Geweld in de Arabische wereld: controleer wapenhandel nu!

Activisten van de Control Arms Coalition hebben vandaag In New York opgeroepen om de verkoop van wapens en munitie aan mensenrechtenschenders te stoppen. De oproep was gericht aan regeringen die deze week bij de Verenigde Naties onderhandelen over een Internationaal Wapenhandelsverdrag (WHV), een juridisch bindend verdrag om de wereldwijde handel in wapens te reguleren.

“Het doden en verwonden van vreedzame demonstranten in het Midden-Oosten en Noord-Afrika bewijzen de dringende nood aan een strenge controle op een breed scala aan wapens die onschuldige burgers schade kunnen berokkenen. Overheden van wapenproducerende landen moeten begrijpen dat mensen de vrije verkoop van wapens niet langer aanvaarden aan leiders die zich niet schamen om deze wapens in te zetten tegen de eigen bevolking”, zei Salah Abdellaoui van Amnesty International.

Pluim voor VN-Veiligheidsraad
Bovenaan de agenda staan discussies over de criteria waarop wapenhandel toegestaan of verboden moet worden. Actievoerders benadrukken dat de verkoop van wapens niet mag toegestaan worden wanneer er een substantieel risico is dat wapens, munitie of gerelateerd materiaal gebruikt zal worden voor grove mensenrechtenschendingen.

Actievoerders zeggen verder dat de VN-Veiligheidsraad goed gehandeld heeft door voor Libië een sterk wapenembargo in te stellen, waaronder een breed scala aan wapens, munitie, materiaal en verschillende soorten transfers vallen. De wereld heeft een stevig mechanisme nodig om tragedies zoals die in Libië voor altijd te voorkomen. Staten moeten er daarom voor zorgen dat het Wapenhandelsverdrag waarover nu onderhandeld wordt, zal voortbouwen op dit belangrijke precedent.

De regeringen zullen in New York discussiëren over welke soorten wapens deel moeten uitmaken van het wapenhandelsverdrag. De Control Arms Coalition benadrukt dat alle wapens, munitie en gerelateerd materiaal – van gepantserde voertuigen, raketten en vliegtuigen tot kleine wapens, granaten en munitie – voor het leger, de politie of interne veiligheidsoperaties in het verdrag moeten opgenomen worden.
Enkel zo kunnen we levens redden en mensenrechtenschendingen vermijden. Ook internationale samenwerking en assistentie zijn belangrijk voor een efficiënte werking van het verdrag.

Bindende regels, een noodzaak
“Het tijdperk waarin overheden en bedrijven konden opereren zonder juridisch bindende regels loopt op zijn einde. Het is lachwekkend dat er verdragen zijn om de verkoop van botten van dinosauriërs tot postzegels toe te reguleren, maar geen verdragen om de handel in dodelijke wapens te reguleren. Diegenen die op onverantwoordelijke wijze wapens exporteren, moeten weten dat dit niet langer kan”, zei Anna Macdonald van Oxfam.

Volgens schattingen van de Control Arms Campaign, een internationaal netwerk van de civiele maatschappij, sterft er elke minuut iemand door wapengeweld. Duizenden anderen worden dagelijks verwond of mishandeld.

“Wij hopen dat er deze week een verdragstekst komt die in detail beschrijft welke gemeenschappelijke standaarden overheden in de toekomst moeten implementeren. Dit is van vitaal belang, we zitten immers al halfweg de onderhandelingen en er rest ons niet veel tijd meer”, zei Baffour Amoa van de International Action Network of Small Arms (IANSA).

Op dit moment zijn er geen alomvattende, juridisch bindende internationale regels voor de handel in conventionele wapens. Lacunes in regionale en nationale wetten laten bovendien toe dat geweren, kogels, tanks en raketten in conflictzones terechtkomen en in de handen van oorlogscriminelen, mensenrechtenschenders en andere geweldenaars vallen.

Meer info:
- Neem een kijkje op de website van de Control Arms Coalition.
- Lees ook: Wapenhandel zonder controle ondermijnt strijd tegen armoede