about
Toon menu

Vijf redenen om CETA te verwerpen

De Waalse, Brusselse en Franstalige regeringen brachten vorige week hun stem uit tegen CETA, het vrijhandelsakkoord tussen de EU en Canada. De regeringen in het Zuiden van het land worden langs alle kanten beschimpt voor deze keuze.
zondag 23 oktober 2016
Deze blog werd geschreven door een van onze lezers. Wil je zelf ook beginnen bloggen in onze community, ga dan meteen aan de slag.

 Ze zouden ervoor zorgen dat we ‘een mal figuur slaan’, ze zouden tegen gestemd hebben om ‘de federale regering te pesten’ of platter, ze zijn gewoon ‘compleet, compleet, compleet belachelijk’. De Canadese minister van Handel Chrystia Freeland liet zelfs een traantje omdat we geen akkoord kunnen sluiten met ‘het zo lieve Canada’. Dit hadden de onderhandelaars duidelijk niet verwacht. Zij dachten dat het akkoord al in kannen en kruiken was. Het goedkeuren door de Europese regeringen, dat was maar om de schijn van democratie op te houden. Die democratie wordt hoog in het vaandel gedragen, tot ze wordt gebruikt.

De uitspraken van voorstanders van het vrijhandelsakkoord met Canada zijn doorspekt van alle emotie, maar jammer genoeg niet van overtuigende argumenten. Want als we nagaan wat CETA precies inhoudt, lijkt die tegenstem verre van belachelijk voor mens en milieu. CETA is een vrijhandelsakkoord, dat de concurrentie tussen grote bedrijven wil doen toenemen. Dat houdt heel wat voordelen in voor grote bedrijven en diens aandeelhouders. Het is dan ook niet verbazingwekkend dat zij zich grote voorstanders tonen van het akkoord. Maar wat goed is voor multinationals is niet vanzelfsprekend goed voor iedereen, in tegendeel zelfs.

1. Staten voor de rechtbank

Via ICS (investment court system) kunnen grootbedrijven straks landen voor de rechtbank dagen iedere keer een regering een beslissing neemt die een negatief effect kan hebben op de winsten van dat bedrijf. Dit ongeacht of die beslissing is genomen uit veiligheids- gezondheids- of milieuredenen. Deze rechtszaken worden beslecht in een parallel rechtssysteem buiten de nationale rechtsorde om. De rechters die hierover beslissen, worden per zaak betaald en hebben er dus alle baat bij dat er zoveel mogelijk rechtszaken zijn. Aangezien enkel bedrijven het uitzonderlijke recht hebben om aan te klagen, is het voor de rechters voordelig de bedrijven gelijk te geven, wat ook in de meerderheid van de gevallen gebeurt.

Dit principe is niet nieuw, het bestaat al in duizenden andere handelsovereenkomsten en heeft al veel kwaad bloed gezaaid. Het tabaksbedrijf Phillip Morris spant de kroon. Het bedrijf klaagde zowel de Australische als de Uruguayaanse overheid aan omwille van hun rookbeleid. Australië besliste dat pakjes sigaretten neutraal en merkloos moesten worden. In Uruguay werd roken verboden op openbare plaatsen. In beide gevallen oordeelde Phillip Morris dat dit haar winsten zou schaden. Minder roken betekent inderdaad minder winst voor Phillip Morris, maar het betekent ook minder kanker. Meer roken komt enkel de aandeelhouders van Philip Morris ten goede. En toch riskeerden beide overheden een schadevergoeding te moeten betalen. De wereld op haar kop.

Het Amerikaanse bedrijf Ethyl Corporation klaagde de Canadese overheid aan voor meer dan 200 miljoen euro nadat die een giftige stof wilde verbieden. De Canadese overheid betaalde het bedrijf uiteindelijk 11,5 miljoen euro en besliste plots dat de stof toch niet meer zo giftig was als gedacht. De Canadese burgers zijn dus dubbel verliezer. Niet alleen betalen zij via hun belastinggeld de kosten, er wordt daarenboven een giftige stof op hun leefmilieu losgelaten.

In totaal waren er wereldwijd al bijna zevenhonderd rechtszaken waarbij een bedrijf een overheid aanklaagde. Overheden betaalden zo al miljarden uit aan bedrijven en trokken wetgeving in die was opgesteld om burgers te beschermen. En zo zetten grote multinationals de democratie schaakmat.

2. Uitverkoop van de publieke diensten

Publieke diensten zoals gezondheidszorg, onderwijs, openbaar vervoer zijn diensten die enorm belangrijk zijn in ons leven. Ze stoelen op solidariteit. Jij bent vaker ziek dan ik? Ik heb een hoger inkomen dan jij? Dan zal ik in verhouding meer betalen voor jouw onderwijs en jouw ziekenzorg. Maar aan het einde van de rit kunnen we allemaal onderwijs volgen en is gezondheidszorg betaalbaar. Dat is toch het principe, want meer en meer komt de winstlogica binnendringen in onze publieke voorzieningen. CETA doet daar nog een schepje bovenop. Het is het eerste handelsakkoord dat negatieve lijsten gebruikt voor de liberalisering van diensten. Dat wil zeggen dat vanaf nu alle diensten mogen worden geliberaliseerd behalve wanneer ze op de lijst staan. Dat houdt ook in dat toekomstige diensten per definitie niet publiek kunnen zijn.

Dit zal een effect hebben op de dienstverlening en op de prijzen. We zien dat nu al gedeeltelijk in bijvoorbeeld private rusthuizen. Die kosten vaak stukken van mensen, maar daar krijg je weinig voor terug. Pampers worden hergebruikt en de drie maaltijden samen mogen slechts 4 euro kosten. Twee witte boterhammen, dat moet volstaan. Veel betalen voor weinig dienstverlening, dat is de private markt. En met CETA breidt die zich alsmaar verder uit.

3. Bescherming werknemers

Volgens de onderhandelaars zal er niet aan de bescherming van werknemers worden geraakt. Ze hebben daar zelfs een hoofdstuk over opgenomen in het verdrag. Maar in tegenstelling tot alle hoofdstukken over rechten voor investeerders, staat in het hoofdstuk over de rechten voor werknemers niets dat afdwingbaar is. Het blijven dode letters. Dat is enorm tegenstrijdig. In het verleden klaagde het bedrijf Veolia de Egyptische overheid aan omdat ze haar minimumlonen verhoogde. In CETA blijft dit mogelijk, en er staat niets opgenomen dat de rechten van werknemers voorgaan op die van investeerders. Het omgekeerde is zelfs waar: de rechten van investeerders zijn afdwingbaar, die van werknemers niet.

Wat zeker is, is dat een vrijhandelsakkoord meer concurrentie oplevert tussen grote bedrijven. Zo’n bedrijven willen in de eerste plaats meer winst maken, en de kosten zo laag mogelijk houden. Eerdere vrijhandelsverdragen zoals NAFTA (Canada, Verenigde Staten en Mexico) leren ons dat dat resulteert in minder jobs, slechtere arbeidsomstandigheden en lagere lonen voor de jobs die overblijven. Na het afsluiten van NAFTA in 1994, werden de werknemers van de toenmalige Caterpillarfabriek in Ontario, Canada door hun werkgever voor het blok gesteld: een loonvermindering van 50%, of de fabriek zou verhuizen naar de VS. Dat kon immers gemakkelijk dankzij het nieuwe vrijhandelsakkoord. De werknemers weigerden en de baas doekte de fabriek op om aan de slag te gaan met Amerikaanse werknemers die hetzelfde werk voor de helft van het loon wilden doen. Maar zelfs dat was niet genoeg. Vier jaar later pakte de Caterpillarfabriek ook op het Amerikaanse vasteland haar biezen. Op naar Mexico, waar de lonen nog lager liggen. Maar mijn betoog gaat verder dan historische vergelijkingen.

Bedrijven gaan daar waar de lonen en arbeidsvoorwaarden het laagst liggen, ten koste van de werknemers. In andere landen wordt de druk op de arbeidsvoorwaarden soms niet houdbaar, waardoor ook daar de normen verlagen. De internationale arbeidsorganisatie (IAO) heeft een hele resem van zaken opgesomd die belangrijk zijn om werknemers te beschermen. In Europa zijn er daarvan 80 erkend per lidstaat, in Canada 22. Canada erkent bijvoorbeeld het recht op collectieve onderhandelingen niet. Het bovenstaande in acht genomen, is de kans reëel dat de lagere standaarden in Canada een druk zullen zetten op de arbeidsvoorwaarden in Europa.

4. Milieubescherming

Ook over duurzaamheid werd een hoofdstuk opgenomen in het CETA verdrag, maar net als bij bescherming van werknemers, is de bescherming van het milieu enkel iets op papier. Greenpeace sprak over het ‘juridische gewicht van een vakantiebrochure’.

De belangen van bedrijven en het klimaat zijn vaak tegenstrijdig. Dat leert het voorbeeld van Duitsland ons. Duitsland wilde na de kernramp in Fukushima een kernuitstap in eigen land. Maar dat was buiten de belangen van het Zweedse energiebedrijf Vattenfall gerekend. Het bedrijf klaagde de Duitse overheid aan en de Duitse belastingsbetaler betaalde nu al miljoenen euro’s voor de rechtszaak.

Op geen enkele manier wordt in CETA de clausule opgenomen dat bedrijven kunnen worden bestraft voor vervuilende praktijken. Regels met betrekking tot ecologie mogen niet handelsverstorend zijn, maar zouden we niet beter zeggen dat regels met betrekking tot handel niet milieuverstorend mogen zijn? Het hoofdstuk over duurzaamheid is een lege doos, die erg ruikt naar greenwashing.

5. CETA is de achterpoort voor TTIP

TTIP, het vrijhandelsakkoord dat wordt onderhandeld tussen de EU en de VS is veel meer omstreden dan CETA. Vaak wordt CETA dan ook verdedigd door te stellen dat het ‘minder erg’ zou zijn dan TTIP, dat Canada meer op Europa lijkt dan de VS en dat de normen met betrekking tot arbeid en milieu in Canada toch heel wat beter zijn dan in de VS. Maar door CETA toe te laten, creëren we een achterpoortje voor Amerikaanse bedrijven die nu vrezen dat TTIP er niet meer komt. 80% van de Amerikaanse bedrijven in EU, heeft een dochterbedrijf in Canada. Met de ICS-clausule kunnen die bedrijven ook Europese staten aanklagen.

We kunnen ons de vraag stellen waarom we überhaupt een vrijhandelsakkoord nodig hebben dat alle aspecten van ons leven behelst, enkel en alleen om multinationals meer speelruimte te geven. Het groeiende verzet en de druk dat dat uitoefent op regeringen in Europa, Canada en de Verenigde Staten, is een goede zaak voor mens en milieu. Het feit dat een regering tegen het akkoord stemt is het begin van het einde voor CETA en TTIP, en een eerste overwinning voor mens en milieu.

reacties

20 reacties

  • door Roland Horvath op zondag 23 oktober 2016

    CETA betreft in feite geen handel maar wetgeving. CETA is voor de EU een totaal waardeloos, - in geen enkele opzicht positief verdrag. Dat veel schade kan aanrichten. Het ISDS is een krankzinnig iets, in de 666 jaar dat het kapitalisme bestaat was het niet nodig, nu ineens wel. De ervaringen daarmee zijn desastreus bvb voor Canada door het NAFTA: VS, Canada, Mexico. India en Indonesië willen er van af. Via het ISDS krijgen de buitenlandse Grote Multinationale Ondernemingen GMO alle macht in de maatschappij in de EU. En het betekent oneerlijke concurrentie tegenover binnenlandse grote ondernemingen en KMO. Daardoor kunnen buitenlandse ondernemingen op langere termijn de hele EU markt overnemen en opkopen.

    Door CETA wordt de wetgeving in de EU van de laatste 150 jaar met betrekking tot collectieve, publieke voorzieningen, werknemers rechten, milieu wetgeving, gezondheidswetten in feite ongedaan gemaakt. Via de ISDS/ICS procedure.

    In TTIP/ CETA hebben de VS voor zich veel protectie maatregels opgeëist. Van de EU wordt dan volledige vrije handel/ globalisering geëist: Inderdaad ook een reden om TTIP en zijn opstapje CETA te weigeren. Er is een combinatie nodig van vrije handel en protectie wat de VS sedert hun ontstaan in 1787 altijd voor zichzelf hebben opgeëist. Uitsluitend vrije handel of uitsluitend protectionisme zijn dodelijk voor ieder land en iedere onderneming zoals de geschiedenis leert.

  • door Dirk Buys op maandag 24 oktober 2016

    Kort, bondig en verhelderend waarvoor dank,

  • door Matt op maandag 24 oktober 2016

    Op dit moment wordt er al volop handel gedreven tussen Amerika, Canada, en nog zoveel andere landen met de EU. Waarom moet het nu ineens anders? Als het zou gaan om invoerrechten of BTW aanpassingen kan ik me daar wel iets bij voorstellen en ben je met 2 A4tjes zo klaar. Waarom zo een dik pak papier nu en waarom, en dat is het voornaamste, moest het allemaal in het striktste geheim? EU leden mochten slechts kleine stukjes lezen maar werd hun meteen ook verboden om over de inhoud te praten. Juist omdat dit soort gedrag sterk riek naar een dictatuur ben ik fervent tegenstander. Net hetzelfde als dat Oekraïne verdrag, het zou enkel gaan om handel maar wat blijkt, er staat dat in 10 jaar Oekraïne lid van de EU kan worden, en daaropvolgend ook lid van de NAVO. Beseffen die gekken niet dat zoiets een rechtstreekse oorlogsverklaring aan Rusland is?

  • door Geert Fiers op maandag 24 oktober 2016

    Phillip Morris versus Australia en Uruguay.

    Misschien voor de volledigheid erbij zeggen dat Philip Morris - terecht - beide zaken verloor; zowel in Australia als Uruguay moest de tabaksgigant het onderspit delven ; misschien een bewijs dat die arbitragehoven wel onpartijdig zijn en werken? U verkeert trouwens in uitstekend gezelschap in uw protest tegen dat andere verdrag TTIP en het reeds bestaande NAFTA : Donald Trump is radicaal tegen deze handelsovereenkomsten.

    • door griotto op maandag 24 oktober 2016

      Weet je ook hoeveel tijd/energie en geld een dergelijk absurd proces heeft gekost aan de belastingbetalers van Australia en Uruguay?

      • door Geert Fiers op maandag 24 oktober 2016

        Voor zover ik weet zal Phillip Morris die moeten betalen, in elk ander geval denk ik dat Australië, een niet bepaald onmondig land zijn rechten wel zal doen gelden. Als je een rechtstaat genegen bent ga je niet bepalen welke claim absurd is of niett, in een communistisch of ander dictatoriaal regime bepaal je natuurlijk wel zelf welke claims absurd zijn of niet.

        • door DavidVG op dinsdag 25 oktober 2016

          Rechtstaat, dictatuur, wat maakt het uit? Het is de rationele logica die ons vertelt wat absurd is. Roken is schadelijk voor het welzijn van de mens, zo is wetenschappelijk aangetoond. Dus een claim tegen een initiatief dat roken aan banden wil leggen is absurd. Tenzij je winst voor sommigen belangrijker vindt dan wetenschappelijke bevindingen uiteraard.

      • door Geert Fiers op dinsdag 25 oktober 2016

        ondertussen is beslist dat voor de zaak in Uruguay Philip Morris de 7 miljoen kosten op tafel moet leggen; ik ben akkoord dat dit niet voldoende is en dat Uruguay zeker het recht heeft om een zware schadevergoeding te eisen voor de tijd en energie die ze hierin hebben verloren; Australië volgt nog, mijn gevoel zegt dat dit land zich - terecht - nog minder zal laten doen.

    • door Dirk Buys op maandag 24 oktober 2016

      Talentvol redeneervermogen, volgt u even mee:

      Donald Trump is tegen de handelsakkoorden Jij bent tegen de handelsakkoorden Dan denk jij als Donald Trump

      Waarmee schrijver dezer onzin helaas aantoont dat het hem niet om de argumenten maar om de ideologie te doen is. Jammer. Het is precies dat wat ik probeer aan te kaarten. Wie niet meedoet aan het vergoelijken van CETA is dom, rood, extreemlinks, Galiër enz... Volgens Alexander De Croo stevenen we nu zelfs af op een crisis die nog groter is dan de Brexit en volgens Karel De Gucht mogen we gerust af en toe eens iets onwettigs doen voor het goede doel. Dit is een vrij groteske bedoening van een paar heethoofden die we maar beter goed in het oog houden. Als deze heren van stand bovendien graag Europa volledig willen uit mekaar spelen zijn ze de goede weg op. In die zin kan ik De Croo volgen in zijn self-fulfilling prophecy.

      Ondertussen moet het niet over de argumenten gaan want de antwoorden daarop zijn minder respectabel.

      • door Didier op dinsdag 25 oktober 2016

        Volledig akkoord. Extremisten zoals De Gucht, De Wever en Thyssen (mogelijk de gevaarlijkste van allen, omdat ze het toch zó mooi kan inkapselen) leggen de demokratische belangen van de gewone mensen, en zelfs van het land dat ze beweren te vertegenwoordigen, schaamteloos naast zich neer. En de presstitute media staan zoals altijd slaafs klaar om hen een platform te bieden. Met dank aan jou, mevrouw De Witte, meneer Horvath en vele anderen om ons, de gewone mensen, de ware toedracht te tonen. (En ik zou er veel plezier aan beleven dat iemand nu tracht de term 'extremisten' in deze context als 'overdreven' te bestempelen.)

      • door Geert Fiers op dinsdag 25 oktober 2016

        En het Vlaams Belang heeft zich ook in het tegenkamp geschaard, jullie lijst wordt steeds mooier :). Uiteraard is dit ideologisch : ultra-links of - rechts interesseren zich niet voor zaken zoals privé tewerkstelling of zijn er zelfs ronduit tegen; vanuit die hoek komen dan ook nooit grote- of als je wil zelfs kleine tewerkstellingsprojecten die geen subsidie nodig hebben.

        • door DavidVG op dinsdag 25 oktober 2016

          Argumenten voor CETA hebt u niet blijkbaar? Oke, ja Trump is tegen CETA en het Vlaams belang ook. Wat wil u daar feitelijk mee zeggen? Dat zij dan wel voor democratie zijn? Want de pro CETA's zijn er blijkbaar niet zo fan van, van het idee dat een volk iets te zeggen heeft? Ook het idee dat duurzaamheid, bescherming van milieu en gezondheid steeds primeren boven alles (lees: boven winst) moet toch sowieso opgenomen zijn in een modern verdrag? Hoe kan een samenleving zich een samenleving noemen als ze niet steeds rekening houdt met wat de wetenschap ons leert? Een stof is giftig, tja, pech, weg ermee. Een natuurlijke omgeving is noodzakelijk voor het welzijn? Tja, pech, die uitbreiding van het industrieterrein kan niet doorgaan. Dat is ratio. Het lijkt me dat CETA is gebouwd op een voorbijgestreefde ideologie en weinig rekening houdt met moderne inzichten. Nochtans zijn we net de 21ste eeuw binnen gegaan. Of zijn Trump en het Vlaams belang zich daar dan wel van bewust?

        • door Brigitte Van Gerven op woensdag 26 oktober 2016

          U gebruikt een bekende drogreden, het wordt de "bad company fallacy" genoemd, of "guilt by association". Een ander voorbeeld hiervan: Stalin was een atheïst. Stalin vermoordde miljoenen mensen. Dus atheïsten zijn slecht.

    • door stefaanlap op maandag 24 oktober 2016

      De groene fractie in het Europees Parlement (met o.a.Bart Staes) zijn ook tegen dit soort vrijhandelsakkoorden. En verder wordt de verwarring bij de burger alleen met de dag groter : zijn die fameuze rechtbanken nu onpartijdig of niet ?

    • door Marcel Riemis op dinsdag 25 oktober 2016

      Weet je ook dat talrijke multinationals over méér kapitaal beschikken dan het geld waarover de meeste nationale, federale en regionale regeringen binnen hun begroting kunnen besteden? Weet je ook hoeveel de door Phillip Morris ingezette rechtszaken tegen Australië en Uruguay aan die landen gekost heeft? Weet je dat erg veel rechtszaken door die "uitzonderingsrechtbanken" in het voordeel van multinationals en grote bedrijven worden uitgesproken omdat ze een hele batterij peperdure, gespecialiseerde advocaten voor hun kar kunnen spannen, in tegenstelling tot de meeste regeringen? NAFTA, vrijhandelsverdrag tussen de VS, Canada en Mexico dat in voege trad in 1987, zou de economie van de drie betrokken landen zogenaamd doen groeien, honderdduizenden nieuwe jobs creëren en meer rijkdom betekenen voor iedereen. Maar dat deed het niet ! Canadese productiejobs begonnen te verhuizen naar de VS, waar de arbeidsvoorwaarden minder goed zijn. Caterpillar bijv. eiste 6 jaar geleden, van de Canadese werknemers in Ontario een loondaling van 50%. Toen ze dat weigerden verhuisde het bedrijf de productie naar Indiana in de VS. 600 Canadese werknemers verloren hun baan en hun gezinsleven werd grondig verstoord of verwoest. Vier jaar later verloren ook die Amerikaanse werknemers, die 50% minder verdienden, ook hun job. Caterpillar verplaatste zijn productie naar Mexico, waar het nog minder aan lonen moest uitbetalen. Alleen al in de voorbije zes jaar, verloor Canada 350.000 productiejobs. Inkomens zijn bevroren en de schulden van gezinnen hebben historische hoogten bereikt. TTIP en CETA zouden hetzelfde effect hebben. Is het dat wat je wil? Zie https://www.facebook.com/comacstudenten/videos/1797036923907517/?pnref=story

    • door Benedikt Raets op dinsdag 25 oktober 2016

      Australië kreeg enkel gelijk om technische redenen en de belastingbetaler mocht wel opdraaien voor de rekening van 50 miljoen dollar. http://touchstoneblog.org.uk/2015/12/isds-even-when-governments-win-we-all-lose/. De enige die hier voordeel mee gedaan hebben zijn de advocaten: https://www.theguardian.com/global-development/2016/jul/28/who-really-won-legal-battle-philip-morris-uruguay-cigarette-adverts

  • door Roland Teirlinck op maandag 24 oktober 2016

    Bedankt voor de toelichting. Ook ik verwerp CETA en TTIP.

  • door Merijnvdb op maandag 24 oktober 2016

    Zeer goed stukje! Ik vroeg me wel af of iemand kon verhelderen waarom praktisch elke overheid zich achter het verdrag schaart, als het eigenlijk alleen inhoudt dat de overheden meer naar de pijpen moeten dansen van multinationals en zelfs rechtszaken riskeren?

    • door Didier op dinsdag 25 oktober 2016

      Er bestaat zoiets als een 'almachtige' globale oligarchie, Merijn. Vergeet dat verhaaltje van soevereine democratieën. Het is net daarom dat deze zet van Magnette en co zoveel stof doet opwaaien. En zo bewonderenswaardig is. Stel je voor, het klootjesvolk wil zijn rechten opeisen!

  • door Roland Horvath op woensdag 26 oktober 2016

    Zoals Immanuel Kant al zei, niets is absoluut goed behalve de goede wil. Iedereen is een combinatie van goed en slecht. Er is hier grote consternatie over het feit dat Donald Trump DT tegen TTIP & Co is. Trump ziet in dat die zogenaamde vrijhandelsverdragen de Grote Multinationale Ondernemingen GMO te veel macht geven. Dat de VS kapot gaan aan de verplaatsing van de productie naar lage loon landen uitsluitend ten bate van de winst van de GMO. Hij ziet ook in dat de VS in Syrië niets te zoeken hebben. Dat past inderdaad alleen in de campagne voor de wereldheerschappij van de VS, een gedachte, het Manifest Destiny, dat ze in de 19e eeuw in hun kop gestoken hebben. En Trump heeft ook, in tegenstelling tot Hillary Clinton, gezegd dat hij niet als eerste atoomwapens zal gebruiken.

    Om al die redenen wordt Trump gehaat door het VS grootkapitaal en door het militair industrieel complex. Er is dan ook al lang een Barnum Goebbels demonisering aan de gang in de hoofd stroom media in de VS, wat in Europa overgenomen wordt.

    Presidentsverkiezingen zoals in de VS en in FR worden gewonnen door degene die met iets nieuws aankomt en ten 2e door degene voor wie de afkeer bij de kiezers het geringste is. Volgens die 2 criteria wint Trump. Uiteindelijk is hij ook met al zijn nogal dubieuze uitspraken een betere keuze dan Clinton, de karikaturale hand pop van het neoliberalisme. Ook gezien haar frauduleus verleden en haar totaal gebrek aan naturel, aan een normaal optreden.

    Trump of Clinton, pest of cholera. Maar, als het mooi weer is in de VS op 8 november eerst komend, wordt den Donald president. En als het regent evengoed.

Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties