Nieuws, Wereld, Economie, Drinkwater, Water -

Ban Ki-moon: “Water heeft een prijs”

Secretaris-generaal van de Verenigde Naties (VN) Ban Ki-moon zorgde vorige week voor een politieke controverse toen hij liet verstaan dat water een marktprijs moet hebben.

donderdag 4 augustus 2011 16:27

Volgens de VN zijn er momenteel 900 miljoen personen die geen toegang tot zuiver water hebben. Meer dan 2,6 miljard mensen beschikken niet over sanitaire voorzieningen. Eén jaar terug werd door de Algemene Vergadering van de VN besloten dat water en sanitaire voorzieningen fundamentele mensenrechten zijn.

Bij de eerste verjaardag van deze historische resolutie zorgde Ban Ki-moon voor een kleine politieke controverse. Hij verklaarde dat ”het recht op water niet betekent dat water daarom gratis zou moeten zijn.” Volgens de secretaris-generaal zouden water en sanitair betaalbaar en beschikbaar moeten zijn voor iedereen. Het is de taak van de lidstaten om alles te doen dat in hun vermogen ligt om dat mogelijk te maken.

Volgens Darcey O’Callaghan, internationaal beleidsdirecteur bij Food and Water Watch in Washington, moeten de woorden van de secretaris-generaal genuanceerd worden en moet er een onderscheid gemaakt worden tussen waterlevering en water. De levering van water heeft ontegensprekelijk een prijs, maar voor water zelf kan onmogelijk een marktprijs bepaald worden.

Mensenrechten in het gedrang door privatisering

De problemen beginnen pas wanneer een staat haar verplichtingen overdraagt aan private bedrijven. Die bedrijven vragen dikwijls hoge prijzen, zelfs aan inwoners van verarmde gebieden. Zo zijn er wereldwijd talloze voorbeelden te vinden waarbij bedrijven bij de inwoners van krottenwijken vijfmaal hogere prijzen voor water in rekening brengen dan bij de welgestelde inwoners van dezelfde stad. Volgens O’Callaghan is dat een duidelijk voorbeeld van discriminatie en een schending van het fundamentele recht op water.

Serena O’Sullivan van End Water Poverty komt tot dezelfde conclusie: ”Er moet strenger gereguleerd worden. We zien dat sterk gemarginaliseerde gemeenschappen verplicht worden om hoge prijzen te betalen voor water. Die prijzen worden vastgesteld door gewetenloze bedrijven die door regeringen aangesteld zijn. Dat is ook het geval in opkomende economieën zoals India.”

Volgens een studie van Food and Water Watch kan het fundamentele recht op water en sanitair in het gedrang komen wanneer water geprivatiseerd wordt. In Ecuador steeg de waterprijs onlangs met 180 procent nadat het watersysteem overgenomen was door Interagua, een dochteronderneming van de Amerikaanse multinational Bechtel. In Jakarta steeg de waterprijs met 258 procent, terwijl slechts in 54 procent van de huizen nieuwe en propere leidingen gelegd werden. In La Paz en El Alto in Bolivia werd een privaat bedrijf ervan beschuldigd de waterlevering aan 80.000 gezinnen afgesloten te hebben.

Tijdens een persconferentie in het VN-hoofdkwartier verklaarde de Boliviaanse president Evo Morales vorige maand dat ”het recht op water even belangrijk is als elk ander mensenrecht. Water is leven. Water is menselijkheid.” De Boliviaanse regering heeft net een grootschalig project op poten gezet om gemeenschappen op het platteland te voorzien van water voor menselijke consumptie, irrigatie en veeteelt.

Publieke partnerschappen

Dezelfde studie van Food and Water Watch toonde aan dat gemeenten het best aan veilig en betaalbaar water kunnen komen door hiervoor samen te werken met andere gemeenten. Deze ”publieke partnerschappen” kunnen prijsstijgingen indijken omdat er geen noodzaak tot winst is.

Maar water helemaal gratis maken is bijna onmogelijk. Volgens Mundia Matongo, beleidsmedewerker bij WaterAid Zambia, moet water beschikbaar zijn en moet de levering ervan duurzaam gemaakt worden. ”En dat laatste houdt in dat de gebruikers de juiste prijs betalen. Als de prijs te laag is, is het systeem niet duurzaam en zal het aanbod in het gedrang komen”, aldus Matongo. In Zambia heeft men er het volgende systeem op gevonden: de rijke inwoners van het land dragen een deel van de kosten voor de arme inwoners.

dagelijkse newsletter

take down
the paywall
steun ons nu!