Wat wil Bart De Wever nu juist zeggen?

Wat wil Bart De Wever nu juist zeggen?

woensdag 17 oktober 2012 14:56

Iedereen weet ondertussen dat Bart De Wever (BDW) als historicus graag en veel verwijst naar het  verleden. Niet iedereen is echter even belezen. Het kan echter interessant zijn eens te kijken welke verhalen achter de verwijzingen schuilen.

“De vraag is nu ook of we de Rubicon gaan oversteken”

Zo begon BDW de ochtend van 14 oktober, nog voor de uitslag van één stembureau de media bereikte. De opmerking is een duidelijke verwijzing naar Caesars oversteek van het Italiaans riviertje de Rubico, in de ochtend van 11 januari 49 v.C. Volgens één bron hield Caesar kort stil net voor hij het riviertje overstak om even na te denken, waarna hij in het Grieks aneristho kubos zei, voor de Romeinse lezers nadien gemakshalve vertaald naar de vaker gebruikte uitdrukking iacta alea est, de teerling is geworpen.

Iedereen voelt spontaan aan dat die oversteek een belangrijk keerpunt voor Caesar moet zijn geweest. Anders zou BDW in de ochtend van 14 oktober zijn gehoopte electorale prestatie nooit met de oversteek van de Rubico hebben vergeleken. Maar wat wil BDW nu juist zeggen met zijn vergelijking? Hij hoopte blijkbaar op 14 oktober een daad te verrichten te vergelijken met de oversteek door Caesar.

Omdat BDW zijn vergelijking nog niet heeft toegelicht, kunnen we enkel eens kijken wat juist in de ochtend van 11 januari 49 v.C. is gebeurd en wat dit ‘historisch’ maakte, in de hoop dat dit iets verduidelijkt over de denkwereld van BDW.

Caesar was een Romeins politicus in een tijd toen de Romeinse staat geleid werd door openbare ambtsdragers. Openbare functies waren op alle mogelijke manieren beperkt: een ambt was beperkt in tijd en de ambtsdrager had duidelijk omschreven bevoegdheden. Dit allemaal om te vermijden dat één individu teveel macht zou verwerven en die macht ten nadele van de burgers zou misbruiken. Wie kandidaat was voor een functie voerde hevig campagne en werd via een systeem van verkiezingen aangesteld. Het klinkt allemaal bekend.

Het systeem was in de tijd van Caesar duidelijk in crisis en regels die een ongezonde cumulatie van macht moesten vermijden werden vaak met de voeten getreden. Voorafgaand aan 11 januari 49 v.C. was Caesar immers samen met de politici Pompeius en Crassus opgetreden in een ‘triumviraat’, een driemanschap waarin de drie heren de Romeinse macht onder elkaar verdeelden, al was de afspraak nog beperkt in de tijd, nl. tot 50 v.C.

In 49 v.C. kwam een einde aan de machtsbasis van Caesar en de Romeinse senaat stond hem enkel toe zich kandidaat te stellen voor een nieuw ambt wanneer hij zich in Rome presenteerde zoals elke kandidaat, als gewoon burger en dus zonder zijn soldaten, die enkel in de provincies mochten optreden en geen toegang kregen tot de toenmalige Romeinse staat, voorbij de Rubico.

Wat Caesar uitvoerde in de ochtend van 11 januari 49 v.C. was dus niets minder dan een ‘revolutie’, een term die we de laatste dagen ook hebben gehoord. Caesar wenste een nieuw mandaat en meende dit enkel te kunnen claimen met behulp van zijn soldaten. Het was het begin van een 4 jaar durende zware burgeroorlog.

We weten ook wat het eindresultaat was van de oversteek van de Rubico en welk cijfer de teerling toonde toen hij stopte met rollen. Toen de Pompeianen allemaal dood of verslagen waren liet Caesar zich begin 44 v.C. tot dictator voor het leven uitroepen, een duidelijke inbreuk op alle Romeinse wetgeving. Lang heeft hij niet van de macht genoten, want al in maart dat jaar werd hij vermoord. Het rijk viel uiteen in een reeks burgeroorlogen die nog eens 14 jaar zouden duren, waarna de enige overwinnaar, Caesars adoptiefzoon Octavianus, de Romeinse ‘democratie’ ten grave droeg en het keizerrijk instelde waar alle macht werd uitgeoefend door één individu.

Ik hoop van harte dat BDW dit verhaal niet in zijn hoofd had, wanneer hij op 14 oktober even mijmerend stilhield aan de oevers van zijn Rubico en overdacht of hij de Rubico zou noemen of de teerling. Zijn speech die avond, toen hij aankondigde om de ‘overwinning op te eisen op ’t Schoon Verdiep’ en de oversteek letterlijk herhaalde aan het hoofd van zijn aanhangers: het geeft allemaal te denken.

Het woord is nu aan BDW, en ik eindig met een vraag: Wat bedoelde u nu juist met uw uitspraak? Of bent u het met mij eens dat u ook die woorden beter niet had gezegd wanneer u daadwerkelijk de burgervader van alle Antwerpenaren wil worden, en niet alleen van hen die u imponeerde met uw slogan dat de verandering nu begint.

Ik kijk uit naar uw antwoord.

Met vriendelijke groet,

Karl Simons

Inwoner van de stad die van iedereen is

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!