Armoede, Hasselt, Kraakpand, Transitie, Kunst, Kuleuven, Peter Tom Jones, Recyclage, Transitienetwerk, Windmolens, Ecologisch bewustzijn, Enhanced Landfill Mining, Leven, Ecologisch leven, Bankiers, Volxkeuken, Liefde, Muffinman, Culturele diversiteit, Villa Krakelbont, Erwin Vanmassenhove, Pipi Langkous, Terra Reversa, Genkersteenweg, Genkersteenweg 33, Antistresspoweet, Rechtvaardige duurzaamheid, Land fill mining, I-CLEANTECH VZW, Betere wereld, Culturele vrijhaven, Overschotteneconomie, Wederzijdse hulp, Verontwaardiging, Krakelbont, Nieuwe armen, Generatie Z, De universele rechten van de mens, Socio-ecologie, Socio-ecologische mentaliteit, Het Genootschap de Volle Maan, CC Hasselt, KUL, Kritieke grondstoffen, Kritische grondstoffen, Socio-ecologische transitie, Desocialekalender.be, Sociale kalender, Verbondenheid, Community, Creatieve energie, Klimaatneutraal, Community-gevoel, Astronomisch, Iedereen welkom, Klimaatneutraliteit, Volkskeuken, Doorgeefwinkel, Weggeefwinkel, Licht -

Villa Krakelbont ruikt lont

vrijdag 10 februari 2012 05:44

Uw poëtisch reporter ging op avontuur te Hasselt, woonde een lezing van Peter Tom Jones bij en verbleef even bij de vriendelijke mensen van Villa Krakelbont. Pippi Langkous was nooit veraf, net als de ziel en bezieling van socio-ecologische transitie. Uw reporter zag een nieuwe generatie in de weer die werkt aan een betere wereld middels directe actie. Hij was blij verrast relatief optimistische geluiden te mogen aanhoren….

Een hemels ontwaken

Aan het uiteinde van mijn voeten, voel ik zacht een eerste ochtendlijk bewegen. Als ik mijn piepende ogen open, voel ik hoe slaapzand zich korzelig ontsluit. De dageraad heeft met haar eerste kleuren het leven achter de vensters getekend. Iemand gooit hout op het vuur, een ander heeft al koffie gezet. Langzaam, trekt het dagelijkse leven zich weer op gang in Villa Krakelbont.

Met vriendelijkheid en beweging, vangen mensen hier op de Genkersteenweg 33 te Hasselt hun dag aan. Taart en koffiekoeken, gekregen van een nabijgelegen sympathiserende bakkerij, gaan dankbaar van hand tot mond. Hartsverwarmend zonnelicht strijkt neer over de mooi aangeklede leefruimte.

Een tiental mensen heeft tijdens de nacht, in de vele ruimtes die het ruime kraakpand rijk is, de intens felle koude getrotseerd. Niemand jammert hier. Iedereen is hier goedgeluimd, vervuld van positieve energie! De eerste plannen om hout te vergaren voor de volgende nacht, worden gemoedelijk gesmeed. De ene doet rustig de afwas, een andere veegt zwijgzaam de vloer.

Bouwen aan een betere wereld

Op de robuste en degelijke houtstoof, staat in een grote ketel al water te pruttelen voor meer poetswerk. Iedereen neemt hier haar of zijn taken ter harte, zoals in elk helder huis. Dit is wat me hier sinds gisteren duidelijk is: deze groep krakers is heel pro-actief ingesteld.

Bouwen aan een betere wereld is hier geen loos begrip. Daar wordt immers beter niet teveel over geluld, maar simpelweg met respectvol en daadkrachtig handelen ingevuld. Je doet wat nodig is, in je nabije omgeving.

Wat staat dit veraf van de stedelijke drukte zo vaak gebukt onder moede, overhaaste of grauwe gezichten. Mensen moesten meer oog hebben voor mini-samenlevingen als Villa Krakelbont. Omdat op plekken als deze de rijkdom van ons maatschappelijk bewustzijn haar hoogtij viert.

Culturele vrijhaven

Onbenutte ruimte wordt wijselijk ingeschakeld om iedereen met goede intentie kans te geven eigen en gezamenlijke projecten alsook dromen te verwezelijken.

Zondags is er omstreeks zes uur de wekelijkse volkskeuken waar mensen een copieuze maaltijd kunnen komen genieten in ruil voor een vrije bijdrage en/of helpende hand. De doorgeefwinkel is  ‘officiëel’ woensdag- en zaterdagmiddag open, maar in de praktijk elke dag. Het fietsenatelier staat in haar steigers.

Enkele weken terug, organiseerden de vrolijke inwoners van deze culturele vrijhaven een groot buurtfeest met warme dranken en boekweitpannenkoeken. Met bonte kleren, liepen deze voornamelijk jonge mensen over een
geïmproviseerde catwalk.

Sommigen gaven een initiatie circustechnieken, anderen leerden nieuwsgierige bezoekers oude pleinspelen aan. Ervaring en kennis werden met éénieder die dat wenste gedeeld.

Overschotteneconomie

Onze huidige Westerse economie is in deze tijden van crisis, behoudens een kenniseconomie, ook ten dele een overschotteneconomie. Recyclage stopt niet aan de poorten van een kringloopwinkel….

Een oud vrouwtje van de lokale haakclub bijvoorbeeld, was bijzonder verontwaardigd te horen dat de lokale kringloopwinkel de hele inboedel van haar zopas gestorven dochter niet wou overnemen _dit terwille van één kras op een van de antieke kasten!_ dat ze besloot alle spullen integraal aan Villa Krakelbont te geven.

Het is opmerkelijk, soms zelfs onthutsend, hoe lichtzinnig onze maatschappij omspringt met het organiseren van haar bruikbaar goed. Gelukkig blijft in essentie de meerderheid van de mensen, al dan niet gedreven door verontwaardiging, juiste keuzes maken: net zoals het hartelijk delen van deze oude vrouw ons toont.

Waarom de Muffinman gelijk heeft

Niet verwonderlijk, waart ook hier in Villa Kakelbont de ziel van de Muffinman. De koele voorraadkamer is rijkelijk gevuld met voedsel van het skippen: sinds afgelopen nacht 15 kreeften, kaas, hesp, een overvloed aan fruit en groenten, koffie en bijvoorbeeld olijfolie.

Het nieuws op de radio liegt er niet om, als ik bij het ochtendjournaal van 10 uur een medewerker van de voedselbanken aan het woord hoor; Zij worden overspoeld met een gestadig, maar genadeloos zekere toename van ‘nieuwe armen’ dat zelfs moeite hebben om de toeloop op te vangen.

Hoe is het mogelijk dat zovele mensen in de shit zitten ten gevolge van de ons ondertussen genoegzaam gekende bankencrisis, terwijl nog steeds voedzaam eten ondoordacht wordt verspild? Waarom worden niet sneller en efficiënter mensen ingeschakeld om in de basisnoden van alle mensen binnen onze samenleving te voorzien?

Voor de bewoners van Villa Krakelbont is het vanzelfsprekend dat je deze mentaliteit aanpakt, door met een gezonde dosis lef, lege ruimte(s) en overschotten terug beschikbaar te maken.

Een pragmatische generatie staat op

Ik zou zo ver gaan dat we hier te maken hebben met de opkomst van een generatie jonge mensen die gedreven door een gezonde zin voor rechtvaardigheid directe actie onderneemt. Met ludiek theater bijvoorbeeld.

Ook mensen van Villa Krakelbont namen eind vorig jaar deel aan de plaatselijke actie tegen een nefast ultra-liberalisme aan de deuren van een dexia-kantoor. Dit is een generatie doeners die durven aan te kaarten wat voor ons allen duidelijk is: er schort iets aan ons huidige mondiale systeem.

Dit is een generatie jonge mensen die voorbij het lakse defaitisme kijken en, in weerwil van alle apocalyptische wereldbeelden, heel concreet iets trachten te doen voor een meer waardevolle en meer zinvolle toekomst. Hier en nu.

De universele rechten van de mens

De dagelijkse media berichten ons van de soms gruwelijke consequenties van een op een hol geslagen marktlogica. Eergisteren nog stond in de krant te lezen dat vele mensen in de Benelux zelfs afgesloten zijn van drinkbaar water. Dergelijke schrijnende toestanden lachen er niet om.

Als een moeder in Griekenland haar kinderen aan de schoolpoorten achterlaat met een briefje voor de juf waarin staat dat ze haar kinderen des avonds niet komt ophalen, omdat ze ze niet meer voeden kan: dan veranderen vele voorheen onbespreekbare of zogenaamd marginale alternatieven in praktische voor de hand liggende oplossingen.

Voor vele mensen is de crisis immers geen ver-van-mijn-bed-show meer. Ook hier begint onze traditionele middenklasse evengoed te kreunen onder de misselijkmakende gevolgen van de frivole keuzes die bankiers en bijvoordbeeld bewindslui in beheersraden maakten eertijds.

In zulke omstandigheden, is het mijns inziens niet anders dan verantwoord alle mogelijke middelen aan te wenden om de fundamentele rechten van mensen te vrijwaren.

Een visionaire voorbode

Behoudens eten en drinken, hoort eenieder in een moderne samenleving aanspraak te kunnen maken op een minimale hoeveelheid energie, evenals middelen om te communiceren. Woningrecht behoort evengoed een onvervreemdbaar recht te zijn!

Leegstaande en  ongebruikte panden betrekken, is meer dan een symbolisch of een daadkrachtig signaal. Het is behoudens een zelfbewuste keuze voor autonomie en menselijke waardigheid, een socio-ecologische mentaliteit die op praktische wijze oplossingen biedt voor problemen waarmee onze maatschappij hedentendage systematisch worstelt.

Meer nog is het een visionaire voorbode van wat ons allen te doen staat: middels een efficiënter gebruik maken van onze bestaande middelen en voor de hand liggende mogelijkheden, een samenleving opbouwen waar menselijke warmte, samenwerken en wederzijdse hulp primeren op gemakzuchtig consumentisme.

Peter Tom Jones

Directe aanleiding voor mijzelf om te Hasselt deze reportagereeks te beginnen, was een lezing met Peter Tom Jones die Het Genootschap Volle Maan organiseerde in samenwerking met het Limburgs Sociaal Forum maandagavond 6 februari 2012 in CC Hasselt. Peter Tom Jones is zowel auteur van het boek Terra Reversa, evenals een gelauwerd onderzoeker aan de KUL, alsook voorzitter van vzw I-CLEANTECH Vlaanderen.

Zijn glasheldere inzichten op het vlak van socio-ecologie geven blijk van een scherpzinnige en open geest. Ook hij tracht heel praktisch oplossingen te vinden voor de huidige maatschappelijke problemen. De idee om oude stortplaatsen terug te gaan ontginnen in de plaats van enkel saneren, het zogenaamde Enhanced Landfill Mining, is even simpel als geniaal.

Gegeven dat er van nature vele grondstoffen zoals kritische metalen niet voorradig zijn op Europese bodem, en de stijgende prijs voor dergelijke materialen op de internationale markt, is het plots een bijzonder zinvolle optie geworden om al deze stortplaatsen te ontginnen om er grondstoffen uit te winnen. Zo, verstrengelen ecologische, sociale en economische motieven zich van nature uit.

Socio-ecologische transitie

Cleantech is nu gestart met een eerste proefproject te Limburg dat voor heel veel nieuwe jobs zal zorgen, zij het op middenlange termijn. Enhanced Landfill Mining staat nog betrekkelijk in haar kinderschoenen. De onderliggende ideologie stoelt zich evenwel op een eeuwenoude traditie terug te brengen tot de alchemie.

In de moderne chemie, gold namelijk lang een nogal onbekommerde houding ten op zichte van het afval dat werd afgescheiden door de fabrieken van de industriële revolutie. De socio-ecologische transitie die we de komende jaren en decennia zullen meemaken zal in het teken staan van alle ons kenbare grondstoffen zo volledig mogelijk te recycleren.

De wegwerpcultuur draait op haar laatste benen. Het wordt meer dan trendy om te recycleren, het wordt een economische noodzaak, zelfs een kwestie van overleven voor een aanzienlijk deel van onze bevolking.

Terra Reversa

In die optiek, kan een verhaal dat zowel de leefbaarheid van onze omgeving vergroot, alsook een verhoging van onze gezondheid bewerkstelligt door het ruimen van schadelijke stoffen in ons milieu, best weloverwogen worden. Een verhaal dat zowel voor meer werk zorgt, als vele opportuniteiten biedt voor mensen met ondernemingsinitiatief, zulk een tijdig verhaal kunnen we best met open armen ontvangen.

Een verhaal dat onze natuurlijke kringloop respecteert en daarmee al haar afval integraal herintegreert, sluit de cirkel en roept daarmee een halt toe aan nodeloze verspilling en verkwisting. Peter Tom Jones wijst ons, samen met zovele anderen, praktisch de weg richting een lokaal beleid dat zijn verantwoordelijkheid neemt om zo snel mogelijk klimaatneutraal te leven en handelen.

Wachten op wereldmachten of wereldleiders die eindelijk overeenkomen in een bindend klimaatakkoord is een valkuil waarin je voornamelijk struikelt over de vooruitgeschoven voeten van de wereldpolitiek en -polemiek. Het is kwestie van nu een maatschappelijk draagvlak te creëren voor een rechtvaardige transitie. Inspirerende toekomstbeelden in het leven roepen is hierbij cruciaal!

Lokale verankering, verbondenheid en community-gevoel

Leefbare steden, een vruchtbaar platteland en inlevende woongezelschappen waar menselijke warmte primeert, komen niet alleen tot stand door individuen, maar ook door hun verbondenheid en community-gevoel. Mensen die aandeel nemen in de windmolens nabij hun woonst voelen zich meer betrokken bij dergelijke duurzame projecten.

Mensen moesten goed tussen hun twee oren knopen dat ideeën over windmolenparken of omtrent andere groene technologieën enkel kunnen uitgevoerd worden indien de benodigde kritische grondstoffen voldoende in voorraad zijn. Dit impliceert bijvoorbeeld niet enkel de eerste tot de laatste gsm recycleren: dat wil ook betekenen dat je elk element afzonderlijk in elke gsm gaat recupereren. Daar is dus werk aan de winkel!

Als wij onze overschotten en restanten stelselmatig beginnen ontginnen, dan kunnen wij binnen Europa tot wel 50 jaar verder met het materiaal dat hier aanwezig is. De besparing die hier verder uit volgt, bedraagt astronomische getallen die vlotjes in de ettelijke miljarden euro’s gaan. Hoewel geld misschien niet de belangrijkste factor is, is een economisch argument mooi meegenomen om hoogstdringende mentaliteitswijzigingen in een stroomversnelling te brengen.

Voorlopig is het Limburgs project een uniek pilootproject, maar wel één dat met argusogen gevolgd wordt vanuit en gesponsord wordt door heel Europa. Behoudens Hasselt, hebben ook zowel Leuven als Gent zich geëngageerd om klimaatneutrale steden en regio’s te worden zo snel het menselijk kan.

Iedereen welkom!

Voor mij was het een genoegen om van Tom Peter Jones zijn lezing door te reizen richting Villa Krakelbont. Klimaatneutraliteit nastreven vindt niet alleen haar speerpunt op de KUL of bij je lokale stadsbestuur.

Socio-ecologisch samenleven vindt ook haar inspiratie bij een jonge generatie moedige mensen die middels omgevingen zoals Villa Krakelbont creatieve energie vrijmaken. Om tot nieuwe vormen binnen onze samenleving te komen, is ruimte nodig voor experiment, alsook tijd voor bezinning. De jonge mensen van Villa Krakelbont geven ons deze ruimte.

Vergewis U er zelf van en ga eens kijkje nemen tijdens de volkskeuken of op een ander moment van de week. Ook de avonden met plezier en vertier zijn een aanrader voor verrassende poëzie en een streepje muziek. “Iedereen welkom!”, luidt het op één van de vele kleurrijke panelen aan de inkom van Villa Krakelbont….                                                   

Villa Krakelbont is met andere woorden een aanrader van formaat! En gegeven de toekomst nooit zeker is, kan je er beter vandaag eens op bezoek dan morgen…. Neem het gerust van mij aan, waarde lezer, dat ik mij heel welkom heb gevoeld bij zulk een groep fijne, oprechte en inspirerende mensen! Ik wens je hetzelfde!

Tenslotte, ben ik de inwoners en vrienden van Villa Krakelbont immens dankbaar voor mijn hoogst aangename verblijf bij hen allen!

tekst en foto’s door Erwin Vanmassenhove

http://www.meer foto’s met muziek van Pippi Langkous op You Tube

http://www.facebook.com/villa.krakelbont

http://www.petertomjones.be/

http://www.hetgenootschapdevollemaan.tk/

http://www.socialekalender.be/

http://www.lsf.be/

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!