about
Toon menu
Interview

John Pilger: "Kernoorlog met China is reële mogelijkheid"

The Coming War on China, nieuwste film van John Pilger, wil de wereld dringend wakker schudden. Terwijl het Midden-Oosten brandt heeft president Obama de voorbije vier jaar China militair omcirkeld. Pilger vreest een gevaarlijke confrontatie, die al dan niet onbedoeld tot een kernoorlog kan leiden. De Britse Morning Star sprak er met hem over.
woensdag 28 december 2016

John Pilger (asff.co.uk)

De voorbije jaren ging alle aandacht naar het conflict in het Midden-Oosten. In Syrië is het westen onder leiding van de VS bijzonder verontwaardigd over de rol die Rusland daar speelt. Concurrentie voor de eigen overmacht wordt niet goedschiks aanvaard in Washington, Londen, Parijs en Brussel. Ondertussen sluimert echter een ander groot gevaar aan de andere kant van de wereld.

President Obama maakt er al enige jaren werk van om de militaire overmacht van de VS in de Stille Oceaan te bestendigen. Het overgrote deel van de Amerikaanse militaire vloot bevindt zich reeds in de kustzeeën rond China. Reeds bestaande militaire basissen in de regio werden versterkt, nieuwe werden opgericht (zie kaart).

De VS zien met lede ogen hoe China, een land met 1,4 miljard inwoners, vier maal zoveel als de VS, een economisch dominante plaats begint in te nemen in het Verre Oosten. Militair is China nog altijd een relatief kleine speler, groter dan de buurlanden, maar vier maal kleiner dan de VS. China heeft de Chinese Zuidzee broodnodig voor meer dan een derde van al zijn behoeftes aan grondstoffen.

Economische concurrentie op de vrije markt werkt niet om China tegen te houden, daarom heeft president Obama besloten de regio terug te militariseren (Zie hierover de artikels Nieuwe Koude Oorlog in de maak in de Stille Oceaan en Nieuwe Koude Oorlog in de maak in de Stille Oceaan (2) van 2012).

Eén incident, één misverstand, één ongeval kan voldoende zijn

De VS gebruiken als motivatie voor deze escalatie bekende argumenten: bescherming van de vrije zeevaart, bescherming van de kleine buurlanden van China, democratie, mensenrechten. In de film van Pilger noemt een vertegenwoordiger van het Amerikaanse ministerie van defensie de grotere aanwezigheid van de Amerikaanse zeevloot voor de kusten van China zelfs 'anti-imperialistisch.

John Pilger gaat er in zijn documentaire The Coming War on China van uit dat de VS niet moedwillig een kernoorlog gaat beginnen tegen China. Wat hij vreest is dat de provocerende militaire escalatie door de VS gaat leiden tot een groter militair budget in China en gevaarlijke confrontaties. Wat hij vooral vreest is een incident dat een onstopbare dynamiek veroorzaakt naar een kernoorlog. (Inleiding van dit interview door DeWereldMorgen.be)

Dit is een licht ingekorte versie van het interview dat journalist Ben Cowles van de Britse Morning Star had met John Pilger:

Ben Cowles: Waarom heb je besloten om deze film nu te maken?

John Pilger: “Ik loop al met de plannen voor mijn film rond van in 2011, toen president Barack Obama zijn ‘Pivot to Asia’ (draai, keerpunt, as naar Azië) aankondigde. Dat rare, onbenullige zinnetje was de aankondiging van de grootste troepenconcentratie die de Amerikaanse zeemacht en luchtmacht in Azië en de Stille Oceaan uitvoert sinds de Tweede Wereldoorlog.”

“De boodschap was duidelijk: de VS had er een nieuwe vijand bij: China. Ik heb als reporter gewerkt in de regio Azië-Stille Oceaan. Ik meen te begrijpen waarom de regio zo belangrijk is voor het denken van de VS over hun machtspositie. Hillary Clinton heeft in een van haar uitgelekte toespraken gezegd dat de Stille Oceaan een nieuwe naam zou moeten krijgen: ‘De Amerikaanse Zee’.”

“Het logo, het symbool van het US Pacific Command (het militair opperbevel in de Stille Oceaan) is een arend met één klauw boven Seattle en de andere boven Beijing. ‘Wij beheersen 52 procent van het aardoppervlak’, zeggen ze daar. Met zijn snelle economische opkomst is China in de ogen van Washington diegene die het alfamannetje komt uitdagen.”

Noem eens een paar problemen waar je mee te maken kreeg bij de productie van de film?

“De belangrijkste problemen waren het bijeen krijgen van het geld (wat ons nipt is gelukt) en het voor de camera krijgen van Ashton Carter, minister van Defensie van Obama en de grootste praatjesmaker en oorlogsstoker sinds Donald Rumsfeld (wat ons niet is gelukt). Filmen op de Marshall Islands was ook zeer zwaar, omdat het gewoon lichamelijk zo hard was.”

De zakelijke belangen van beide landen zijn met elkaar verstrengeld, dat maakt het moeilijk om te geloven dat een van de twee bij een oorlog iets te winnen zou hebben. Maar inderdaad, dat zeiden de mensen ook over Groot Brittannië en Duitsland vlak voor de Eerste Wereldoorlog. Toch, zou het niet kunnen dat de omsingeling van China door de VS niets meer is dan onbeduidend wapengekletter?

“Geen van beiden zou winnen bij een oorlog, dat is heel juist. Een atoomoorlog is bovendien meer dan een vage mogelijkheid. In antwoord op de bedreigingen en de druk, onder andere met een generale repetitie van een blokkade van China door de Amerikaanse zeevloot, zijn de Chinese atoomwapens in permanente staat van paraatheid."

Mogelijke misrekeningen, fouten en ongelukken

"Natuurlijk, veel van dat wapengekletter is pure bluf, maar het schept ook, zoals de geschiedenis leert, een sfeer van wantrouwen. Een strateeg beschreef wat er dan ontstaat als ‘een landschap van mogelijke misrekeningen, fouten en ongelukken’.”

“Als ze aan de ene kant beginnen te geloven dat de vijand op het punt staat atoomwapens in te zetten, hebben ze volgens Amerikaanse experts minder dan 12 minuten om te beslissen of ze zullen terugslaan of niet.”

Hoe zie je de rol van de wapenhandel hierbij? De VS geeft een enorm deel van zijn binnenlandse productie uit aan bewapening. Zou China een nuttige vijand zijn om deze investering te verantwoorden?

“De wapenhandel van de VS speelt zeker een hoofdrol bij het oorlogsgevaar. In 2014, gaf het Amerikaanse Congres zijn goedkeuring aan nationale contracten ter waarde van 440 miljard dollar. Bovenaan de lijst van de bedrijven waar dat geld naartoe ging stonden de wapenproducenten.”

“Negen van de tien grootste wapenproducenten steunden de kandidatuur van Hillary Clinton. Tussen haakjes, Groot-Brittannië is nu de op een na grootste wapenhandelaar ter wereld. De regering van Theresa May wil het nieuwe Britse vliegdekschip, de HMS Queen Elizabeth, dat vele miljarden ponden heeft gekost, naar de Zuid-Chinese Zee sturen. Een eskader van Tornado-gevechtsvliegtuigen gaat ook mee naar het feest.”

Je hebt gezegd dat de Amerikaanse manier van denken zijn oorsprong heeft in een 19e-eeuwse mentaliteit. Kan je eens uitleggen wat je daarmee bedoelt?

“De buitenlandse politiek van de VS verloopt al sinds de Koreaanse oorlog in het begin van de jaren 1950 volgens één en dezelfde logica. Het gaat om controle over strategische gebieden, in het bijzonder over de toegangswegen tot fossiele brandstoffen, klassieke, onversneden machtspolitiek. In de ogen van Washington is een groot aantal landen en hun regering ofwel bruikbaar ofwel onbelangrijk. Echte onafhankelijkheid wordt maar nipt getolereerd.”

Het gaat om controle over strategische gebieden, in het bijzonder over de toegangswegen tot fossiele brandstoffen, klassieke, onversneden machtspolitiek.

“Juist omdat ze zich in grote mate zelfstandig opstellen en ingaan tegen de dictaten en de invloed van de VS zijn Rusland, China, Iran, Syrië en Venezuela ‘vijanden’. Dat is een typische 19de-eeuwse manier van denken. Tijdens de Koude Oorlog in de twintigste eeuw vochten de VS in de zogenaamde Derdewereldlanden voor strategische doelstellingen en grondstoffen, zoals Groot-Brittannië dat had gedaan in de 19de eeuw.”

“De Britse tropenhelm en de helm van de Amerikaanse Robocop zien er vandaag misschien anders uit, maar er zijn veel overeenkomsten. Luister maar naar admiraal Harry Harris in de film, de opperbevelhebber van de zeemacht in de Stille Oceaan. Je zou zweren dat je Lord Curzon hoort (Curzon was onder meer Vice-Koning over India van 1899 tot 1905)."

"Jammer genoeg is de term ‘imperialisme’ gebannen uit het woordenboek van journalisten en geleerde heren - de zogenaamde ‘realisten’ - aan beide zijden van de Atlantische Oceaan. Ooit was de burgerij er trots op en bezag ze dat als een achtbaar streefdoel, maar de term 'imperialisme' heeft door de nazi’s een slechte naam gekregen.”

Heb je uit China al reacties op je film en zo ja, welke?

“Een dergelijke respons heb ik nog niet eerder meegemaakt. In China bereikt de trailer en hoogstwaarschijnlijk de film zelf via de social media een enorm groot publiek. Het moet voor hen bizar zijn dat een westerling zo’n soort politieke en historische documentaire maakt."

"Het is een film die beide zijden analyseert en kritisch benadert, en dingen over de recente geschiedenis vertelt die in China ‘verborgen’ blijven. Een van de Chinese geïnterviewden in mijn film zegt: “Wij zijn het gewoon om, achter een façade van beleefdheid, als ‘het gele gevaar’ te worden bekeken”.”

Wat hoop je dat de mensen zullen denken als ze de film hebben gezien?

“‘Kennis is macht’, dat blijft zo. Ik hoop dat de mensen uit de film informatie halen die ingaat tegen de mythes en vaststaande opvattingen, en tegen de leugens die je dagelijks verneemt.”

In de film zeg je dat de bevolking zelf als een supermacht kan optreden. Hoe kunnen gewone mensen de macht van het westerse imperialisme het hoofd bieden?

“Dat is geen vraag voor gewone mensen in landen die zich hebben verzet tegen de macht van het Westen, vaak tegen alle verwachtingen in en zonder de voorrechten die wij hier genieten.”

Interview Ben Cowles

The Coming War on China is John Pilgers zestigste film. Hij is reeds te zien in Britse filmzalen. Je kunt buiten Groot-Brittannië de dvd kopen of huren op internet.

Het interview van Ben Cowles met John Pilger A Nuclear War Is Not a Remote Possibility verscheen op 20 december 2016 op de website van de Morning Star. Het werd door het team van ChinaSquare.be ingekort, vertaald en op 22 december 2016 gepubliceerd met toestemming van de Morning Star en Ben Cowles. Dit is een overname van de vertaling door ChinaSquare.

Voor overname van deze vertaling dient toestemming te worden verkregen van ChinaSquare via dirknim@telenet.be.

Trailer voor 'The Coming War on China:

TV-interview met John Pilger over ‘The Coming War on China’ in het RT-programma Going Underground:

Vindt u dit artikel de moeite? Geef ons dan uw fair share.