dienst moet.” Daarbij
komt dat universiteitssalarissen lager zijn dan de gemiddelde huur
van een appartement in Teheran. “En bovendien weten mensen dat
ze nooit kunnen voldoen aan de criteria van de regering”, zegt
hij, doelend op de eisen op het gebied van politiek en religie.

Het
huidige budget voor onderzoek in Iran ligt op minder dan 1 miljard
(750 miljoen dollar), 285 keer zo laag als dat van China. De grote
vraag blijft: waar gaat Iran het geld vandaan halen om het Chinese
beleid uit te voeren?

Can Iran convince its brainiacs to return?

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!