Het Internationaal Gerechtshof in Den Haag stelde in 2004 al dat de Muur in Palestina illegaal werd gebouwd, en dat het aan de VN was om hiertegen actie te ondernemen. Actie bleef echter uit, en aan de muur wordt nog steeds verder gebouwd. Of: hoe de VN haar verantwoordelijkheden ontloopt. (Foto: Peter Mulligan)
Verslag, Nieuws, Wereld, Politiek, ABVV, Verenigde Staten, Verenigde Naties, Apartheidsmuur, Israël Palestina, Russell Tribunaal voor Palestina - Koen Vanbrabandt

Russell Tribunaal veroordeelt betrokkenheid VS en VN bij onderdrukking Palestijnen

Het Russell Tribunaal over Palestina organiseerde begin oktober haar vierde sessie in New York. In de 3 voorgaande sessies van het tribunaal kwamen reeds aan bod: de rol en betrokkenheid van de Europese Unie in de bezetting van de Palestijnse gebieden en de onderdrukking van de bevolking, de medeplichtigheid van bedrijven en multinationals en de vraag of Israël een apartheidspolitiek voert. Een toetsing aan het internationaal recht staat centraal.

woensdag 31 oktober 2012 15:13

Voorwerp van de sessie in New York was de medeplichtigheid van de VS en het falen van de Verenigde Naties om de schendingen van het internationaal recht door Israël ten aanzien van de Palestijnen te stoppen.[1]

Jury en getuigen

Een sessie van het Russell Tribunaal verloopt als volgt: gedurende 2 dagen komen experten aan het woord die vanuit hun achtergrond komen getuigen. Opmerkelijk detail: de VS boycotten actief het Tribunaal door een aantal Palestijnse sprekers (waaronder de officiële Palestijnse vertegenwoordiger in België Leila Shahid) een inreisvisum te weigeren.

Noam Chomsky was aangekondigd als een van de experten maar was te ziek om live aanwezig te zijn. Hij sprak de zaal toe via een videoboodschap.

Een internationale jury stelt bijkomende vragen en formuleert na 2 dagen haar “vonnis”. In de 11-koppige jury van de sessie in New York zaten onder andere Stéphane Hessel (van het boek ‘Indignez-vous’), Angela Davis (Amerikaanse activiste), Cynthia McKinney (voormalig congreslid in de VS), Ronald Kesrils (voormalig Zuid-Afrikaans minister en anti-Aparheidsactivist).

De Belgische voormalige PS-senator Pierre Galand leidt de debatten. De zitting is publiek maar er zijn geen tussenkomsten vanuit de zaal.

Internationaal recht moet je afdwingen

Illan Pappé, een Israëlische historicus en professor geeft een historisch beeld en stelt dat Israël zelf wil beslissen waar ze naar toe gaan met de bezetting; de rest van de wereld zal dat dan maar moeten accepteren of verwerpen. Hij maakt een vergelijking met gevangenissen.

Verzetten de Palestijnen zich, dan zullen ze onderworpen worden aan maatregelen eigen aan een maximaal beveiligde gevangenis. Verzetten zij zich niet dan blijven ze, zoals nu, in een soort open gevangenis. Een vergelijking met Gaza en de Westelijke Jordaanoever liggen voor de hand.

Hij spreekt ook over etnische zuiveringen die Israël vanaf 1948 doorvoerde, een onderwerp waar hij ook een boek over schreef (‘The Ethnic Cleansing of Palestine’, of ‘De etnische zuivering van Palestina’, nvdr.).

Bij verschillende tussenkomsten is enige kennis van internationaal recht noodzakelijk. Maar twee korte zinnen zeggen alles: “Law is derived from power” en “There is jurisdiction but someone has to take it up”. En zo voelt ook de zaal het aan: wie macht heeft, kan recht afdwingen!

Het vele bewijsmateriaal over wat de VN had kunnen doen én vooral naliet te doen in de kwestie – geleverd door professor Vera Golland-Debbas – versterkt dat gevoel nog. Het internationaal recht biedt voldoende mogelijkheden maar iemand moet de ‘politieke moed’ hebben om het te laten afdwingen. Al zal het in het geval van de VN langer dan 5 minuten duren, gezien de structuur ervan.

Over de rol van de VN één voorbeeld: het advies van 2004 van het Internationaal Gerechtshof in Den Haag over de bouw van de Muur in Palestina stelde dat de muur illegaal gebouwd werd, en ook dat het aan de VN was om verdere actie te ondernemen om hieraan een einde te stellen.

Maar aan de muur wordt rustig voortgebouwd. En dan hebben we het nog niet over de vele VN-resoluties die voorlopig dode letter blijven.

Verschillende getuigen en experten herinneren aan de dramatische ‘factsontheground’ in zowel Gaza als op de Westelijke Jordaanoever.

Unieke steun van de VS

Dat de Verenigde Staten hier een belangrijke rol spelen, is overduidelijk. De Verenigde Staten misbuiken hun vetorecht binnen de Veiligheidsraad van de VN keer op keer. Dat ontslaat Europa natuurlijk niet van haar eigen verantwoordelijkheid.

De economische, diplomatieke en militaire steun van de VS aan Israël is uniek in de wereld:

Op economisch gebied ontving Israël al ongeveer 115 miljard dollar steun van de VS. Het land is sinds 1976 de grootste ontvanger van VS-steun.

Wat de diplomatie betreft, gebruikten de VS tussen 1972 en 2012 43 keer als enige hun vetorecht tegen VN-resoluties die kritisch waren ten aanzien van Israël.

Militair gezien ontvangt Israël 60% van de totale buitenlandse militaire steun van de VS. Israël staat in de top 10 van grootste wapenleveranciers ter wereld.

Apartheid

We willen ook nog even verwijzen naar de conclusies van de vorige sessie van het Russell Tribunaal over Apartheid. Alhoewel er duidelijke verschillen zijn met het Apartheidsregime in Zuid-Afrika, past Israël ook een apartheidspolitiek toe.

Er is immers sprake van apartheid wanneer in een land twee ‘rassengroepen’ van elkaar worden gescheiden. Ras slaat hier niet op een biologische groep mensen, maar op een sociologische groep. In een apartheidsregime is er een onmenselijke onderdrukking van de gedomineerde groep.

En die onderdrukking gebeurt in een geïnstitutionaliseerd systeem. Deze elementen zijn ongetwijfeld aanwezig in de Israëlische bezettingspolitiek.

Een vertegenwoordiger van COSATU, de Zuid-Afrikaanse vakbondskoepel, erkent de gelijkenissen en vindt dat de internationale gemeenschap ook in die zin moet reageren.

Het is echter duidelijk dat dit idee nog niet doorgedrongen is bij de publieke opinie in Europa. Een aanrader hiervoor is de documentaire ‘RoadmaptoApartheid‘, die apartheid in Israël en Zuid-Afrika vergelijkt.

Conclusies, en…actie

Uiteindelijk zijn de conclusies van de sessie in New York duidelijk, ook al heeft het Russell Tribunaal een uitgesproken academisch en dus wat gesloten karakter. Het reikt extra argumenten aan. Het is nu aan activisten wereldwijd om de conclusies te gebruiken en er concrete acties aan te koppelen.

Ook vakbonden moeten hierin een rol spelen. Op het congres van de Europese Federatie van Bouw-en Houtarbeiders (EFBH) in december 2011, werd, onder impuls van De Algemene Centrale-ABVV een motie goedgekeurd.

Eén van de elementen daarin stelde: “Het Congres roept het EFBH op om actief leden, ondernemingen en pensioenfondsen aan te zetten om economische activiteiten gelinkt aan de illegale nederzettingen, de bezetting en de bouw/onderhoud van de illegale ‘Afscheidingsmuur’ stop te zetten.” Dit is iets waar we aan de slag mee kunnen.

In het rapport van 2011 van de Internationale Arbeidsorganisatie over de toestand van de werknemers in de bezette gebieden staat een cruciale zin: “the fundamental aspiration remains ending the situation of occupation rather than improving conditions under occupation.

De volledige bevindingen van de jury van de sessie in New York bevinden zich in bijgaand document. De slotsessie van het Russell Tribunaal over Palestina zal plaatsvinden in Brussel begin 2013.

Voetnoten

  • [1]Het Russell Tribunaal is een internationale volksrechtbank, genoemd naar de Britse filosoof en activist Bertrand Russell. In 1967 vond het eerste Russell Tribunaal plaats over Vietnam.

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!