Een jong koppel zou in een standaard woning evenveel gas verbruikt hebben als er nodig is om een parkeergarage te verwarmen. (Foto: Flickr Creative Commons, Chris Slasor)
Nieuws, Samenleving, België, Electrabel, Energiefactuur, Schulden, De ware energiefactuur, Ombudsdienst, Eandis, Stijgende energiefactuur, Ombudsman -

“De facturen van Electrabel kunnen levens kapot maken”

Sinds januari gaat een website getiteld ‘Een jong koppel, Electrabel en de Ombudsdienst voor Energie’ rond op sociale media. Het is het verhaal van Wouter en Katrijn, die geconfronteerd werden met een onwezenlijk hoge Electrabelfactuur. Na jaren touwtrekken konden ze niet anders dan het bedrag van 5 cijfers op te hoesten. Hun relaas laat zien dat een ongemerkte schuld bij Electrabel, groot of klein, gemakkelijk opgebouwd is, met verstrekkende gevolgen.

vrijdag 21 februari 2014 12:10

Katrijn en Wouter willen liever niet met hun volledige naam in de media. Katrijn: “Electrabel blijft ook anoniem. Zelfs hun facturen, waarin ze meer dan 14.000 euro van ons eisten, werden verzonden in enveloppen zonder logo. Bovendien gaat het niet om ons, er zijn meer mensen die in de problemen zitten door de facturen van Electrabel. Vaak voor kleinere bedragen, soms voor vergelijkbare sommen.”

Enorm dossier vol misstanden

Wouter en Katrijn hebben meerdere jaren besteed aan het uitzoeken van de juridische en technische aspecten van de zaak. Uiteindelijk zagen ze zich gedwongen de facturen te betalen en hun CV-installatie en meter te vervangen. Vrienden zetten ondertussen een geheime benefietactie op touw om een deel van de kosten op te kunnen vangen, wat Katrijn ronduit hartverwarmend noemt.

Wat het koppel overkwam, is nauwelijks samen te vatten. Wie alles nog na wil lezen, kan dat doen op hun website. Katrijn en Wouter zetten hun volledige dossier online om het handelen van Electrabel en netbeheerder Eandis uit de doeken te doen, wat leidde tot boze reacties van Electrabel en de Ombudsman. Electrabel beweert correct gehandeld te hebben en altijd “open te hebben gestaan voor dialoog”.

Onverwachte factuur zet alles op z’n kop

De levens van Katrijn en Wouter werden drie jaar geleden door elkaar geschud, toen het koppel een onverwachte factuur van Electrabel ontving, voor 13.921,12 euro. Later liep dat bedrag nog op.

De maandelijkse energiefacturen en jaarafrekeningen die het stel tot dan toe betaald hadden, leken altijd realistische bedragen te zijn die pasten bij hun verbruikspatroon. Na opname van de laatste meterstand werd plots drie jaar aan facturen door Electrabel herzien. Er moest bijbetaald worden, en niet weinig ook.

Electrabel beantwoordde de talloze factuurprotesten en brieven met vragen om uitleg niet, maar bleef aanmaningen sturen. Aanvankelijk was het niet duidelijk of de exponentieel toegenomen factuurbedragen om gas of elektra gingen.

Het bleek na wat uitzoekwerk aardgas te zijn. Wouter: “De facturen van Electrabel zijn volstrekt onduidelijk en op ons schrijven werd niet geantwoord. Zelfs de gerechtsdeskundige die bij onze zaak betrokken was, begreep de facturen niet.”

Altijd zuinig met gas en elektra

Katrijn en Wouter hadden geen flauw idee hoe het kon dat hun maandelijks voorschot van 150 naar 800 euro ging en dat ze plots een exorbitante historische schuld bij Electrabel hadden.

Omdat Electrabel op geen enkel schrijven reageerde, moesten Katrijn en Wouter zelf op onderzoek uit. Ze dachten aanvankelijk dat het een administratieve fout was. Katrijn: “Per abuis en paar nullen teveel dachten we, want we hadden altijd al onze facturen betaald zoals het hoort”.

Ze dachten dat er misschien iets mis was met hun meter, of in het ergste geval een gaslek. Aan hun verbruik lag het niet: ze waren altijd zuinig met energie en bewoonden en verwarmden slechts een paar kamers van hun huis, omdat ze met een verbouwing bezig waren.

Eandis als rechter en belanghebbende

Op het eerste gezicht leek er niets mis met de meter en de meter laten ijken bleek problematisch: dat moest gebeuren door een expert van netbeheerder Eandis. Als zou blijken dat er iets mis was met de meter, zou Eandis opdraaien voor de gasrekening en kosten van de ijking. Als de meter juist geijkt was, zouden Katrijn en Wouter moeten betalen. Eandis had dus belang bij een ijking die het bedrijf zelf zou uitvoeren. Katrijn en Wouter durfden het risico niet te nemen.

Het koppel schakelde onafhankelijke experts in, die hun nieuwe warmwaterketel als potentiële boosdoener aanwezen. Die was mogelijk slecht geplaatst, waardoor die drie jaar lang ongemerkt extreem veel gas verstookte, dat rechtstreeks via de schoorsteen kon ontsnappen.

Oorzaak nog steeds onduidelijk

Wouter: “Op basis van de berekeningen van experts, leek het dus om die CV-installatie te gaan. Dat is ook wat Electrabel blijft beweren. We spanden een rechtszaak aan tegen de gecertificeerde loodgieter die de installatie plaatste. De gerechtsdeskundige in die zaak zei echter dat het niet vast te stellen is dat het de CV-installatie was.”

“De BTW op advocaten is in de tussentijd 21 procent geworden en bovendien is ons geld op. We hebben de rechtszaak moeten staken. Kortom: officieel is er nog steeds niet vastgesteld of het gas verbruikt is en zo ja, hoe dat gebeurd zou zijn.”

Electrabel baseerde zich op schattingen

Wat wel zeker is: netbeheerder Eandis liet na de meterstanden op te nemen, drie jaar lang. Electrabel baseerde zich bij het factureren op schattingen van het verbruik, zonder dat op facturen te melden. Ook de jaarafrekeningen werden op schattingen gebaseerd, waardoor Katrijn en Wouter zonder dat te vermoeden een enorme rekening konden opbouwen.

Het koppel schakelde de Ombudsman voor Energie in om uit te zoeken of Electrabel nalatig gehandeld had. De Ombudsman verklaarde hun klacht ontvankelijk en had in totaal 80 dagen de tijd om het dossier te behandelen. De Ombudsman deed meer dan 600 dagen over het omvangrijke dossier, waardoor de onzekerheid voor Katrijn en Wouter maar voortduurde.

Bovendien speelde de Ombudsman hun dossier door aan Electrabel, terwijl Electrabel, dat daar wettelijk toe verplicht is, nog steeds geen gehoor gaf aan het verzoek van het stel om het dossier dat het bedrijf over hen samenstelde, vrij te geven.

Netwerkbeheerder is verantwoordelijk voor meteropname

De Ombudsman wist netwerkbeheerder Eandis zover te krijgen dat die deels schuld bekende. In 2011, nadat de problemen voor Katrijn en Wouter begonnen, is er in een Vlaams decreet namelijk bepaald dat de netwerkbeheerder verplicht is minstens eens in de twee jaar ter plekke de meterstanden moet opnemen. Het andere jaar moet de netwerkbeheerder de bewoner een kaartje sturen, zodat die dat zelf kan doen. Laat de netbeheerder het controleren van de fysieke meterstanden na, dan zijn netbeheerder en energieleverancier verantwoordelijk voor eventuele meerkosten ten opzichte van het geschatte verbruik.

Maar wat als de consument de meterstanden niet doorgeeft? Er is niet wettelijk bepaald wie er dan verantwoordelijk is. In het geval van Katrijn en Wouter probeerden zij meterstanden door te geven via internet, maar was er een technische storing op de site van Eandis en kregen zij het bericht in beeld dat ze verder niets hoefden te ondernemen.

Ombudsman sluit dossier af

Eandis, die als netbeheerder de meterstanden doorgeeft aan de energieleverancier, gaf aan de Ombudsman toe niet aan de verplichting om eens in de twee jaar meterstanden op te nemen te hebben voldaan. Eandis wilde de kosten van de periode waarin de netwerkbeheerder nalatig was geweest, op zich nemen.

Hoeveel er in die periode daadwerkelijk verbruikt is, is echter niet vast te stellen. Eandis maakte daarom zelf een schatting van het bedrag dat het bedrijf voor zijn rekening zou nemen. De Ombudsman besloot dat dit het maximale was wat de dienst kom betekenen en Katrijn en Wouter zouden een afbetalingsregeling met Electrabel moeten treffen voor het resterende bedrag, nog steeds zo’n 10.000 euro.

Electrabel wijst naar Eandis

Zoals ook blijkt uit verhalen van andere mensen die in een vergelijkbare situatie terecht zijn gekomen, weigerde Electrabel informatie te verstrekken en schoof het bedrijf de bal door naar Eandis. De consument heeft echter geen direct contract met Eandis, en bovendien bevindt Eandis zich in een machtspositie: de netwerkbeheer bepaalt of een meter al dan niet foutief is, of hoeveel er verbruikt is in de periode waar Eandis zelf voor moet betalen.

Dan is er nog een andere vraag, namelijk: mag Electrabel facturen die reeds voldaan zijn na zo lange tijd nog herzien? De wet is hier niet eenduidig. De meeste interpretaties van de buitengewone verjaringstermijnen uit het Burgerlijk Wetboek argumenteren dat een termijn van vijf jaar van toepassing is op energiefacturen.

Dat betekent dat Electrabel, of een andere energieleverancier, herzieningen kan sturen van facturen die al vijf jaar voldaan zijn, ook als er al een jaarafrekening berekend en voldaan is. Wie even rondkijkt op internet vindt talloze verhalen van klanten van Electrabel die plots een herziening ontvangen van jaren oude facturen, die vaak niet gespecificeerd zijn.

Dossier afgesloten, Electrabel staat weer aan de deur

In het geval van Katrijn en Wouter gaat het om een extreem bedrag. Hoe vaak dit soort gevallen zich voordoen is niet bekend. De Ombudsman voor Energie geeft geen cijfers vrij over de omvang van klachten. Wouter: “We hebben de loterij van pech gewonnen. Toen het dossier bij de Ombudsman na drie jaar werd afgesloten, vielen de aanmaningen van Electrabel weer op de deurmat. Er zat uiteindelijk niet veel anders op dan te betalen, wat we met hulp van vrienden en familie hebben kunnen doen.”

“Met een enkele druk op de knop werd binnen een paar seconden een bijzonder stressvolle, drie jaar durende nachtmerrie beëindigd. De psychologische gevolgen, financiële misère en hoe onze toekomstdromen in de ijskast beland zijn, dat neem je niet zo snel weg.”

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!