Bij DeWereldMorgen.be schrijven we niet voor de clicks.

We maken media voor een betere wereld.

Samen met vele vrijwilligers en burgerjournalisten.

Om dit te blijven doen hebben we uw steun meer dan nodig!

Steun onafhankelijke media!

Ja, ik doe een gift

about
Toon menu

Islamofobie in het Vlaamse neutraliteitsdebat

vrijdag 17 mei 2013
Deze blog werd geschreven door een van onze lezers. Wil je zelf ook beginnen bloggen in onze community, ga dan meteen aan de slag.

De volgelingen van Etienne Vermeersch

Na de beschamende opvoering van Vermeersch op Reyers Laat (Canvas 6 mei 2013) waarin hij zelfs pleitte voor de afschaffing van het woord islamofobie, heeft De Standaard (DS 11 mei 2013) voor een nieuw dieptepunt gezorgd door de notoire islam-basher van Groen, Lucas Vander Taelen, op te voeren. Hij is van mening dat de resoluties die senator Bert Anciaux heeft ingediend compleet hun doel voorbij schieten en dat een wet tegen islamofobie onwenselijk is. Islamofobie heeft immers niets met individuen te maken, zoals antisemitisme, maar alles met een religie.

De ontwerpresoluties in de Senaat, over de strijd tegen islamofobie, hebben duidelijk onrust veroorzaakt bij een deel van Vlaanderens "intellectuele elite". De oude semantische discussie rond de term islamofobie breekt weer helemaal los en het zijn Vermeersch en zijn volgelingen die hierin het hogere woord mogen voeren. Dit is een verkeerde evolutie die gedragen wordt door allerhande media en het is al helemaal verkeerd om ervan uit te gaan dat de moslimgemeenschap, in de strijd tegen islamofobie, nood heeft aan bedenkelijke wetgevende initiatieven vanuit de linkerzijde.

Vele moslims én niet-moslims hebben al op indrukwekkende wijze een stem opgeëist in het maatschappelijke debat, en de pistes die door hen worden bewandeld zijn stukken interessanter dan die van de politieke rechter- én linkerzijde.

Bovenstaande semantische discussie kan alleen volgehouden worden, door raaskallende idioten, die een ontsporing van het maatschappelijke debat nastreven. Als islamofobie slechts een "religiekritiek" is, dan valt ze volledig onder de bescherming van de grondwettelijke vrijheid van meningsuiting. De islamofobie waar ik Vermeersch en Vander Taelen van beschuldig heeft in geen enkel opzicht te maken met een zinnige kritiek, maar alles met het - in de publieke opinie! - opleggen van de grootste aberraties binnen de moslimgemeenschap als de "gangbare islam".

Dit is even onjuist als de "gangbare seksuele moraal in België" laten samenvallen met de zieke geest van Marc Dutroux. Vlaamse moslims verlagen zich niet tot zulke laaghartige argumentatiemethoden, maar het zijn toch Vander Taelen en Vermeersch die een breed platform door de media toegespeeld krijgen én bejubeld worden als moedige opiniemakers.

Wanneer opiniemakers, politici en andere intellectuelen zich verlagen tot deze twijfelachtige methode én tegelijk een ontegensprekelijke megafoonfunctie door verschillende media toegeworpen krijgen, dan is deze 'situatie' een duidelijke vorm van geconstrueerde én structurele islamofobie. Deze islamofobie heeft niets met de islamitische religie an sich te maken, maar alles met de moslims die in een zo slecht mogelijk daglicht gesteld moeten worden. Antisemitisme, anyone?

De macht van het woord

Deze "intellectuele” tegenstanders van een wet tegen islamofobie zijn goed in het spelen met terminologie. Ze gaan er prat op dat islamofobie niet bestaat, dat het gaat om een ideologisch concept waarbij moslims een slachtofferrol - uit intellectuele armoede - innemen. Hierbij proberen deze zelfverklaarde experts ons af te leiden van de ware debatten, van de echte problemen: de doeltreffende bestrijding van daden van racisme en discriminatie tegen moslims. Voor de duidelijkheid wens ik hier te onderstrepen dat een wet tegen islamofobie inderdaad onzinnig is, en vandaag de dag uitsluitend een bestaansreden kan hebben omdat de Belgische antidiscriminatie wetgeving een lege doos blijkt te zijn... tenzij het om Joden en andersgeaarden gaat.

Het Westen en haar maatschappelijke denkbeelden zijn al geruime tijd ontspoord, wanneer moslimgemeenschappen het lijdend voorwerp van de debatten uitmaken. Het volstaat om als burger in dit land te behoren tot een "verdachte religie", met dank aan bovenvermelde heerschappij en de media, om geviseerd te worden. Mijn bewering is, hoe graag ik het wél zou willen, geen hersenspinsel. Er zijn genoeg studies en statistieken die dit staven. Het gevolg is dat men vaak belemmerd wordt door dagelijkse discriminaties (let hier op het concrete effect van geconstrueerde en structurele islamofobie) en dat het enige verweer dat men in handen heeft continu bespeeld wordt door het gesleutel aan de betekenis en connotatie van woorden die al dan niet bewust, ondersteund worden door vooringenomen mediacampagnes. In deze campagnes worden moslimburgers - vooral sinds 9/11 - eerder als een lijdend voorwerp beschouwd en het is in dit speelveld, waarin Vermeersch en zijn volgelingen de plak zwaaien, dat wordt beslist wanneer moslims zich al dan niet gediscrimineerd mogen voelen. Dit is werkelijk de omgekeerde wereld!

Het is duidelijk dat wie de inhoud van het woord beheerst, ook het debat in de gewenste richting kan (af)leiden. Daarom ben ik ervan overtuigd dat ons verzet tegen islamofobie niet bij het juridische aspect begint, maar bij het connotatief aspect. De connotatieve insteek - vanuit islamitisch oogpunt welteverstaan - zorgt er juist voor dat de valse semantische discussies van Vermeersch en Vander Taelen doorprikt kunnen worden.

Het versterkend effect van de media

De negatieve rol die gespeeld wordt door verschillende media is al meermaals vanuit De Andere Mening aangekaart, en we zullen deze rol met verve blijven spelen. De eerlijkheid gebiedt me eveneens om positieve evoluties in het medialandschap toe te juichen wanneer deze zich voordoen.

Het kan gaan om het Islamdossier 'Tussen Meir & Mekka' van de Gazet Van Antwerpen, maar ook en vooral om de groeiende aandacht voor stemmen binnen de moslimgemeenschappen. Zelfs De Standaard, hoewel het telkens om Marc Reynebeau gaat, blijkt een juister gedoseerde aandacht rond de verschillende moslimgemeenschappen en de desbetreffende debatten tentoon te stellen. (DS 13 en 15 mei 2013)

Het doet mij dan ook enorm plezier om de bewustwording van moslimburgers in dit land gestaag te zien groeien en opgemerkt te zien worden door redactieleden. Deze bewustwording zorgt onvermijdelijk voor onrust in politieke middens en verklaart ook voor een groot stuk de krampachtige en emotionele beslissingen om de vrijheid van moslims op heel wat vlakken in te perken, en dit in naam van begrippen zoals neutraliteit en religiekritiek. Moslims moeten absoluut vermijden om in deze valkuil te stappen. Deze hysterische emoties mogen niet beantwoord worden door emoties maar wel door waardigheid. De herdenking van de Maghrebijnse graven uit WO II in Antwerpen en Gembloux, het voorbije weekend, is een heel mooi voorbeeld van waardig reageren en van dit collectief bewustwordingsproces.

Wie het verleden beheerst, beheerst de toekomst

Politici en een aantal zelfverklaarde islamexperts gebruiken vaak het verleden om moslims in een verdomhoekje te duwen.

De overgrote meerderheid van de Vlaamse moslimgemeenschap doorloopt traag maar gestaag een groeiproces wanneer het aankomt op kennis van de eigen geschiedenis. Nochtans is dit de enige manier om de Vermeerschen en de Vander Taelens van onze contreien te counteren. Om het met de woorden van George Orwell te stellen: “Wie het verleden beheerst, beheerst de toekomst en wie het heden beheerst, beheerst het verleden”.

Moslims moeten niet rekenen op de schoolboeken of op de media om hun geschiedenis te kennen, want die is zodanig afgeknot en herleid tot duizend-en-één-nachtsprookjes met Sheherazade, Ali Baba en Aladin in de hoofdrollen. Niet dat ik geen liefhebber ben van het geromantiseerde erfgoed, maar moslims moeten collectief op zoek gaan naar hun verleden, van voor de Middeleeuwen tot het heden. De islam is niet wezensvreemd aan Europa, maar we hebben het bestaan van de islamitische eeuwen in Europa in een daad van collectief geheugenverlies uit de geschiedenis laten schrijven. Dit creëert een groot deel van de huidige misverstanden en ook vandaag kennen we hedendaagse geschiedvervalsingen in maatschappelijke debatten. Ik weiger zelfs te spreken van een islam in Europa, maar omarm des te meer een islam van Europa.

Waardig verzet

Alle migrantenkinderen, ongeacht het nu gaat om de tweede, derde of komende generaties, zijn Europese burgers. Zij hebben, net als elke andere Europeaan, het recht om bij te dragen aan de Europese cultuur. Dit onomkeerbare proces is een doorn in het oog van Vermeersch en zijn volgelingen. De vurigheid en agressiviteit waarmee deze seculiere fundamentalisten het maatschappelijk debat naar zich toe willen trekken verdient geen enkel begrip vanuit de verschillende (moslim)gemeenschappen in dit land.

Dat verschillende media hen bevoordelen is geen argument om ons verder het stilzwijgen op te (laten) leggen, en de toorn van verzuurde denkers te blijven ondergaan. Er is meer dan ooit nood aan een waardig verzet mét kennis van zaken.

Dat het verleden hierin een grote rol speelt is hierboven uitvoerig onderstreept, maar het is vooral de toekomst die van belang gaat zijn voor ons allen.

Neutraliteit als evolutief begrip is altijd kneedbaar geweest in functie van de tijd (1830-2013), de demografische samenstelling van een volk (religieus-vrijzinnig, conservatief-progressief, autochtoon-allochtoon, ...) en de waan van de dag (media).

De tijd zal inderdaad uitwijzen in welke richting we met zijn allen zullen evolueren in dit land. De demografische samenstelling van een volk kan pas op volwaardige wijze een inbreng hebben in maatschappelijke debatten, als de individuele leden op gelijke wijze mogen deelnemen. De waan van de dag kunnen we enkel overstijgen door ononderbroken een kritische houding aan te nemen ten aanzien van media, politici, zelfverklaarde moraalridders én onszelf.

© 2013 – De Andere Mening – Abdelhay Ben Abdellah

Deze nieuwssite is niet-commercieel, onafhankelijk en 100% gratis dankzij uw steun. We rekenen op uw fair share. Maandelijks, Jaarlijks, Eenmalig. Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

reacties

12 reacties

  • door Multatuli op vrijdag 17 mei 2013

    Samengevat; Etienne vermeersch is islamofoob. Lucas Vander Thalen is ilamofoob. De pers is islamofoob. De geschiedenisboeken zijn islamofoob. De rechtse politici zijn islamofoob. De linkse politici zijn ook islamofoob. Het Westen is islamofoob. Alleen de auteur heeft gelijk.

    en een voorafname op de reactie van de auteur. Deze reactie is ook islamofoob.

    • door JorisL op zaterdag 18 mei 2013

      Maakt u zich geen zorgen. Uw reactie is geheel niet islamofoob, ze is gewoon belachelijk arrogant. Dat soort van sofisterij is gelukkig argumentatief compleet hol.

    • door Robrecht Vanderbeeken op zaterdag 18 mei 2013

      Wat gooit u mooi alles op een hoopje Didier Martens. Blijkbaar hebt u geen weerwerk tegen de ontluisterende analyse van Abdelhay Ben Abdellah? Dan maar gratuit ridiculiseren?

      Wat uw eerste regel betreft, dat hebt u alvast goed begrepen. De tweede regel, dat moet dan wellicht 'Vander Taelen' zijn. Het gebrek aan nuance in uw kritiek zou ik bijna opvatten als een uiting van 'een cultuur die wat met een achterstand zit". Hoe dat zit, kan Vermeersch u allemaal uitleggen, zelfs in het Latijn als het moet. Hij volhardt blijkbaar in de kwaadheid en wie hem tegenspreekt zou alleen maar tot doel hebben hem 'te pakken'. Van het hoogste niveau professor.

      • door Multatuli op zondag 19 mei 2013

        [title]Mijnheer Vanderbeeken, Jammer[/title]Mijnheer Vanderbeeken,

        Jammer dat u het onderscheid tussen sarcasme en gratuit ridiculiseren niet kan maken en het dan maar op een hoopje gooit. Ik heb de moeite gedaan om dit artikel meermaals te lezen en te begrijpen en ik geef u eerlijk toe dat ik er kop noch staart aan krijg. Misschien kan iemand mij uitleggen wat een "De demografische samenstelling van een volk kan pas op volwaardige wijze een inbreng hebben in maatschappelijke debatten, als de individuele leden op gelijke wijze mogen deelnemen." zou kunnen betekenen. Dat mag ook in het Nederlands.

        Wat u ook mooi op een hoopje gooit : uw kritiek op mijn reactie en uw gal spuwen op prof. Vermeersch, met wie ik niks te maken heb.

        Tenslotte vind ik dat de auteur op één punt overschot van gelijk heeft; "De waan van de dag kunnen we enkel overstijgen door ononderbroken een kritische houding aan te nemen ten aanzien van media, politici, zelfverklaarde moraalridders én onszelf."

        Blijven oefenen, zou ik zeggen ;)

        • door Robrecht Vanderbeeken op maandag 20 mei 2013

          Dat laatste 'en onszelf' mag u ook ter harte nemen hoor. Zoveel bochtenwerk om het vooral niet over het onderwerp te moeten hebben, zwaar voor de maag.

          • door Multatuli op maandag 20 mei 2013

            [title]Mijnheer Vanderbeeken, Ik[/title]Mijnheer Vanderbeeken,

            Ik neem uw advies graag ter harte hoor. Ik zal meteen ook bekennen dat ik in u mijn meerdere erken. U gaat enkel in op de inhoud van het artikel, onderbouwt uw stellingen met duidelijke argumenten en getuigt duidelijk ook dat u intellectueel en moreel een stapje hoger staat (zelfs een typfout ontsnapt niet aan uw aandacht). Dat helpt om kritisch debat te voeren.

            Als u het dan toch nog even over de inhoud wou hebben. Met een wetsvoorstel tegen islamofobie zal de vrijheid van meningsuiting sterk beknot worden en bovenstaand artikel bewijst alleen maar op een erg ongenuanceerde en weinig geargumenteerde wijze dat het vrij gemakkelijk is om iedereen (linkse en rechtse politici, het westen, de pers, de geschiedenisboeken,...) af te schilderen als islamofoob. Gelukkig heeft de auteur veel studies om zijn analyse te onderbouwen, alleen jammer dat hij zijn bronnen voor zichzelf houdt en we hem dus op zijn woord moeten geloven.

            Als dit wetsvoorstel het ooit haalt zal in dit soort debatten iedereen die ook maar enige kritiek heeft op de islam kunnen gemuilkorfd worden. Waarlijk, een grote stap vooruit.

            • door Robrecht Vanderbeeken op dinsdag 21 mei 2013

              Mogelijks bestaat islamofobie voor u niet? Indien wel, is het 'achterlijk'-dogma van Vermeersch daar volgens u dan een voorbeeld van? Indien niet, wat dan wel?

              In een van de eerste paragrafen maakt de auteur van bovenstaande tekst een nuance waar de hele discussie dus om draait, en waar u blijkbaar nogal snel aan durft voorbij gaan:

              "Als islamofobie slechts een "religiekritiek" is, dan valt ze volledig onder de bescherming van de grondwettelijke vrijheid van meningsuiting. De islamofobie waar ik Vermeersch en Vander Taelen van beschuldig heeft in geen enkel opzicht te maken met een zinnige kritiek, maar alles met het - in de publieke opinie! - opleggen van de grootste aberraties binnen de moslimgemeenschap als de "gangbare islam"."

              Vermeersch gebruikte drie argumenten: nobelprijzen, vertalingen en evolutieleer. Op de blog van J. Blommaert vindt u een grondige deconstructie van de eerste en het laatste, en het derde is in hetzelfde bedje ziek: complete loochening van het sociaal-economische verhaal, alle miserie willen afwentelen op het vermeend kwaadaardige karakter van een religie, een zoveelste stompzinnige clash of civilisations. Dàt is de dubieuze manier waarop bijziende vrijzinnigen hun haat op een bevolkingsgroep rationaliseren tot een 'religiekritiek', in naam van de Verlichting. Als vrijzinnige vind ik het erg belangrijk om deze aberratie op de korrel te nemen. Het is ook een vorm van fundamentalisme, bijzonder stigmatiserend bovendien.

              • door Multatuli op dinsdag 21 mei 2013

                Blij dat we eindelijk tot de kern komen. Sta me toe dat ik niet inga op de stellingen van Vermeersch en Vander Taelen, ik ben hun woordvoerder niet (laat staan hun 'volgeling') en ze zijn oud en wijs genoeg om voor zichzelf te spreken.

                Wat me interesseert is het standpunt van de auteur. Islamofobie heeft volgens de auteur niks te maken met de religie maar met het systematisch discrimineren van moslims door ze zonder onderscheid te identificeren met de grootste aberraties binnen de moslimgemeenschap. Van de weeromstuit mag je volgens de logica van de auteur geen kritiek geven op deze aberraties omdat die een verkeerd beeld geven over alle moslims. Op die manier wordt iedereen die kritiek heeft op welk onderdeel van de islam of een deel van de moslimgemeenschap vanzelf islamofoob, wat ik in mijn eerste reactie al liet blijken.

                Laat ons deze redenering ook eens toepassen op het katholieke geloof. Daarvan zijn recent enkele ernstige aberraties aan het licht gekomen. De seksuele misbruiken van geestelijken, om maar een voorbeeld te geven. De pers heeft aan deze zaken erg veel aandacht gegeven. Door deze megafoonfunctie worden alle christenen zonder onderscheid over één kam geschoren en doelbewust in een kwaad daglicht gesteld. De oplossing zal er dus in bestaan een wetontwerp voor te leggen dat deze katholicisme-fobie onmogelijk moet maken. Slachtoffers van deze praktijken kunnen dus maar beter goed opletten vooraleer ze met hun kritiek naar buiten komen.

                Zou u als vrijzinnige deze stigmatiserende vorm van fundamentalisme aanklagen ?

                • door Robrecht Vanderbeeken op woensdag 22 mei 2013

                  Ik vrees dat u het punt van de auteur omkeert. In het geval van kerk en pedofilie is het net niet zo dat elke christenen gestigmatiseerd wordt. Het is onze cultuur, wij maken sowieso het onderscheid al tussen kerkinstituut enerzijds en cultuur en geloof anderzijds. Dat onderscheid is en wordt net weggestoken in het geval van 'hun' cultuur. Dat is dus het probleem.

                  Uiteraard is het van belang elke fundi aberraties aan te klagen, maar nu is het zo dat heel wat 'vrijzinnigen' die in naam van de Verlichting de Islam om de korrel nemen, een stigmatisering in de hand werken: moslim=achterlijk=gevaar. Men doet of de hoofddoek gelijk staat met de goedkeuring van allerhande excessen als norm. Dat is ridicuul, discriminerend, massaregie. Bovendien is het duidelijk zo dat achter die religiekritiek een politieke strijd schuil gaat, mondiaal maar ook bij ons, tegen een andere gemeenschap (die ginder onze olie heeft, en hier ons straatbeeld verstoort). Als je het fundamentele karakter van Islam wil vermijden, dan moet je er net voor zorgen dat die 'clash of civilisations' ophoudt. Logisch toch?

                  Dat begint bijvoorbeeld met er op te wijzen dat diegenen die kritiek op islam hebben, opvallend dikwijls eenzijdig bezig zijn; Geen kritiek op Joods Orthodoxe excessen (de bezette gebieden...), geen aandacht voor sociaal-economische breuklijnen. Die eenzijdigheid is helaas eigen aan 'bijziende atheïsten', die zelf een fundamentalisme 'van neutraliteit' in de hand werken, ijveren voor een monocultuur, en daarmee zelf de grootste bedreiging zijn voor hun ideaal van de 'open samenleving' (Popper).

                  Ook essentieel: veel verlichtingsdenkers van bij ons denken dat zij persoonlijk hier het Katholicisme overwonnen hebben, hoewel dat natuurlijk het gevolg is van een brede maatschappelijke evolutie waar ze zelf het product van zijn. Als kinderen van hun tijd identificeren ze zich met die omwenteling en hun narcistische waan brengt hen ertoe te denken dat het hun persoonlijke verdienste is dat het Katholicisme werd terug gedrongen. Op eenzelfde manier wil men nu moslima's bevrijden, met averechts effect: die vinden een emanciperende kracht in de cultuur en religie van hun minderheid, net die ontplooiing gaan we even vakkundig de grond in stampen: achterlijk, gevangen in destructieve waan, ... . Dat is dus een vorm van agressie en blanke barbarij die aangeklaagd moet worden, dat moeten 'wij' in de eerste plaats doen, het is best beschamend dat 'zij' ons dat moeten komen uitleggen.

  • door JorisL op dinsdag 21 mei 2013

    Ik ben het niet eens met de manier waarop bepaalde zaken door Ben Abdellah geschreven zijn. De suggestieve vraag naar antisemitisme bijvoorbeeld. Dat antisemitisme blijft toch een irritant stokpaardje bij vele moslims (inclusief deze auteur). De (pseudo-)argumentatieve kracht die woorden als 'islamofoob', 'antisemitisch', 'nazistisch', 'terroristisch' en 'anti-Westers' uitdrukken, behoeft vaak geen verdere argumentatie - en dat is jammer, want ook hier blijft het bij een retorische vraag zonder meer.

    Ik denk niettemin dat er veel waarde zit in de opmerking van Ben Abdellah om de connotatie van het concept 'islamofobie' te kapen. Het zou echter interessant zijn om een meer expliciete omschrijving te krijgen van wat hij hier zelf onder begrijpt en dat lees ik niet meteen in deze bijdrage. Wat mij betreft, is het in alle geval aan de moslims zelf om de semantiek (en zo de connotatie) van het woord 'islamofobie' te bezetten en niet aan zij die er buiten staan. In plaats van op belerende wijze (à la Vermeersch) of paternalistische wijze (à la Anciaux) te bepalen wat islamofoob is en wat niet, zou men vanuit niet-moslim hoek beter de bezorgdheden vanuit de moslimgemeenschap leren kennen. Wanneer een moslim(a) zegt dat hij/zij zich gediscrimineerd voelt (en dat verwoordt a.d.h.v. 'islamofobie'), is dat een legitiem gevoel, ongeacht de formulering. Dat moet niet weggerationaliseerd worden via een a-contextuele analyse van 'islamofobie' (zoals Vermeersch doet), wat wijst op ontheemding en vaak leidt tot structurele discriminatie. Discriminatie is tevens meer een gevoel dan een rationeel bewustzijn en dat moet het (voor mij) ook blijven - waarmee ik niet zeg dat men geen rationele overwegingen kan aanhalen om het gevoel van discriminatie argumentatieve kracht bij te zetten. Als moslima's zeggen dat ze zich op straat vijandig aangestaard voelen omwille van hun hoofddoek of jonge moslims zeggen dat ze de indruk hebben veel kansen ontzegd te worden wanneer ze geweigerd worden voor een job, dan is dat veel waardevoller dan rationele analyses die het tegendeel beweren. Uiteraard zijn deze gevoelens niet altijd juist, maar wat heb je aan juistheid als je je uitgesloten, ongewenst, onderdrukt of ongelukkig voelt?

    Dat er weer studies en statistieken moeten bijgehaald worden, vind ik dan ook jammer. Niet omdat er geen concrete voorbeelden in staan, maar vooral omdat deze irrelevant (horen te) zijn. Tenzij je op structureel niveau (via het beleid; top-down dus) iets wil gaan bereiken. Ik geloof echter niet dat we dat verdorven pad moeten bewandelen wanneer het op moslimemancipatie aankomt, maar daar zullen - vermoedelijk - vele moslims het oneens mee zijn. Ik denk dat je je eigenheid moet afdwingen in face-to-face contact en niet via instituten (die telkens weer abstracties maken van de doelgroep die ze willen beschermen of uitsluiten). Dat dit in België meer een probleem van niet-moslims dan van moslims is, lijkt me evident. Wij, als niet-moslims, houden veel te veel vast aan wat er boven onze hoofden bepaald wordt (omdat dat zogezegd democratisch zou zijn en dus 'eerlijk', 'rechtvaardig' en 'goed'). Wanneer moslims hun emancipatorische kracht opgeven door datzelfde pad te bewandelen, zal de strijd nog verschrikkelijk lang duren en mogelijk zelfs escaleren. Vanuit de moslimgemeenschap ligt volgens mij een enorm potentieel om bottom-up initiatieven te ondernemen, om samenwerkingsverbanden met kleine bereidwillige niet-moslim (en overheidsonafhankelijke) groepen aan te gaan, om de structurele discriminatie aan te kaarten die niet enkel op hun van toepassing is, maar ook op vele niet-moslims. Indien er daarentegen een voorhoede komt, zoals bvb. PVDA+ steeds meer probeert te zijn, zal dat potentieel uitgebuit worden door externe of opportunistische spelers. 'Empowerment' blijft hier - volgens mij - van cruciaal belang en dat gebeurt via direct contact, niet via een groepje (al dan niet goedbedoelende) betweters die het allemaal eens zullen zeggen via de media of partij (moslimgezind of niet).

    Neutraliteit is hier in alle geval de grote boosdoener. Ik denk niet dat we de dag nog zullen meemaken dat Vermeersch zegt dat neutraliteit een illusie is en steeds gebaseerd is op contextuele en willekeurige argumenten. Volgens mij ligt daarin een grote hulp die we van onze kant kunnen geven aan onze moslimbroeders (een beetje provocatie moet kunnen), zeker in de media: hol het neutraliteitsbegrip helemaal uit, ontmantel elke voorstel dat aanspraak maakt op neutraliteit en ontmasker elk individu die er zijn of haar handels- en/of denkwijze mee verdedigt. Dit geldt overigens ook voor objectiviteit, zowel wetenschappelijke als koran-gebaseerde (of andere religieuze).

    • door Rikm op dinsdag 21 mei 2013

      Maar kunnen we dan niet beter praten over (een gevoel van) discriminatie in plaats van over het, toch van oorsprong een beetje veel "fundamentalistische" woord islamofobie.

      Maar zoals ik in de titel zette: dit is een lovenswaardige poging om uit de woordenkramerij te geraken.

      • door JorisL op woensdag 22 mei 2013

        Ik ben van mening dat je iedereen in hun eigenheid van woordgebruik moet laten, zolang er maar duidelijkheid is over de gedekte lading. Het is net dit waar Vermeersch zich vermoedelijk tegen verzet (als filosoof zal hij wel houden van conceptuele zuiverheid, neem ik aan). Wanneer een moslim echter vindt dat 'islamofobie' de lading beter dekt dan het loutere 'discriminatie', hoort dat voor een buitenstaander geen verschil te maken - zolang beiden maar weten waarom het draait. Voor moslims is het bovendien geoorloofd om te zeggen dat islamofobie een reëel bestaand fenomeen is, terwijl het niet geoorloofd is voor niet-moslims om dit te ontkennen.

        'Islamofobie' heeft, in tegenstelling tot 'discriminatie', mogelijk meer potentieel om een diepgeworteld essentialisme en/of reductionisme ten aanzien van moslims aan te kaarten. Vanuit dat opzicht blijft het bijvoorbeeld belangrijk het woord te blijven gebruiken. Er zullen uiteraard soms zaken gebeuren die niet (bewust of onbewust) gemotiveerd zijn door islamofobie, maar door de slachtoffers wel zo getypeerd worden (al dan niet met de bedoeling hun kwetsbare positie te misbruiken). Dat is niet anders met o.a. misogynie, homofobie, antisemitisme of xenofobie. Zo'n dingen help je de wereld niet uit en dat is ook nergens voor nodig. Integendeel, het suggereert eerder een banalisering van deze problemen (vanuit een bevoorrechte positie) dan een oprechte bezorgdheid ermee.

        Indien een moslim expliciet uitlegt waarom hij iets als islamofoob ervaart, zie ik het probleem niet. Je hoeft het dan nog niet eens te zijn met de woordkeuze - je zal in alle geval weten waarom hij het zo ervaart. We leven jammer genoeg nog steeds in een klimaat waarin islamofobie eerder regel dan uitzondering is, i.e. waarin discriminatie plaatsvindt louter omdat iemand een hoofddoek draagt of er uitziet als een Noord-Afrikaans, Zuid-Oost-Europees of Midden-Oosters type (alsof iedereen uit deze gebieden moslim is). Voorlopig denk ik dus niet dat moslims zoveel verantwoording af te leggen hebben voor hun verwijten van islamofobie, net omdat dit vooralsnog structureel in stand gehouden wordt.

      Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties