Het Prinos boorplatform ten zuiden van Thassos
Nieuws, Europa, Griekenland, Olie, Analyse -

Wordt Griekenland een nieuwe oliestaat?

Griekenland staat bekend om zijn olie, meer bepaald zijn olijfolie. Sinds een paar maanden is er echter sprake van dat Griekenland ook nog andere olie zou kunnen gaan produceren, dit keer aardolie. Er zouden studies zijn die aantonen dat er olie en aardgas zit in de Ionische Zee en ten zuiden van Kreta.

woensdag 4 januari 2012 19:49

Het klinkt onwaarschijnlijk. Decennialang is er gezegd dat het een fabeltje was dat er olie op Grieks grondgebied zou te vinden zijn. Zelfs eind 2009 gaf toenmalig premier Papandreou toe dat er geen olie te vinden was op Grieks grondgebied. Maar op 3 januari lanceerde het Griekse ministerie van Milieu en Klimatologische Verandering (een ministerie dat pas sinds 2009 bestaat) een openbare aanbesteding om proefboringen uit te voeren naar aardgas en olie ten westen van Ioannina, in de golf van Patras en rond Katakolo in de Ionische Zee ten westen van Griekenland. Ten laatste eind 2012 zou er een boorplatform staan ten westen van Griekenland, aldus vice-minister van Milieu Yiannis Maniatis. Het boorplatform zou wel veeleer “symbolisch” zijn.

Olietekort dreigt

De timing van deze aanbesteding lijkt niet toevallig. De EU heeft deze week een embargo tegen olie uit Iran uitgesproken. Daarmee komt Griekenland in zeer nauwe schoentjes te staan. Er zijn namelijk nauwelijks nog olieproducerende landen te vinden die olie willen verkopen aan Griekenland, omdat ze vrezen dat het land zijn rekeningen niet kan betalen. Enkel Iran bleek bereid om Griekenland op krediet olie te verkopen. Zoveel zelfs dat het land voor het ogenblik 35 procent van zijn olievoorraad uit Iran haalt.

Dit EU-embargo gaat Griekenland pijn doen. De brandstofprijzen zijn nu al erg hoog en dreigen hierdoor nog meer de hoogte in te gaan. Vele automobilisten hebben de voorbije weken de nummerplaten van hun auto terug ingeleverd omdat ze de taksen, de wegentol en de dure benzine niet meer kunnen betalen. Stookolie wordt ook al niet meer ingeslagen: vele mensen schakelen over op verwarming met een hout- of gaskacheltje. Van zij die zich tot nu nog wel stookolie konden veroorloven, zullen er nu wellicht ook afhaken als die nog duurder wordt.

Verder heeft Griekenland nog heel wat krachtcentrales die petroleum gebruiken om stroom op te wekken. Als Griekenland er niet in slaagt om meer olie in te voeren, dreigen die centrales zonder brandstof te vallen. De gevolgen daarvan zijn niet te overzien.

Exclusieve Economische Zone (EEZ)

Maar heeft Griekenland eigenlijk wel olie en aardgas? Ten noordoosten van het vasteland, vlak bij het eiland Thassos, staat sinds 1975 het enige booreiland dat Griekenland rijk is: Prinos 1. Het boorplatform haalt 1900 vaten per dag  boven, wat niet bepaald veel is. Het heeft heel wat moeite gekost om het booreiland te bouwen, omdat Turkije de grenzen met Griekenland in de Egeïsche Zee nog steeds niet aanvaard heeft.

Bovendien heeft Griekenland ook nog steeds geen Exclusieve Economische Zones (EEZ) afgebakend met zijn buurlanden. Dergelijke afbakening van zones zijn noodzakelijk voor een land om zijn natuurlijke rijkdommen te kunnen exploiteren zonder conflicten met de buurlanden uit te lokken.

De kwestie van deze EEZ is de laatste tijd erg acuut geworden. Cyprus heeft in een zone ten zuiden van het eiland en ten oosten van Israël aardgasreserves ontdekt, in de buurt van waar Israël zelf ook de aardgasbron ‘Leviathan’ heeft ontdekt. Proefboringen hebben aangetoond dat het om enorme hoeveelheden zou gaan, waardoor Cyprus volledig in zijn eigen energievoorziening zal kunnen voorzien. Het is voorlopig nog wel afwachten hoe Turkije gaat reageren van zodra dat aardgas zal worden bovengehaald.

Cyprus heeft zijn EEZ weliswaar al lang geleden afgebakend, behalve met … Griekenland. Griekenland heeft dat trouwens met geen enkel buurland gedaan. Volgens vice-minister Maniatis is dat niet nodig om te boren naar aardgas en aardolie, maar het blijft een open vraag of de Griekse buren het daarmee eens zijn.

Internationale interesse

In ieder geval is er al heel wat internationale aandacht voor de mogelijke aardgas- en oliereserves van Griekenland, wat er wel kan op wijzen dat het land inderdaad deze reserves bezit, hoewel er nooit degelijke studies zijn uitgevoerd. Voorlopige berekeningen hebben aangegeven dat er ongeveer 250 tot 300 miljoen vaten zouden kunnen worden bovengehaald uit de Ionische Zee. De Israëlische firma Delek is verder ook geïnteresseerd om te beginnen boren ten zuiden van Kreta, waar ook massale hoeveelheden aardgas en aardolie zouden zitten. Maar Turkije zou boringen daar wel eens kunnen tegenhouden, omdat daar geen EEZ is afgebakend.

Deze internationale belangstelling heeft de Griekse bevolking argwanend gemaakt. Ze hebben sowieso al geen vertrouwen in hun eigen regering. Ze vragen zich nu dan ook af waarom het zo lang geduurd heeft voor er is besloten om naar olie te boren. Waarom beweerden politici tot voor 2 jaar dat er geen olie in Griekse bodem zit? Een mogelijk antwoord kan worden gezocht in het feit dat er nooit een eengemaakt buitenlands beleid is geweest, zelfs geen energiebeleid. Telkens een andere partij aan de macht kwam, werd de binnenlandse en buitenlandse politiek compleet door elkaar gegooid.

Politieke corruptie

Maar misschien is er meer aan de hand. Grieken houden zich echter erg graag bezig met samenzweringstheorieën en zien in de acties van hun politici een poging om de bodemrijkdommen voor een prikje aan de grote bedrijven te verkopen. Ze zouden daar dan flinke premies voor opstrijken.

Nu het land zo goed als bankroet is, mag het duidelijk zijn dat Griekenland de boringen niet zelf kan uitvoeren. De grote olieconcerns staan voor de deur, hoewel ze zelf nog niet hebben voorgesteld om aan de proefboringen te beginnen. En Griekenland heeft heel dringend geld nodig en dus zou het best wel eens kunnen dat men dat gaat vinden door de exploitatierechten te verkopen.

Wie weet is dit vermoeden nog niet eens zo ver gezocht van de Grieken.

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!