about
Toon menu

Sterft TTIP met Trump?

maandag 6 februari 2017
Deze blog werd geschreven door een van onze lezers. Wil je zelf ook beginnen bloggen in onze community, ga dan meteen aan de slag.

Op vrijdag 20 januari werd Donald Trump officieel president van de Verenigde Staten. Ongeveer het eerste wat de kersverse president besliste, was om het Trans-Pacific Partnership (TPP), het vrijhandelsverdrag tussen 12 landen waaronder de VS, Mexico, Peru, Vietnam en Maleisië naar de vuilbak verwijzen. Meteen communiceren verschillende media wild over de vermeende handelsoorlogen met Europa en verloren jobs die het internationaal handelsbeleid van deze president zal veroorzaken. En ook voormalig Europees commissaris voor handel Karel De Gucht is er als de kippen bij om TTIP (het verdrag tussen de EU en de VS) dood te verklaren. Over akkoorden met Europa, zoals het TTIP, rept Trump echter met geen woord.  

Waarom Trump geen bondgenoot is van de beweging tegen TTIP

Trump richtte zijn pijlen tijdens de verkiezingscampagne op NAFTA, een akkoord dat twintig jaar geleden tussen Canada, Mexico en de VS werd gesloten en dat in verschillende regio’s van de VS erg veel jobs kostte. Volgens Trump zou het TPP nu “de doodsteek voor de Amerikaanse maakindustrie” betekenen. Daaruit zou je de conclusie kunnen trekken dat hij tegen vrijhandel gekant is, en dat Karel De Gucht gelijk heeft wanneer hij stelt dat TTIP dood is. Maar die conclusie is al te haastig. Over TTIP zwijgt de kersverse Amerikaanse president immers in alle talen. En ondanks zijn uitlatingen met betrekking tot NAFTA stelt hij toch in zijn “7 Points Plan To Rebuild The American Economy By Fighting For Free Trade” dat ‘het afsluiten van geweldige handelsverdragen de snelste manier [is] om onze banen terug te krijgen’. Zo anti-vrijhandel is de man dan toch niet.

Trump kant zich in de eerste plaats tegen Mexico en China. Het TPP was ook tegen China gericht. Het betrekt immers heel wat Aziatische landen, behalve China. Obama wilde hiermee een soort van buffer creëren rond China. Trump wil echter verder gaan. Hij wil hoge importheffingen en belastingen voor Chinese producten en betere bescherming van intellectueel eigendom tegen Chinese namaak. En hij wil bilaterale akkoorden met de verschillende landen rondom China, om zo de machtigste positie te behouden. Een akkoord met de Europese Unie ligt helemaal in lijn met zijn standpunten.

Al lijkt dat protectionistische beleid ten aanzien van China misschien overeen te komen met de tegenstanders van vrijhandel, niets is minder waar. Trump wil enorm hoge belastingen te heffen op goederen die binnenkomen uit Mexico en China. Die taks is volgens hem in de eerste plaats een dreigement. Zolang bedrijven zich ‘goed gedragen’ (lees: in de VS blijven), gebeurt er niets of krijgen ze grote cadeaus. Dat is protectionisme, je eigen grenzen afschermen.

Trump spreekt over ‘fair trade’, maar benoemt die niet. En hij lijkt er enkel ‘handel in het voordeel van werkgevers in de VS’ mee te bedoelen. Hij belooft immers ook de belastingen en de regelgeving voor Amerikaanse bedrijven fors te verlagen, in de eerste plaats voor bedrijven die dreigen naar het buitenland te verhuizen. Dat laatste maakte hij concreet met het bedrijf Carrier in Indiana. Het bedrijf dreigde te delokaliseren en Trump beloofde op zijn beurt een ‘incentive package’ van 7 miljoen dollar, boven op beloften voor belastingverlagingen. Zo krijgt Carrier dus een beloning voor haar plannen om het land te verlaten. ‘Carrier just showed corporations how to beat Donald Trump’ zegt Bernie Sanders daarover. Wat belet andere bedrijven in de VS nog om dit chantagemiddel te gebruiken?

Trump keert zich niet tegen de vrije markt, tegen de neoliberale dogma’s en tegen vrijhandel in het algemeen. Het feit dat bedrijven handelen in functie van vermeende winsten is intrinsiek aan de logica van het kapitalisme. Dat los je niet op met protectionisme. In Trumpland zal er niet minder uitbuiting zijn, niet minder milieuvervuiling en niet meer aandacht voor mensen. Hij wil enkel het terrein waarop die uitbuiting zich afspeelt van plaats veranderen.

De schrik zit erin bij de onderhandelaars

Het is niet Trump die TTIP wil beëindigen, het zijn de Europese onderhandelaars die terugkrabbellen, het protest willen omzeilen en TTIP in de koelkast steken. De uitpraak van De Gucht heeft alles te maken met het groeiende protest tegen TTIP en CETA (het vrijhandelsakkoord met Canada). Eerder pleitten de Franse en Oostenrijkse ministers van Handel in september 2016 voor een “nieuwe start”, met een nieuwe naam. Volgens de betrokken ministers is de naam TTIP te aangebrand. Het verdrag nu één of twee jaar in de koelkast steken en het nadien weer oppakken onder een nieuwe naam is een strategie om het protest te omzeilen. De uitspraak van De Gucht over de dood van TTIP, moet dus eerder in het rijtje geplaatst worden van het voorstel van de Franse en Oostenrijkse ministers.

TTIP is dus zeker niet dood, maar de schrik zit er dik in bij de onderhandelaars dat het dat wel bijna is. En de uitspraken die het tegendeel beweren zijn een tactische zet om de beweging te doen uitdoven. We zullen onze oren en ogen moeten openhouden voor wat volgt. Onder welke naam en wanneer het debat weer oplaait. Maar oplaaien zal het.

Line De Witte is auteur van het boek TTIP en CETA voor beginners - Is het gevaar geweken?(Uitgeverij: EPO)

reacties

3 reacties

  • door Roland Horvath op maandag 6 februari 2017

    Trump heeft het multilaterale TPP afgeschaft. Niet TTIP want dat is bilateraal, US -EU. In een bilaterale onderhandeling hebben de US meer invloed. Ze kunnen dan zoals gewoonlijk van de tegenpartij volledig vrije handel voor de VS GMO eisen en in de VS protectie. Zo zijn al miljoenen boeren in derdewereldlanden geruïneerd door de invoer van gesubsidieerde landbouw producten uit de VS. Die asymmetrie realiseren de VS ook in TTIP. Bovendien zou Trump de EU graag zou zien uiteenvallen in de afzonderlijke staten.

    De EU is zelf de oorzaak van de desintegratie: Ze mislukt want ze is ten 1e een dictatuur die zich met alles bemoeit maar ten 2e ze heeft een zeer zwakke confederale staatsstructuur heeft. En ze is niet van plan dat te veranderen bvb de Raad, 4 rechtstreeks verkozen permanente leden per staat om een minimum van 100 leden te hebben. De Commissie komt dan voort uit een ideologische meerderheid in Parlement en Raad zoals ieder van de 27 regeringen. Ze moet uitsluitend een federatie worden met beperktere bevoegdheden dan nu: Euro, grenzen, innovatie, buitenland, eigen strijdkrachten naast en los van die van de staten, anders is de structuur confederaal.

    Ten 3e, alles wat de EU doet is ten bate van de grillen van de GMO en niet in het belang van KMO, burgers of de staten. CETA en TTIP geven de macht van de overheden aan GMO. De bezuinigingen en bedrijfslasten verlagingen politiek is er om de Sociale Zekerheid volledig af te breken. De bedoeling van de GMO is van de EU een goedkope werkplaats te maken.

    Het is onwaarschijnlijk dat de Europese GMO willen ophouden met TTIP, want zij zijn de ware regering van de EU. De schadelijke dominantie van de GMO, Duitsland en de VS blijft duren, er is geen verandering op komst. Straks zijn er misschien 28 TTIP's.

  • door john op maandag 6 februari 2017

    De kans is groot dat met TTIP de Lisabon methode gevolgd wordt. De enige manier om dit echt te stoppen is om produkten uit Euopa te kopen. Maak industrie is wat nodig is van consumptie kan alleen de elite en hun handlangers (politiek) van leven.

  • door Dirk Buys op maandag 6 februari 2017

    Scherpe analyse met een behoorlijke toegevoegde waarde Line, bedankt hiervoor.

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties